Chiêm ngưỡng 'cực phẩm' mâm cúng rằm tháng Giêng chu toàn lễ nghĩa, rước lộc bình an
GĐXH - Qua mâm cúng rằm tháng Giêng, mỗi gia đình không chỉ duy trì truyền thống mà còn tạo nên khoảnh khắc sum họp, gắn kết tình cảm, khơi dậy niềm hy vọng cho một năm mới tràn đầy phước lành.
Mâm cúng rằm tháng Giêng có ý nghĩa như thế nào?
Mâm cúng rằm tháng Giêng không chỉ là một nghi thức tâm linh mà còn là biểu hiện của lòng hiếu thảo, sự tri ân đối với tổ tiên và các vị thần linh.

Mâm cúng rằm tháng Giêng mang nhiều ý nghĩa trong văn hóa tâm linh. (Ảnh: Thu Huong Vu)
Tôn kính tổ tiên và cầu phúc lành
Qua việc dâng mâm cỗ rằm tháng Giêng, gia đình thể hiện lòng biết ơn đối với các bậc tiền tổ, mong được phù hộ, che chở và ban phước lành cho cả năm. Nghi lễ này được coi là "điểm khởi đầu" của năm mới, giúp thu hút nguồn năng lượng tích cực và xua đuổi những điều xui xẻo.
Biểu tượng của sự đoàn viên và thịnh vượng
Các món ăn được bày trên mâm cúng như: xôi gấc (biểu trưng cho ấm no và đầy đủ); gà luộc (thể hiện sự trọn vẹn); hay mâm ngũ quả (tượng trưng cho sự cân bằng của ngũ hành);... Những món ăn này không chỉ có giá trị dinh dưỡng mà còn mang thông điệp về sự hài hòa, no đủ và phát đạt cho gia đình.
Duy trì và phát huy truyền thống
Việc chuẩn bị và dâng mâm cúng rằm tháng Giêng giúp các thế hệ trẻ gắn bó với giá trị văn hóa truyền thống, tạo cơ hội sum họp, sẻ chia và hướng về cội nguồn của mỗi gia đình.
Như vậy, mâm cúng rằm tháng Giêng không chỉ là nghi lễ dâng lễ mà còn là lời khẳng định niềm tin, hy vọng vào một năm mới bình an, thịnh vượng và tràn đầy phước lành cho cả gia đình. Đó là lý do vì sao các gia chủ luôn thành tâm kính lễ qua những mâm cúng rằm tháng Giêng đầu năm.
Mâm cúng rằm tháng Giêng hiện đại và truyền thống có sự khác biệt như thế nào?

