Công tác y tế năm 2014: Lấy người bệnh làm trung tâm mọi hoạt động

Năm 2013 đánh dấu nhiều chuyển biến tích cực của ngành Y tế, trong đó, ngành đặc biệt chú ý đến nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, y đức, giảm quá tải bệnh viện, chuyển hướng trong công tác dân số…

Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến thăm và tặng quà cho trẻ em điều trị tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Ảnh: Chí Cường

- Năm 2013 là một năm mà ngành Y đối diện với rất nhiều thách thức, nhưng kết quả nổi bật nhất là không để xảy ra dịch bệnh lớn; hầu hết các bệnh truyền nhiễm gây dịch đều giảm về số mắc và tử vong so với cùng kỳ năm 2012, có bệnh tỷ lệ mắc, tử vong giảm hơn 50% như dịch tay chân miệng, sốt xuất huyết; hoàn toàn kiểm soát được các loại dịch bệnh mới nổi… Đồng thời, ngành y đã làm tốt các nhiệm vụ như cải thiện rõ rệt chất lượng khám chữa bệnh, nhiều kỹ thuật y tế trình độ cao đã được đội ngũ y bác sỹ nước ta hoàn toàn chủ động thực hiện (mổ tách song sinh phức tạp, ghép tạng, điều trị u bướu…).

Bộ Y tế cũng đã quyết liệt đưa ra các chính sách về chấn chỉnh y đức, tổ chức các lớp tập huấn cho cán bộ lãnh đạo, bác sỹ, y tá, điều dưỡng và toàn thể nhân viên ngành y các kỹ năng giao tiếp, ứng xử, nâng cao đạo đức nghề nghiệp. Nhân viên y tế các cấp phải ký cam kết thực hiện các quy tắc trong khám chữa bệnh, tiếp xúc với bệnh nhân...

Ngành y tế bắt đầu triển khai Đề án giảm tải bệnh viện giai đoạn 2013-2020 với mục tiêu giảm công suất sử dụng giường bệnh của các bệnh viện có công suất sử dụng giường bệnh quá cao thuộc tuyến Trung ương và các bệnh viện tuyến cuối của hai thành phố Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh xuống dưới 100%; cơ bản khắc phục tình trạng nằm ghép vào năm 2015; phấn đấu từ năm 2020 trở đi không còn tình trạng quá tải bệnh viện.

Đầu tư cho y tế cơ sở, nâng công suất sử dụng giường bệnh của bệnh viện tuyến huyện, tuyến tỉnh. Đầu tư xây mới, nâng cấp các bệnh viện thuộc Đề án, đến năm 2015 tăng tối thiểu 7.150 giường bệnh. Tiếp tục cải tạo, mở rộng và từng bước hiện đại hóa khoa khám bệnh của các bệnh viện, ưu tiên tăng thêm số giường bệnh ở tuyến tỉnh cho năm chuyên khoa: Ung bướu, ngoại – chấn thương, tim mạch, sản và nhi.

Ngoài ra, thành lập mạng lưới bệnh viện vệ tinh của năm chuyên khoa: Ung bướu, ngoại – chấn thương, tim mạch, sản và nhi theo hướng lấy một số bệnh viện tuyến trung ương, bệnh viện tuyến cuối của TP Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh làm bệnh viện hạt nhân; đồng thời phát triển một số bệnh viện tuyến tỉnh, tuyến huyện làm bệnh viện vệ tinh của các bệnh viện hạt nhân; phấn đấu mỗi chuyên khoa nêu trên có từ 15 bệnh viện, khoa vệ tinh trở lên.

Bên cạnh đó, đề án đề ra giải pháp thí điểm xây dựng và phát triển mô hình phòng khám bác sỹ gia đình lồng ghép với các cơ sở y tế sẵn có để tăng cường năng lực quản lý, cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe toàn diện, liên tục cho người dân; tiếp tục củng cố và hoàn thiện mạng lưới trạm y tế xã; đẩy mạnh các hoạt động y tế dự phòng…

Hiện nay, Bộ Y tế đang trình Thủ tướng Chính phủ việc sử dụng nguồn vốn đặc biệt để đầu tư xây dựng mới cơ sở 2 của một số bệnh viện tuyến cuối tại TP Hà Nội (Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Việt Đức) và TP Hồ Chí Minh (Bệnh viện Nhi Đồng 1, Bệnh viện Ung bướu, Viện Chấn thương chỉnh hình - Bệnh viện 175 Bộ Quốc phòng).

Ngoài việc cải thiện cơ sở vật chất, để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, Bộ Y tế còn triển khai những biện pháp gì, thưa Bộ trưởng?

- Chúng tôi hiểu rằng, người bệnh đến bệnh viện, điều đầu tiên họ mong mỏi là nhanh được khám bệnh, cũng như được thuận lợi trong các thủ tục cần thiết. Đáp ứng yêu cầu này, để nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh, chăm sóc người bệnh toàn diện, Bộ Y tế cũng đã ban hành Quyết định số 1313/QĐ-BYT ngày 22/4/2013 hướng dẫn quy trình khám bệnh tại khoa khám bệnh của bệnh viện với các chỉ tiêu và giải pháp cụ thể.

Nhiều kỹ thuật y tế trình độ cao đã được đội ngũ y bác sỹ nước ta hoàn toàn chủ động thực hiện. Ảnh: Chí Cường

Mua 1.400 điện thoại cầm tay đặt tại bệnh viện để người dân thuận tiện trong việc phản ánh tới đường dây nóng.

