Từ bê bối thuốc giảm cân nghi gây ra cái chết cho hàng nghìn người ở Pháp đến những hệ lụy khôn lường của các sản phẩm giảm cân

Thuốc giảm cân nghi gây ra cái chết cho hàng nghìn người

Ngày 23/9 vừa qua, Cơ quan giám sát dược phẩm Pháp và Công ty dược phẩm Servier đã phải hầu tòa vì vụ bê bối liên quan đến thuốc giảm cân Mediator được cho là khiến gần 2.000 người tử vong ở nước này.

Theo đó, thuốc Mediator dẫn xuất từ amphetamine chỉ định cho bệnh nhân tiểu đường thừa cân nhưng lại được bán cho cả phụ nữ khỏe mạnh như một chất ức chế sự thèm ăn khi họ muốn giảm cân.

Thuốc giảm cân Mediator được cho là khiến gần 2.000 người tử vong ở Pháp. Ảnh TL

Theo thống kê, trong khoảng từ năm 1976-2009 có đến 5 triệu người được kê đơn loại thuốc này, mặc dù thực tế nó bị nghi ngờ gây ra suy tim và phổi.

Bộ Y tế Pháp đã phát hiện ít nhất 500 người chết vì các vấn đề liên quan đến van tim ở nước này do tiếp xúc với hoạt chất trong thuốc Mediator. Tuy nhiên, một ước tính khác cho thấy con số này thực tế lên đến gần 2.000 người. Ngoài ra, hàng nghìn người phải sống trong tình trạng suy nhược suốt đời.

Vụ bê bối trên là hồi chuông cảnh tỉnh đối với những người có ý định lạm dụng các loại thuốc, thực phẩm chức năng giảm cân, nhất là sản phẩm được quảng cáo giúp giảm cân "siêu tốc".

Trên thực tế, tại Việt Nam, các bác sĩ đã ghi nhận nhiều trường hợp phải nhập viện cấp cứu vì lạm dụng các loại thuốc, thực phẩm chức năng hay trà, bột giảm cân.

Vào giữa tháng 4 vừa qua, Bệnh viện Bình Dân TP.HCM đã tiếp nhận và cứu sống một cô gái 22 tuổi sống tại Bình Dương do uống thuốc giảm cân không rõ nguồn gốc. Trước đó, do tự ti về ngoại hình, cô gái này đã mua 250 viên thuốc giảm cân bán trên mạng với giá 500.000 đồng và uống liên tục trong 1 tháng.

Sau đó, người này được đưa vào viện trong tình trạng chân, tay sưng phù, xuất huyết tiêu hóa, khoang màng phổi có nhiều dịch, suy gan cấp, chức năng thận suy. Dù được các bác sĩ nỗ lực cứu sống, tuy nhiên bệnh nhân phải lọc máu định kỳ suốt đời bởi chức năng thận bị tổn thương vĩnh viễn.

Theo BS Lê Thị Đan Thùy, Trưởng Khoa lọc máu - nội thận (Bệnh viện Bình Dân), ngoài cô gái này, trước đó, bệnh viện cũng tiếp nhận hai trường hợp bị suy thận không thể phục hồi do dùng viên giảm cân không rõ thương hiệu.

BS Thùy cho biết thêm, những trường hợp bị suy thận sau khi sử dụng các sản phẩm giảm cân đều diễn tiến rất nhanh, chỉ sau khoảng một tháng sử dụng. Người dùng đi tiểu nhiều hơn bình thường, mất khoảng 10% trọng lượng cơ thể chỉ trong khoảng 1-2 tuần. Tiếp theo đó, sẽ rơi vào tình trạng cơ thể mệt mỏi, phù toàn thân, suy thận, suy gan cấp...

Thận trọng khi sử dụng

Theo GS.TS Đào Văn Phan, nguyên Trưởng Bộ môn Dược lý (Đại học Y Hà Nội), hiện nay, trên thị trường bày bán rất nhiều loại thực phẩm chức năng giảm cân dạng viên, bột, trà thậm chí có cả thuốc tiêm. Tuy nhiên, tác dụng của những sản phẩm này rất khó kiểm chứng.

Các chuyên gia khuyến cáo, thận trọng khi sử dụng các loại sản phẩm có tác dụng giảm cân. Ảnh minh họa

Trong khi đó, các cơ quan chức năng đã từng thu hồi các sản phẩm thực phẩm chức năng giảm cân quảng cáo là thảo dược nhưng lại chứa thuốc chống béo phì gây hại cho người dùng. Do đó, GS Phan khuyến cáo, người dân không nên tùy tiện dùng các thực phẩm chức năng để giảm cân.

Chia sẻ về việc giảm cân, PGS.TS Nguyễn Thị Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia cho biết, giảm cân là nhu cầu chính đáng của nhiều người vì béo phì sẽ gây nhiều hệ lụy đối với sức khỏe, trong đó, đáng chú ý là gia tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch và đái tháo đường.

Tuy nhiên, cần thận trọng khi áp dụng các phương pháp giảm cân, nhất là việc dùng các loại thuốc giảm cân "siêu tốc", không rõ nguồn gốc xuất xứ để tránh dẫn đến tình trạng mất nước, rối loạn điện giải, giảm khối cơ cũng như gây gánh nặng lên thận và các cơ quan khác trong cơ thể.

Để giảm cân đúng cách, theo vị chuyên gia dinh dưỡng này, cần điều chỉnh chế độ ăn uống khoa học, đảm bảo năng lượng đầu vào ít hơn năng lượng tiêu hao. Bên cạnh đó, duy trì lối sống lành mạnh và thường xuyên tập luyện. Trong trường hợp muốn sử dụng các sản phẩm giảm cân hỗ trợ, cần chọn những sản phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng. Tốt nhất nên tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi dùng để tránh những tác dụng phụ không mong muốn.

Để phòng ngừa và kiểm soát tình trạng thừa cân, béo phì, PGS.TS Nguyễn Thị Lâm khuyến cáo, cần duy trì chế độ ăn lành mạnh và tăng cường vận động thể lực, ít nhất 30 phút/ngày, giữ lối sống năng động.

Nên tránh ăn nhiều các thực phẩm giàu chất béo, nhiều cholesterol, thức ăn giàu năng lượng như đường mật, mứt, kẹo, bánh ngọt, nước ngọt… Bên cạnh đó, tăng cường sử dụng chất xơ và chú ý bổ sung vitamin và khoáng chất, hạn chế ăn mặn....

N.Mai