Mâm cỗ nhiều màu sắc trong văn hóa Việt Nam không chỉ tạo nên sự hấp dẫn về mặt thẩm mỹ mà còn mang những ý nghĩa sâu sắc, phản ánh triết lý âm dương ngũ hành và những ước nguyện tốt đẹp của gia chủ. (Ảnh: Thu Huong Vu)
Mâm cúng Rằm tháng Giêng hiện đại và truyền thống đều nhằm mục đích thể hiện lòng thành kính đối với tổ tiên và thần linh, tổ tiên. Tuy nhiên, chúng có một số điểm khác biệt đáng chú ý:
Thành phần món ăn trong mâm cúng rằm tháng Giêng
- Truyền thống: Mâm cỗ thường bao gồm các món quen thuộc như gà luộc, xôi gấc, bánh chưng, canh măng, nem rán, giò chả và dưa hành. Những món này mang ý nghĩa cầu mong sự bình an, may mắn và tài lộc cho cả năm.
- Hiện đại: Ngoài các món truyền thống, mâm cúng có thể bổ sung hoặc thay thế bằng những món ăn mới lạ, phù hợp với khẩu vị hiện nay như salad rau củ, gà nướng mật ong, bánh mousse trái cây hoặc các món chay sáng tạo. Sự thay đổi này nhằm tạo sự mới mẻ và đáp ứng sở thích của các thành viên trong gia đình.
Cách trình bày mâm cúng rằm tháng Giêng
- Truyền thống: Món ăn được bày biện theo cách thức đơn giản, tập trung vào sự trang trọng và tôn nghiêm.
- Hiện đại: Chú trọng đến tính thẩm mỹ, các món ăn được trang trí cầu kỳ, sử dụng màu sắc hài hòa và sắp xếp theo phong cách hiện đại, tạo nên mâm cỗ bắt mắt và hấp dẫn hơn.
Nguyên liệu chế biến món ăn
- Truyền thống: Sử dụng các nguyên liệu quen thuộc như thịt gà, thịt lợn, gạo nếp, đậu xanh, măng khô.
- Hiện đại: Kết hợp thêm các nguyên liệu mới như hải sản, rau củ ngoại nhập, các loại hạt dinh dưỡng hoặc thực phẩm hữu cơ, nhằm tăng cường dinh dưỡng và phù hợp với xu hướng ẩm thực lành mạnh.
Quy mô mâm cỗ
- Truyền thống: Mâm cỗ thường khá đầy đặn, thể hiện sự sung túc và đủ đầy.
- Hiện đại: Tùy thuộc vào điều kiện và quan điểm của mỗi gia đình, mâm cỗ có thể được tối giản hơn, tập trung vào chất lượng hơn số lượng, tránh lãng phí nhưng vẫn đảm bảo sự trang trọng và ý nghĩa.
Như vậy, mâm cúng Rằm tháng Giêng hiện đại có sự linh hoạt và sáng tạo hơn, phản ánh sự thay đổi trong lối sống và quan niệm của xã hội đương đại, nhưng vẫn giữ được tinh thần tôn kính và ý nghĩa truyền thống.
Gợi ý mâm cúng rằm tháng Giêng 2025 chu toàn lễ nghĩa, rước lộc bình an
Mâm cúng 1
"Cúng cả năm cũng không bằng Rằm tháng Giêng. Rằm tháng Giêng hay còn gọi là Tết Nguyên tiêu có nghĩa là đêm rằm đầu tiên của năm mới âm lịch. Cúng rằm tháng Giêng là ngày lễ quan trọng trong đời sống tâm linh người Việt.
Ngày này nhiều gia đình con cháu đông đủ, người ta cúng to như Tết Nguyên Đán. Và mình tin chắc rằng hôm nay cũng có nhiều gia đình cúng rằm như nhà mình". - Chị Loan Trần chia sẻ.




Mâm cúng rằm tháng Giêng của chị Loan được ví như 'nàng tiên giáng trần' bởi sự khéo léo của người làm. (Ảnh: NVCC)
Mâm cúng 2
Là người phụ nữ yêu nội trợ, luôn dành tâm huyết cho công việc bếp núc, chị Thu Hương bày tỏ: "Tháng Giêng là tháng mở đầu cho một năm mới đầy hứa hẹn và có rất nhiều dịp lễ tết truyền thống đặc biệt. Đây là khoảng thời gian yên bình và tràn ngập nét đẹp truyền thống của người Việt Nam trong dịp Tết cổ truyền!
Vào các ngày Tết cổ truyền, các gia đình Việt thường tập trung làm những mâm cỗ chỉn chu dâng lễ, bày tỏ lòng tri ân và tôn kính gia tiên. Cả nhà tụ tập bên nhau, ngắm hoa mai, hoa đào, tận hưởng không khí ấm áp của mùa xuân đầu tiên, bình yên bên gia đình".




