Thời điểm nên thụ lộc sau thắp hương và cách đặt đĩa trái cây chuẩn trên bàn thờ
GĐXH - Nhiều người băn khoăn về thời điểm hạ lễ thụ lộc sao cho đúng, việc dâng cúng hoa quả giả có vi phạm kiêng kỵ không, và đĩa trái cây nên đặt ở vị trí nào mới đúng. Đọc bài viết sau để thực hiện nghi lễ đúng cách mang lại may mắn và bình an.
Ý nghĩa của trái cây dâng lên bàn thờ
Từ xa xưa, người Việt đã có tục dâng hoa quả lên bàn thờ trong các dịp lễ, Tết, giỗ chạp. Trái cây tượng trưng cho thành quả lao động, sự sinh sôi, đủ đầy và lòng biết ơn đối với tổ tiên.
Về mặt tâm linh, mâm trái cây là cầu nối tinh thần giữa con cháu với ông bà, thể hiện đạo hiếu và niềm tin vào sự phù hộ, che chở. Dù theo Phật giáo, tín ngưỡng thờ tổ tiên hay thờ Thần tài – thổ Địa, trái cây cúng đều mang ý nghĩa thanh khiết, tốt lành và hướng thiện.
Đĩa trái cây nên đặt bên phải hay bên trái bàn thờ
Thông tin trên VTC News, theo quan niệm dân gian từ xưa, bát hương được đặt ở ngay giữa bàn thờ, tượng trưng cho trung tâm, tinh tú hội tụ. Hai bên bát hương được để đèn dầu hoặc nến. Mâm ngũ quả được đặt trước, bát hương đặt sau, theo hướng của người cúng nhìn về phía bàn thờ.
Ông cha ta ngày xưa áp dụng nguyên tắc "Đông bình Tây quả" khi bài trí đĩa trái cây và lọ hoa trên ban thờ. Cách sắp xếp này bắt nguồn từ quy luật tự nhiên: Mặt trời mọc đằng Đông và lặn ở đằng Tây, cây cối phải đơm hoa rồi mới kết trái. Vì vậy, trong thờ cúng, lọ hoa sẽ đặt ở phía Đông, mâm ngũ quả đặt ở phía Tây.

Từ xa xưa, người Việt đã có tục dâng hoa quả lên bàn thờ trong các dịp lễ, Tết, giỗ chạp. Trái cây tượng trưng cho thành quả lao động, sự sinh sôi, đủ đầy và lòng biết ơn đối với tổ tiên.
Cách xác định hướng trên ban thờ như sau: Hướng từ trong ban thờ nhìn ra, tức bên trái của ông bà (bên tả) được coi là phía Đông. Bên đối xứng (bên hữu) sẽ là phía Tây.
Bàn thờ gia tiên thường đặt ở giữa căn nhà theo hướng Nam. Bình hoa đặt ở bên trái bàn thờ (phía Đông). Đĩa trái cây đặt ở bên phải (phía Tây) cũng sẽ tiện cho việc bày biện.
Loại quả không nên thắp hương
Hoa quả giả
Theo Báo giáo dục và Thời đại, khi thắp hương ban thờ tuyệt đối không dùng hoa quả giả, nhất là những ngày lễ tết, ngày mùng 1 và 15 hàng tháng.
Hoa quả giả chỉ nên dùng để trang trí, còn trong thờ cúng chỉ nên dùng hoa quả tươi, để thể hiện đầy đủ thành ý có như vậy thần linh mới chứng giám mà phù hộ cho gia chủ được may mắn, tài lộc.
Đặc biệt trong yếu tố phong thủy, hoa quả giả sẽ mang đến xui xẻo, không tốt cho gia chủ, sử dụng hoa quả giả để cúng có thể sẽ khiến tài lộc đi xuống, tiêu tán tài lộc.
Những loại hoa quả có mùi quá nồng
Khu vực thờ cúng là khu vực thiêng liêng nên luôn phải giữ không gian thoáng đãng và sạch sẽ, bạn không nên lựa chọn những loại quả có mùi nồng nặc.
Khi bày trên ban thờ, kết hợp nhiều mùi hương có thể khiến một số người khó chịu khi có sự pha trộn mùi hỗn tạp. Đặc biệt những loại hoa quả có mùi nồng dễ lưu hương như sầu riêng, mít… Nó có thể làm át đi những mùi của các loại trái cây khác.

