Chuyên gia chỉ ra các biểu hiện bộ phận cơ thể bị khói bụi làm gây bệnh và cách bảo vệ
GiadinhNet - Trước những nguy hiểm của khói bụi (rơm rác, bụi mịn...) trong những ngày qua làm nhiều người dân lo lắng, Giáo sư – TS. BS Phạm Thị Bích Đào hướng dẫn người dân cách tự bảo vệ mình.
Khói bụi có thể ảnh hưởng đến những bộ phận nào của cơ thể?
Thời gian gần đây, không chỉ Việt Nam (đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh) mà nhiều nước trên thế giới "nóng" về tình trạng ô nhiễm không khí do bụi mịn như Trung Quốc, Singapore, Malaysia, Ấn Độ, Anh, Pháp....

Giáo sư - TS. BS Phạm Thị Bích Đào
Vậy khói bụi có thể ảnh hưởng đến những bộ phận nào của cơ thể?
Đầu tiên phải kể đến là đường hô hấp. Bình thường, với lượng bụi trong giới hạn cho phép, biểu mô đường hô hấp là biểu mô hình trụ, có lông chuyển và các tuyến chế tiết đồng thời có hệ thống thảm nhầy trên bề mặt chứa các tế bào đại thực bào - có nhiệm vụ bắt giữ bụi bẩn và tạo thành gỉ mũi.
Khi bụi vượt quá ngưỡng cho phép, cơ chế bào vệ không còn đủ khả năng làm sạch không khí nữa, lúc này, các tác nhân trong khói bụi hít vào đường thở sẽ kích thích và gây bệnh.
Tai mũi họng
• Những người có cơ địa dị ứng sẵn có rất dễ xuất hiện viêm mũi họng dị ứng: Khi xuất hiện sẽ hắt hơi từng tràng, chảy nước mũi trong và ngạt tắc mũi thường xuyên.
• Ngứa họng ho thường xuyên kèm theo đờm trong hoặc đặc.
• Khàn tiếng, nói khó.
• Đau rát họng nhất là khi đi ra nơi nhiều bụi.
Khói rơm rạ rất độc hại. Ảnh minh họa.
Đường hô hấp dưới
Khí, phế quản, phế nang, nhất là những người sẵn có bệnh lý hô hấp mạn tính (tâm phế mạn, hen phế quản, viêm phế quản mạn…) sẽ có cảm giác ngực mình nặng hơn, xuất hiện ho nhiều về đêm giai đoạn đầu, sau đó ho liên tục cả ngày kèm theo khạc đờm vàng xanh.
Da: là cơ quan có bề mặt lớn nhất trong cơ thể, đây cũng chính là bộ phận có khả năng tự đào thải độc tố hiệu quả. Cơ chế đào thải độc tố của cơ quan này là thông qua việc "đổ mồ hôi" khi lỗ chân lông mở và thoát những "giọt" lấm tấm trên da mang theo những chất độc trong cơ thể ra bên ngoài.
Khi quá nhiều bụi, lớp biểu bì phủ trên cùng của da không đủ thời gian tạo mới sau khi bị bụi bít lấp toàn bộ các lỗ chân lông, không còn khả năng cho các tuyến mồ hôi thực hiện chức năng thải độc.
Ngoài ra, bụi bám trên da cũng có thể gây tình trạng dị ứng da ở những người có cơ địa dị ứng, có thể biểu hiện dưới dạng ban đỏ từng nốt hoặc từng mảng da bị bong tróc.
Tim mạch
Theo nhiều nghiên cứu, bụi là yếu tố gián tiếp gây ra các bệnh lý về tim mạch như tăng huyết áp, viêm thành mạch dị ứng...
Giáo sư - TS.BS Phạm Thị Bích Đào hướng dẫn cách tự bảo vệ mình.
Vậy bảo vệ mình như thế nào?
Giải pháp cho cá nhân
Để phòng chống khói bụi,
• Sử dụng khẩu trang đúng cách khi đi ở nơi có ô nhiễm
• Tăng cường uống nước, khoảng 2,5 lít/ ngày.
• Tăng cường khả năng giải độc của da bằng cách:
Tích cực vận động, tập thể dục để làm thoát mồ hôi nhiều hơn.
Tắm hơi, tắm với nước muối magie sunphat loãng cũng là những cách hữu hiệu để có thể kích thích tuyến mồ hôi hoạt động hiệu quả và bài tiết chất thải cơ thể ra bên ngoài (tư vấn bác sĩ nếu có bệnh lý về thận hay tim khi thực hiện phương pháp này).
Làm sạch da bằng cách tắm nước ấm và hạn chế sử dụng xà phòng tắm để tránh làm bít kín các lỗ chân lông.
Ngoài ra trong gia đình cần chú ý: Hạn chế hút thuốc đặc biệt hút trong nhà, đóng cửa khi nhiều khói bụi.
Khi có bất kỳ biểu hiện bất thường nào về tai mũi họng, da, phổi... cần gặp bác sĩ để được ngay.
Các thành phố đang bị ô nhiễm khói bụi. Ảnh minh họa
Giải pháp cho cộng đồng
Bên cạnh những giải pháp cho cá nhân và gia đình, cần có các giải pháp cho cộng đồng như sau:
• Sử dụng phương tiện giao thông công cộng, sử dụng xe cá nhân bằng xăng sinh học…
• Tăng diện tích trồng cây xanh;
• Sử dụng máy lọc không khí ở những nơi nồng độ bụi cao;
• Thiệt lập hệ thống mưa nhân tạo.