Qua việc dâng mâm cỗ Rằm tháng Giêng, gia đình thể hiện lòng biết ơn đối với các bậc tiền tổ, mong được phù hộ, che chở và ban phước lành cho cả năm. (Ảnh: NVCC)
Mâm cúng 3
Chị Nguyễn Lan chia sẻ trên mạng xã hội kèm hình ảnh mâm cỗ cúng rằm tháng Giêng ngon, đẹp, đầy đủ các món: "Rằm tháng Giêng là Rằm đầu tiên của năm mới, thường được dân gian gọi là "Thiên quan tấn phước", ngày trăng tròn đầu tiên của năm âm lịch. Nghi lễ cúng để cầu mong năm mới phước lành, gặp nhiều điều may mắn, mưa thuận gió hòa, cả năm hanh thông.
Ngoài ra, cũng có ý kiến cho rằng, lễ cúng rằm tháng Giêng được bắt nguồn từ Phật giáo vì ngày mùng Một và ngày Rằm hàng tháng được xem là ngày của Phật. Vào ngày này, các chư Tăng sẽ tập trung đông đủ để nghe giảng thuyết pháp. Nhiều người tin rằng ngày này đức Phật sẽ giáng lâm để chứng độ cho lòng thành của các Phật tử.
Theo quan niệm của nhà Phật, ngày rằm tháng Giêng cũng là dịp để tưởng nhớ tới đức Phật, con người không làm điều sát sinh, đặc biệt trong dịp đầu năm mới luôn mang ý nghĩa tạo phúc và giảm bớt nghiệp xấu. Vì vậy, chuẩn bị một mâm cơm chay tinh khiết dâng cúng Trời Phật và tổ tiên sẽ mang ý nghĩa tinh thần to lớn".




Các món ăn mặn ngọt đan xen khiến mâm cúng trở nên đa dạng hơn. (Ảnh: NVCC)
Mâm cúng 4
Với phương châm kết hợp phong cách cổ truyền lẫn hiện đại, chị Yến Nhi đã thiết kế mâm cúng lên gia tiên đầy đủ các món mặn ngọt. Đáng chú ý, nhiều món ăn hiện đại như tôm chiên, thịt xông khói, tôm cuốn rau thịt, nộm,... được đưa vào thay thế các món như gà, gò, nem,... nhưng vẫn đảm bảo lễ nghĩa. Bên cạnh đó, những đồng tiền xếp hình cánh quạt cũng thể hiện sự khéo léo, chu toàn của người làm cỗ.



Mâm cúng rằm tháng Giêng của chị Yến Nhi. (Ảnh: NVCC)
Mâm cúng 5
Mâm cúng tuy đơn giản nhưng thể hiện sự tỉ mỉ, khéo léo của chị Lê Thu Uyên. Việc thực hiện mâm cúng nhiều màu sắc đòi hỏi sự tinh tế trong việc lựa chọn và chế biến các món ăn. Điều này không chỉ thể hiện lòng thành kính đối với tổ tiên mà còn phản ánh sự chu đáo, nhanh nhẹn của người phụ nữ trong gia đình.





Mâm cỗ rực rỡ sắc màu góp phần làm cho không gian ngày Tết thêm phần ấm cúng, vui tươi, tạo điều kiện cho các thành viên trong gia đình quây quần, sum họp và gắn kết tình cảm. (Ảnh: NVCC)

Nàng dâu Hà Nội dự đám giỗ ở miền Trung, thích mê 1 món đặc sản trên mâm cỗ
Ẩm thực 360 - 8 giờ trướcNàng dâu Hà Nội bất ngờ trước văn hóa quê chồng ở miền Trung, từ món đặc sản trên mâm cỗ đến thói quen mừng quà và hát nhạc sống.

Các món ăn bổ phổi, ấm cơ thể trong tiết Xử Thử 2025 không nên bỏ qua trong những ngày nghỉ lễ Quốc Khánh 2/9
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH – Những ngày nghỉ lễ Quốc Khánh 2/9, mọi người có thể chế biến những món ăn bổ phổi, làm ấm cơ thể trong tiết Xử Thử 2025 dưới đây để bảo vệ sức khỏe.

Mâm cỗ cúng Rằm tháng 7 to hay nhỏ mới là đầy đủ?
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Mâm cỗ cúng Rằm tháng 7 to hay nhỏ thì được coi là đủ? Làm sao để mâm cỗ cùng Rằm tháng 7 giúp chúng ta được yên tâm.