Khu vực thờ cúng là khu vực thiêng liêng nên luôn phải giữ không gian thoáng đãng và sạch sẽ, bạn không nên lựa chọn những loại quả có mùi nồng nặc.
Theo phong thủy, mùi hương có ảnh hưởng nhiều đến vận khí trong ngôi nhà. Những mùi thơm dịu nhẹ thường giúp trường khí lưu thông xuyên suốt ngôi nhà. Những mùi hương nặng, mang uế khí thường là cản trở trường khí tốt trong ngôi nhà.
Quả có gai nhọn
Nhiều gia đình quan niệm rằng có thể lựa chọn những loại trái cây mà gia đình yêu thích để thắp hương. Điều đó không sai, nhưng trong một số trường hợp sẽ phạm phải kiêng kỵ, cụ thể ở đây là mít hoặc sầu riêng. Những loại quả này thường có gai sắc nhọn và không nên đặt trên ban thờ nhất là trong ngày rằm, mùng 1.
Có nên dùng hoa quả giả cúng Phật?
Thông tin trên cổng thông tin Phật giáo thuộc Giáo hội Phật giáo Việt Nam, dùng hoa quả giả trưng cúng Phật tuy đó là hình thức lễ nghi bề ngoài, nhưng chúng ta cũng phải giữ gìn cho trang nghiêm tinh khiết. Thật ra, chúng ta trưng bày thiết cúng bằng nhang điện hay hoa quả giả, nếu so với phẩm vật tươi, thì nó kém đi phần trang nhã tươi xanh hơn.

Dùng hoa quả giả trưng cúng Phật tuy đó là hình thức lễ nghi bề ngoài, nhưng chúng ta cũng phải giữ gìn cho trang nghiêm tinh khiết.
Tuy nhiên, vấn đề này còn tùy thuộc vào tâm nguyện, hiểu biết, sở thích, khung cảnh không gian và hoàn cảnh của mỗi người. Ý nghĩa những vật phẩm cúng Phật, việc cầu nguyện là do ở nơi lòng thành của chúng ta, chớ không phải ở nơi thắp nhang nhiều hay ít. Không phải thắp nhiều chư Phật mới chứng minh, còn thắp ít thì chư Phật không ngó tới.
Thời điểm thụ lộc sau thắp hương
Theo VTV, thắp hương luôn đi kèm với lễ vật có thể là vàng tiền, đĩa trái cây, nén trầu cau, đĩa xôi gà hay mâm cỗ đầy đủ, tùy vào dịp cúng và điều kiện mỗi nhà. Sau khi thắp hương và khấn nguyện, gia chủ sẽ chờ một khoảng thời gian ba tuần hoặc một tuần hương rồi mới tiến hành hạ lễ, hóa vàng và thụ lộc..
Việc hạ lễ và thụ lộc còn mang giá trị biểu tượng chia sẻ lộc trời, lộc tổ tiên cho con cháu. Chính vì vậy, việc thụ lộc quá vội vàng ngay sau khi vừa hạ lễ có thể sẽ thiếu trang nghiêm. Nhiều gia đình sẽ chờ khoảng 5 - 10 phút khi tất cả đồ hạ lễ được bày biện rồi mới tiến hành thụ lộc, tuyệt đối không ăn ngay trước bàn thờ.
Nếu dâng lên bàn thờ có vàng tiền thì gia chủ nên hạ lễ, hóa vàng xong rồi mới cùng nhau thụ lộc. Lộc nên được chia đều cho mỗi thành viên trong gia đình.
* Thông tin phong thủy trong bài mang tính tham khảo.