Trong năm 2013, Bộ Y tế đã trực tiếp tổ chức 11 lớp tập huấn về kỹ năng giao tiếp, ứng xử, nâng cao đạo đức nghề nghiệp, học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, Điều 40 của Luật Khám bệnh, chữa bệnh về đạo đức nghề nghiệp cho gần 5.042 cán bộ, y bác sỹ trên toàn quốc.

Tính đến hết năm 2013, cả nước có 1.140 bệnh viện tuyến Trung ương, tỉnh và thuộc các ngành, chưa kể 121 bệnh viện tư nhân. Đến nay đã có 250 bệnh viện báo cáo chính thức đã xây dựng đề án cải tiến quy trình khám bệnh, đưa ra giải pháp cải tiến kỹ thuật, hoặc có đánh giá lại quy trình khám - chữa bệnh trước khi triển khai, đo lường thời gian chờ - khám bệnh của bệnh nhân.

Hơn tất cả, chúng tôi lấy người bệnh là trung tâm của mọi hoạt động, qua việc khám chữa bệnh, chăm sóc bệnh nhân để thấy được trình độ nghiệp vụ của đội ngũ cán bộ, y bác sỹ; đồng thời thấy được tấm lòng của người thầy thuốc với bệnh nhân.

Việt Nam bắt đầu giai đoạn già hóa dân số với tốc độ nhanh chưa từng có trong lịch sử. Điều đó đang đặt ra những thách thức to lớn về an sinh xã hội, đặc biệt là chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi (NCT). Xin Bộ trưởng cho biết, ngành Y tế, đặc biệt là công tác DS-KHHGĐ sẽ có những giải pháp nào để ứng phó với thực trạng này?

- Tuổi thọ là ước mong lớn của con người, là thành quả của sự phát triển kinh tế - xã hội, khẳng định tính ưu việt của chế độ. Trong đó có sự đóng góp rất quan trọng của công tác bảo vệ chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân, của chương trình DS-KHHGĐ dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước; sự tham gia tích cực của các ban, ngành, đoàn thể; sự cố gắng, nỗ lực tham gia thực hiện của nhân dân.

Trong năm 2014, tập trung củng cố, nâng cao hiệu quả mạng lưới y tế dự phòng, chủ động không để xảy ra các dịch bệnh lớn, tiếp tục thực hiện các biện pháp để giảm tải bệnh viện, nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, đẩy mạnh công tác giáo dục đạo đức nghề nghiệp... là những công việc trọng tâm của ngành y tế trong năm 2014.

Năm nay, Quốc hội giao cho Bộ Y tế một số chỉ tiêu như số giường trên 1vạn dân (không kể giường tại trạm y tế xã) là 22,5 giường; Giảm tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng xuống 15,5%, mức giảm tỷ lệ sinh là 0,1%; Tỷ lệ dân số tham gia bảo hiểm y tế là 73%.

Các giải pháp chung được đặt ra trong năm 2014 là rà soát, hoàn thiện các thể chế để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân. Bên cạnh đó, không ngừng tăng cường nhân lực y tế có chất lượng cao và nâng cao y đức.

Cụ thể, tiếp tục thực hiện đề án giảm tải bệnh viện; thực hiện chế độ luân phiên có thời hạn đối với người hành nghề tại các cơ sở khám chữa bệnh.Triển khai hiệu quả đầu tư xây dựng mới một số bệnh viện tuyến Trung ương và tuyến cuối. Tăng cường quản lý, kiểm tra giá thuốc và vệ sinh an toàn thực phẩm.

Bộ Y tế tiếp tục triển khai các giải pháp hiệu quả để thực hiện các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ về y tế, trong đó giảm nhanh, bền vững tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em, tỷ suất chết trẻ và bà mẹ liên quan đến thai sản tại các khu vực miền núi, Tây Nguyên; Khống chế tình trạng lây nhiễm HIV, bệnh lao và các dịch bệnh nguy hiểm khác, phấn đấu đạt các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ và các mục tiêu chiến lược vào năm 2015 như đã cam kết.

Thực hiện giảm tải cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, nhất là sản phụ khoa và nhi khoa; Bảo đảm chế độ, chính sách, tăng cường đầu tư, bảo đảm các điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị, thuốc thiết yếu và khoa học công nghệ; tiếp cận và dần đảm bảo giá dịch vụ được tính đúng, tính đủ.

Bộ Y tế đảm bảo cung cấp đủ thuốc thiết yếu phục vụ công tác điều trị, triển khai các biện pháp hữu hiệu để bình ổn giá thuốc; Phối hợp chặt chẽ với các địa phương, các bộ, ngành liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát để đảm bảo chất lượng thuốc; Đẩy mạnh quy hoạch phát triển sản xuất và lưu thông phân phối thuốc, phát triển dược liệu và thuốc Đông y; Xây dựng và triển khai đề án “Người Việt ưu tiên dùng  thuốc Việt”.

Bên cạnh đó, vấn đề nâng cao y đức sẽ được đặc biệt chú ý. Đường dây nóng  là một biện pháp hữu hiệu để giám sát cũng như hỗ trợ chấn chỉnh lại tác phong, thái độ của đội ngũ cán bộ y tế. Tất cả nhằm phục vụ tốt hơn cho người dân trong việc khám chữa bệnh.

Nhân dịp năm mới, Bộ trưởng có gửi gắm gì đến toàn thể cán bộ, y bác sỹ, cũng như với người dân cả nước?

- Xin cảm ơn Bộ trưởng!

Sông Hồng