5 thói quen trong bếp khiến độc tố âm thầm tích tụ trong cơ thể, nhiều gia đình Việt đang mắc phải mà không hay biết
GĐXH - Theo các chuyên gia dinh dưỡng và an toàn thực phẩm, phần lớn các ca ngộ độc mạn tính, tổn thương gan thận hay rối loạn chuyển hóa không xuất phát từ thức ăn lạ, mà đến từ cách lựa chọn, bảo quản và chế biến thực phẩm hằng ngày.
Dưới đây là 5 thói quen phổ biến trong bếp mà nhiều gia đình cần sớm thay đổi.
1. Tiếc của, cắt bỏ phần hỏng rồi tiếp tục ăn phần còn lại
Khoai tây mọc mầm, trái cây thối một góc, rau củ bị dập… thường được “cứu vớt” bằng cách cắt bỏ phần hỏng. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, khi thực phẩm đã bị mốc hoặc thối, nấm mốc và vi khuẩn có thể đã xâm nhập sâu vào bên trong, sinh ra độc tố mà mắt thường không nhìn thấy.

Nhiều độc tố như aflatoxin (trong hạt mốc), solanine (trong khoai tây mọc mầm) hay nitrit trong rau củ hỏng có khả năng chịu nhiệt, không bị phá hủy hoàn toàn khi nấu chín. Việc tiếp tục sử dụng phần “trông còn lành” vẫn tiềm ẩn nguy cơ gây hại gan, thận và tăng nguy cơ ung thư.
Nguyên tắc an toàn: thực phẩm đã có dấu hiệu bất thường thì nên bỏ toàn bộ.
2. Ngâm thực phẩm quá lâu vì nghĩ “ngâm càng kỹ càng sạch”
Ngâm mộc nhĩ, nấm khô, miến, bún… từ sáng đến tối hoặc qua đêm là thói quen khá phổ biến. Thực tế, trong môi trường nước và nhiệt độ ấm, vi khuẩn có thể sinh sôi mạnh mẽ và tạo ra độc tố nguy hiểm.
Điển hình là mộc nhĩ ngâm lâu có thể sinh ra axit bongkrekic, một độc tố rất mạnh, gây tổn thương gan, thận và hệ thần kinh, không mùi, không vị và không bị phá hủy bởi nhiệt.

Các chuyên gia khuyến cáo chỉ nên ngâm thực phẩm trong thời gian cần thiết (thường 30 phút đến vài giờ tùy loại), sử dụng nước mát, thay nước khi cần và không dùng nếu nước ngâm có mùi lạ hoặc nhớt.
3. Lạm dụng đồ chế biến sẵn, thực phẩm “tiện đâu ăn đó”
Xúc xích, cá viên, thịt nguội, đồ hộp, mì ăn liền… ngày càng xuất hiện nhiều trong mâm cơm vì tiện lợi và rẻ. Tuy nhiên, các thực phẩm này thường chứa nhiều muối, chất bảo quản, phụ gia, chất tạo màu, tạo mùi.

Việc sử dụng thường xuyên có thể khiến cơ thể tích tụ natri, nitrit, nitrat và các hợp chất có nguy cơ chuyển hóa thành chất gây ung thư khi vào cơ thể. Trẻ em và người cao tuổi là những đối tượng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, thực phẩm chế biến sẵn chỉ nên dùng ở mức độ hạn chế, không nên trở thành lựa chọn thường xuyên trong bữa ăn gia đình.
4. Dùng lại dầu ăn nhiều lần
Nhiều gia đình có thói quen lọc dầu chiên rồi để dành dùng tiếp cho “đỡ phí”. Tuy nhiên, khi dầu ăn được đun ở nhiệt độ cao nhiều lần, cấu trúc chất béo sẽ bị biến đổi, sinh ra các hợp chất oxy hóa và chất độc như aldehyde, acrolein.

Những chất này có thể gây viêm, tổn thương tế bào, làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch, gan nhiễm mỡ và ung thư nếu tích tụ lâu dài.
Nguyên tắc an toàn là không tái sử dụng dầu đã chiên đi chiên lại nhiều lần, đặc biệt là dầu đã đổi màu, có mùi khét.
5. Chủ quan với vệ sinh dụng cụ nhà bếp
Thớt dùng chung cho thịt sống và đồ chín, dao không rửa kỹ giữa các lần chế biến, miếng rửa bát ẩm ướt dùng cả tháng… là những “ổ vi khuẩn” điển hình trong bếp.