Giáo sư - TS. BS Phạm Thị Bích Đào
Chuyên gia Tai-Mũi-Họng, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội
Từ việc các cụ bà có những khối u khủng ngót 4 kg - bác sĩ hướng dẫn cách phòng và phát hiện sớm khối u ở phụ nữ
Nữ điều dưỡng quỳ giữa siêu thị cứu người ngừng tuần hoàn: Khoảnh khắc y đức trước thềm 27/2
Y tế - 57 phút trướcGĐXH - Một nam bảo vệ 59 tuổi bất ngờ co giật, tím tái rồi ngừng thở, ngừng tuần hoàn tại siêu thị ở Hà Nội tối 25/2 đã được cứu sống bởi một điều dưỡng Bệnh viện Bạch Mai.
Thời tiết nồm ẩm, người mắc bệnh đau xương khớp cần làm gì để tránh đau tái phát?
Sống khỏe - 1 giờ trướcGĐXH - Thời tiết nồm ẩm, người mắc bệnh xương khớp nếu không chăm sóc đúng cách, tình trạng viêm khớp, thoái hóa khớp có thể bùng phát mạnh hơn trong giai đoạn này.
Giảm gánh nặng chi phí khám chữa bệnh, người dân đến gần hơn với cuộc sống an lành, đáng mơ ước
Y tế - 3 giờ trướcGĐXH - Năm 2026 mang theo kỳ vọng về một năm bình an, đủ đầy và khỏe mạnh. Với người dân, đặc biệt là những gia đình có người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính hay bệnh hiểm nghèo, mong ước ấy càng gắn liền với việc được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng, chi phí hợp lý, không trở thành gánh nặng tài chính. Trong bối cảnh đó, triển khai Nghị quyết 72/NQ-TW, Bộ Y tế đang xây dựng Đề án từng bước thực hiện miễn viện phí toàn dân theo 3 giai đoạn tiếp tục mở rộng quyền lợi, tăng mức chi trả, qua đó củng cố vai trò “điểm tựa” của chính sách an sinh quan trọng này.
Một thói quen ăn uống quen thuộc có thể làm tăng nguy cơ ung thư gan, người Việt nên tránh
Sống khỏe - 4 giờ trướcGĐXH - Chế độ ăn dư thừa chất béo có thể làm thay đổi cấu trúc và chức năng tế bào gan, tạo môi trường thuận lợi cho tế bào ung thư hình thành, phát triển.
Trời nồm ẩm nguy hiểm thế nào? 5 bệnh rất dễ mắc, người Việt cần cảnh giác
Bệnh thường gặp - 6 giờ trướcGĐXH - Những ngày mưa nồm ẩm ở miền Bắc không chỉ gây cảm giác khó chịu mà còn tạo điều kiện cho virus, vi khuẩn và nấm mốc sinh sôi khiến nhiều bệnh gia tăng.
Dấu hiệu suy thận dễ nhầm lẫn với bệnh thông thường, người Việt cần biết để phòng bệnh
Sống khỏe - 6 giờ trướcGĐXH - Suy thận là ít có triệu chứng trong giai đoạn đầu nên rất khó trong việc chẩn đoán. Nếu phát hiện những triệu chứng của suy thận dưới đây, người bệnh cần đi khám ngay.
Tiết lộ các biểu hiện tăng đường huyết từ sớm, bỏ qua là nguy!
Sống khỏe - 7 giờ trướcBiểu hiện tăng đường huyết thường gắn liền với bệnh tiểu đường. Theo các chuyên gia, không cần đợi đến khi đi khám chỉ số đường máu, bạn vẫn có thể nhận biết các biểu hiện tăng đường huyết từ rất sớm.
Bé 8 tuổi ở Hà Nội phát hiện mắc ung thư sụn từ dấu hiệu đau chân bất thường
Mẹ và bé - 9 giờ trướcGĐXH - Từng phẫu thuật u xương từ nhỏ nhưng gián đoạn tái khám, bé gái 8 tuổi bất ngờ đau sưng chân, đi khám phát hiện ung thư sụn.
Cô gái 27 tuổi bất ngờ đột quỵ tuyến yên vì chủ quan, bỏ qua dấu hiệu đau đầu kéo dài
Sống khỏe - 10 giờ trướcGĐXH - Đau đầu kéo dài suốt nhiều tuần kèm sụp mí mắt và nhìn mờ, cô gái 27 tuổi không ngờ mình đang đối mặt với tình trạng đột quỵ tuyến yên nguy hiểm.
Nuốt tăm khi ăn cỗ cưới, cô gái 26 tuổi nhập viện gấp vì suýt thủng đại tràng
Sống khỏe - 12 giờ trướcGĐXH - Trong bữa tiệc có các món thịt xiên cố định bằng que tăm. Do ăn uống vội vàng, bệnh nhân đã vô tình nuốt phải tăm mà không hay biết.
Sau suy thận, thanh niên 31 tuổi phát hiện ung thư, thừa nhận thường xuyên ăn món nhiều bạn trẻ Việt ưa thích
Sống khỏeGĐXH - 20 tuổi phát hiện suy thận, 31 tuổi chết lặng nhận tin mắc ung thư trực tràng giai đoạn cuối. Anh Trương thừa nhận thường xuyên ăn thịt chế biến sẵn, đó là xúc xích.