Các giải pháp về việc làm trong trạng thái bình thường mới

Quảng Bình: Những giải pháp linh hoạt để đảm bảo cung – cầu lao động

Trong vai trò người chủ trì hội thảo, Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội Lê Văn Thanh đã trình bày khái quát những tác động tiêu cực của đại dịch toàn cầu tới tình hình sản xuất, kinh doanh của các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp trên cả nước trong những tháng vừa qua. Kết quả điều tra lao động - việc làm quý I/2020 cho thấy, chỉ có 75,4% dân số trong độ tuổi lao động tham gia lực lượng lao động – số liệu ở mức thấp nhất trong vòng 10 năm trở lại đây. Tính đến cuối tháng 4, có đến 67% doanh nghiệp phải cho nhân viên tạm hoãn thực hiện hợp đồng lao động hoặc nghỉ việc tạm thời, hơn 5 triệu người Việt Nam bị ảnh hưởng thu nhập vì giãn việc, ngừng việc hoặc mất việc làm và trên 80% lao động trong khu vực phi chính thức phải tạm dừng hoạt động kinh doanh khoảng một tháng để thực hiện các quy định về giãn cách xã hội của Chính phủ.

Tình trạng đó đã ảnh hưởng không nhỏ tới đời sống của người lao động. Theo bà Nguyễn Thị Quyên - Phó Cục trưởng Cục Việc làm, trong tháng 5/2020, số trường hợp nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp là 157.945 người, tăng 55,2% so với tháng 4 năm nay (101.800 người) và cao hơn 44,2% so với cùng kỳ năm ngoái (109.569 người).

Mặc dù vậy, khi dịch bệnh đã cơ bản bị kiểm soát, thị trường lao động có dấu hiệu sôi động hơn khi trung bình mỗi tháng, trên cả nước có khoảng 70.000 - 80.000 lao động thất nghiệp quay trở lại làm việc. Tìm ra những giải pháp để đảm bảo cung – cầu lao động trong bối cảnh mới và tổ chức lại lực lượng lao động để thích nghi và đáp ứng với yêu cầu phục hồi kinh tế sau Covid-19 và những thách thức của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang phủ sóng và lan toả mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực là nhiệm vụ bức thiết đối với các chuyên gia đầu ngành về lao động – việc làm.

Hội thảo trực tuyến “Kinh nghiệm quốc tế về tạo việc làm và kinh doanh bền vững trong trạng thái bình thường mới” vừa được tổ chức tại Hà Nội. Ảnh:VL

Ý thức về nhiệm vụ ấy, Thứ trưởng Lê Văn Thanh cho biết, Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội đang nghiên cứu nâng cấp sàn giao dịch việc làm thành website việc làm quốc gia. Website sẽ không chỉ góp phần giải quyết chính sách Bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động để hạn chế lượng người tập trung tại các trung tâm dịch vụ việc làm công, đảm bảo hiệu quả cho công tác phòng, chống dịch bệnh lây lan trong cộng đồng, mà còn gia tăng cơ hội việc làm cho người lao động thông qua hoạt động tư vấn, giới thiệu, kết nối người lao động với người sử dụng lao động và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp... Bên cạnh đó, để cải thiện chất lượng nguồn nhân lực, gia tăng khả năng cạnh tranh của người lao động Việt Nam trong thị trường lao động nội địa và quốc tế, Bộ đã đề xuất với Chính phủ về việc sử dụng 3.000 - 5.000 tỉ đồng từ quỹ Bảo hiểm thất nghiệp để hỗ trợ người sử dụng lao động đào tạo/đào tạo lại đội ngũ nhân sự.

Bổ sung cho ý kiến của Thứ trưởng Lê Văn Thanh, Phó Cục trưởng Cục Việc làm Nguyễn Thị Quyên trình bày về những giải pháp ứng phó với ba kịch bản thị trường lao động trong thời gian tới, khi các doanh nghiệp bắt đầu hoạt động trở lại. Trong tình huống xấu nhất, khi Việt Nam bị ảnh hưởng nghiêm trọng từ tình hình dịch tễ thế giới, số doanh nghiệp bị ảnh hưởng lên đến 90%, số trường hợp mất việc làm từ 90.000 – 100.000 người/tháng, số lao động ngừng việc từ 6,1 - 7,2 triệu người, Cục Việc làm đã chuẩn bị nhiều biện pháp để đảm bảo cung ứng đầy đủ nhân lực cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, đặc biệt là ở các khu kinh tế, khu công nghiệp như: Chủ động nắm bắt thị trường lao động để có phương án hỗ trợ doanh nghiệp, người lao động; chỉ đạo hệ thống trung tâm dịch vụ việc làm tăng cường giao dịch việc làm trực tuyến, chủ động cung ứng nguồn lao động đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp, hướng dẫn người lao động làm thủ tục đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp; tích cực ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình kết nối cung - cầu lao động; kiến nghị Chính phủ ban hành nghị quyết hỗ trợ người sử dụng lao động chủ động đào tạo, nâng cao trình độ cho người lao động...

Trên 5 triệu lao động bị mất việc, giãn việc, giảm thu nhập do Covid-19. Ảnh: TL

Trước những giải pháp trên, ông Sam Haggag - Tổng Giám đốc Manpower Group kiêm Giám đốc Dịch vụ Cung ứng lao động tạm thời khu vực Châu Á - Thái Bình Dương đánh giá cao những chuẩn bị của Cục Việc làm nói riêng và Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội nói chung trong quá trình chuẩn bị cho sự trở lại trong trạng thái bình thường mới, đồng thời khẳng định vai trò quan trọng của sự hợp tác và phối hợp giữa các bên liên quan như Chính phủ, chủ doanh nghiệp, công đoàn, các viện nghiên cứu… Nêu ví dụ về quá trình điều chỉnh lại lực lượng lao động theo hướng hợp lý hơn nhân dịch bệnh Covid-19 ở các lĩnh vực hàng không, dịch vụ vận tải công nghệ, dịch vụ mặt đất… tại Singapore, Thái Lan, Malaysia… trong thời gian qua, Tổng Giám đốc Sam Haggag nhấn mạnh, sự trở lại với thế giới việc làm một cách có kỷ luật là chìa khóa then chốt để phục hồi nền kinh tế đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi đại dịch toàn cầu.

Mai Thu