Vi khuẩn từ thực phẩm sống có thể lây sang thức ăn chín, gây nhiễm khuẩn chéo. Nhiều loại vi khuẩn và độc tố vi sinh không bị tiêu diệt hoàn toàn nếu thực phẩm chỉ được làm nóng sơ qua.
Việc vệ sinh dụng cụ nhà bếp đúng cách, phân biệt thớt sống – chín và thay miếng rửa bát định kỳ là những bước nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn trong phòng ngừa bệnh tật.
Độc tố không đến từ một bữa ăn, mà từ thói quen kéo dài
Theo các chuyên gia, nguy cơ lớn nhất của những thói quen kể trên là không gây bệnh ngay lập tức, khiến nhiều người chủ quan. Độc tố tích tụ âm thầm trong gan, thận, hệ thần kinh suốt nhiều năm, đến khi phát hiện thì tổn thương đã khó hồi phục.
Giữ gìn sức khỏe cho cả gia đình không chỉ nằm ở việc ăn gì, mà còn ở ăn như thế nào, bảo quản ra sao và dám bỏ đi những thứ không còn an toàn. Đôi khi, thay đổi một vài thói quen nhỏ trong căn bếp lại chính là cách phòng bệnh hiệu quả nhất.
Thông báo
Cùng chuyên mục
3 món ngon từ cá rô phi đổi vị cho bữa cơm ngày đông
Ăn -GĐXH - Cá rô phi là nguyên liệu quen thuộc, dễ chế biến thành nhiều món ngon cho bữa cơm gia đình. Với nhiều cách chế biến như hấp xì dầu, om dưa chua, chiên giòn... loại cá bình dân này mang đến những hương vị khác biệt. Cùng khám phá bí quyết chế biến đơn giản để đổi vị cho mâm cơm gia đình, đặc biệt trong những ngày đông se lạnh.
Mâm cơm nhà mùa đông ai cũng khen nức nở vì có món ăn nấu chỉ 15 phút mà thơm phức và bổ dưỡng
Ăn -Một nồi hầm với nguyên liệu đơn giản nhưng hương vị thơm ngon, nóng hổi, vẫn còn bốc khói khi dọn ra bàn ăn, sẽ tỏa ra mùi thơm nồng nàn...
Mâm cơm nhà Á hậu Vũ Thúy Quỳnh
Ăn -Một đĩa thịt rang cháy cạnh còn bóng mỡ, đĩa rau muống luộc xanh mướt, bát canh mùng tơi nấu mướp và vài quả cà pháo giòn đặt bên cạnh. Mâm cơm nhà Á hậu Vũ Thúy Quỳnh thường chỉ đơn giản như vậy nhưng gần như lúc nào cũng đủ đầy.
Cơm nhà 30.000 đồng của gia đình NSND Công Lý qua sự khéo léo của bà xã Ngọc Hà
Ăn -GĐXH - Mâm cơm của vợ chồng NSND Công Lý gây chú ý bởi sự giản dị, gần gũi.
Tại sao tỏi ngâm giấm đôi khi chuyển sang màu xanh hoặc xanh lam? Có ăn được không?
Ăn -GĐXH - Tỏi sau khi ngâm giấm đôi khi chuyển sang màu xanh hoặc xanh lam khiến nhiều người lo ngại tỏi đã bị hỏng.
Củ cải trắng mùa lạnh nấu món gì ngon? 4 cách chế biến vừa dễ làm vừa đưa cơm
Mẹo nấu nướng -GĐXH - Củ cải trắng vào mùa lạnh có vị ngọt dịu, mọng nước, dễ kết hợp với thịt và hải sản. Chỉ với nguyên liệu quen thuộc này, gia đình có thể biến tấu thành 4 món ngon nóng hổi, từ hầm, kho đến xào và nấu canh.
Món ăn sáng nhiều người cho là 'chắc dạ' nhưng với 5 nhóm người này bác sĩ khuyên nên hạn chế
Sống khỏe -GĐXH - Một gói xôi nóng có thể là lựa chọn tiện lợi cho bữa sáng, nhưng lượng tinh bột và năng lượng trong món ăn này không phải lúc nào cũng phù hợp với mọi người. Đặc biệt, 5 nhóm người dưới đây cần chú ý khi ăn xôi để tránh gây thêm áp lực cho sức khỏe.
Cùng một loại gạo, vì sao nấu bằng 2 nồi cơm điện lại cho cơm dẻo khác nhau?
Ăn -GĐXH - Có khi cùng một túi gạo, cùng một lượng nước nhưng nấu bằng hai nồi cơm điện khác nhau, một nồi cho cơm dẻo mềm, thơm; nồi còn lại lại khiến cơm khô, cứng hoặc nhão. Không hẳn do gạo, sự khác biệt còn nằm ở cách mỗi nồi kiểm soát nhiệt, thời gian nấu và lượng nước trong quá trình nấu.
Vì sao người ta thường cho một chút muối chứ không phải cho đường khi luộc ngô?
Ăn -GĐXH - Khi luộc ngô, nhiều người có thói quen cho một nhúm muối vào nồi nước dù ngô vốn đã có vị ngọt tự nhiên. Mẹo nhỏ này không làm ngô “ngọt gấp nhiều lần” như một số lời truyền miệng, nhưng có thể giúp vị ngô nổi bật hơn và món ăn đậm đà hơn khi thưởng thức.
Cuối tuần trời lạnh, thử nấu ngay món miến gà nấm: cả nhà tấm tắc khen ngon
Ăn -GĐXH - Một bát miến gà nóng hổi với nước dùng trong, thịt gà mềm, nấm thơm và hành rau xanh là lựa chọn đơn giản cho những ngày trời lạnh. Không cần quá nhiều nguyên liệu, chỉ cần chú ý cách nấu nước dùng và xử lý miến, món ăn sẽ thơm ngon mà không bị đục hay trương nát.