Loại cá ở Việt Nam được Trung Quốc ví như "thuốc bổ thượng hạng", protein vượt cá hồi mà giá chỉ bằng 1/8
Ăn - 2 ngày trướcĐây là loại cá quen thuộc ở Việt Nam, được Trung Quốc ví như “thuốc bổ thượng hạng“. Loại cá này giàu dinh dưỡng, tốt cho sức khỏe nhưng có giá thành khá rẻ.

Đầu bếp bày cách làm món ăn ngon nhất từ ngồng tỏi giúp khỏe mạnh để đi chơi sớm khuya mừng Đại lễ, ấm áp cả tháng 7 âm
Ăn - 2 ngày trướcGĐXH - Tháng 7 âm năm nay trùng tháng 9 dương, nhiều nơi tổ chức đón mừng Tết Độc lập. Và những món ăn ngon từ ngồng tỏi tốt cho sức khỏe, giúp cơ thể ấm áp, khỏe mạnh, khử được hàn khí khi ở ngoài trời lâu, hoặc đi khuya, về sớm dịp này.

Tháng 7 âm 'cô hồn' cảm thấy mệt mỏi, nhà lạnh, bực bội, bất an hãy dùng món ngon này từ củ tỏi
Ăn - 2 ngày trướcGĐXH - Buổi chiều tháng cô hồn nếu cảm thấy mỏi mệt, nhà lạnh, lòng buồn bực, bất an... hãy dùng củ tỏi nướng theo cách sau. Khi mùi thơm lan ra... dương khí trở về ấm mình, ấm nhà, người thân vui vẻ, bình an.

Món ngon cho mâm cơm gia đình trong dịp lễ Quốc khánh 2/9 siêu dễ làm tại nhà
Ăn - 2 ngày trướcGĐXH - Việc chuẩn bị những món ăn ngon trên mâm cơm của gia đình vào dịp lễ Quốc Khánh sẽ mang đến cho gia đình và người thân bạn những phút giây trọn vẹn nhất. Hãy cùng bài viết sau điểm qua một số món ngon tiêu biểu và siêu dễ làm tại gia.

Cảnh báo: 5 thực phẩm quen thuộc khi hâm nóng sẽ "cực độc", không phải ai cũng biết!
Ăn - 2 ngày trướcMột số thực phẩm vốn không có hại, còn ngon miệng và giàu dinh dưỡng nhưng khi hâm nóng lại "cực độc" nhưng không phải ai cũng biết.

Không lo ốm vặt: Những mâm cơm gia đình mùa thu ngon ngất ngây, tăng sức đề kháng cực đỉnh
Ẩm thực 360 - 2 ngày trướcGĐXH - Thời điểm giao mùa, sức đề kháng của cơ thể thường suy giảm. Một mâm cơm gia đình đủ chất, nhiều món ăn ngon, chính là “lá chắn” giúp cả nhà khỏe mạnh.

Không chỉ chè đậu đỏ, đây là những món ngon cầu may nên ăn vào ngày Thất tịch 2025
Ăn - 3 ngày trướcGĐXH – Vào ngày Thất Tịch (7/7 âm lịch), theo quan niệm nên ăn đậu đỏ để mang lại may mắn. Không chỉ chè đậu đỏ, dưới đây là một số món ăn cầu may hấp dẫn vào ngày Thất tịch, bạn có thể tham khảo.

Chưa biết làm món gì ngày mưa bão, thử ngay 5 món ngon khó cưỡng này vừa dễ làm, giúp ấm cơ thể
ĂnGĐXH - Không cầu kỳ, nguyên liệu dễ tìm, những món ăn vừa dễ chế biến, vừa ấm bụng và có thể dự trữ được 1 - 2 ngày này sẽ là “cứu cánh” cho cả gia đình trong những ngày mưa gió.