F0 vượt qua lo lắng, trầm cảm do mất người thân nhờ hỗ trợ tâm lý

Anh Lữ Đắc Long, nhà ở Quận 5, TP HCM vốn là một võ sư, nhà báo kiêm cascadeur (diễn viên đóng thế) cho biết, gia đình anh sống trong một hẻm lao động nhỏ. 

Những ngày TP HCM có dịch, gia đình anh Long hết sức giữ gìn, không có giao lưu với ai vậy mà không hiểu sao hai vợ chồng anh cùng 2 con trai lần lượt phát hiện bị mắc COVID-19.

"Cả gia đình 4 người đều là F0, thật sự đó là nỗi kinh hoàng. Khi vợ và con trai đầu của tôi dương tính phải đưa đi điều trị trên Củ Chi, tôi hoàn toàn suy sụp. Lúc nhận được điện từ phường thông báo cậu con trai thứ hai của tôi cũng mắc COVID-19, tôi chạy từ trên nhà xuống dọn đồ cho con và bị ngã bất tỉnh luôn", anh Long kể lại.

Anh Lữ Đắc Long điều trị tại bệnh viện Chợ Rẫy. Ảnh: BVCC

Ngày 22/6/2021, anh Lữ Đắc Long được đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Nguyễn Trãi. Tại đây, anh Long được bác sĩ thông báo dương tính với SARS-CoV-2. Sau đó, anh Long trở nặng, anh được chuyển sang Bệnh viện Chợ Rẫy và sau 43 ngày chiến thắng với SARS-CoV-2, anh Long mới được ra viện.

Khác với anh Lữ Đắc Long, anh Trần Ngọc Hải, phường An Phú, TP Thủ Đức, TP HCM cho biết, anh phát hiện mắc COVID-19 từ ngày 3/8 và đến giờ người đàn ông này nghĩ nguồn lây duy nhất anh có thể mắc đó là từ việc giao nhận hàng. "Lúc biết tin mình dương tính rồi lần lượt đến vợ con, tôi rất là lo lắng. Tuy nhiên, phải khi nhận được tin mẹ tôi mất ở Bệnh viện dã chiến vì COVID-19, tôi mới thật sự sốc. Mất một tuần tôi bần thần, đến bữa ăn không nuốt được. Mỗi ngày đi vào phòng mẹ, tôi không chịu được cảm giác mình vĩnh viễn không còn mẹ", anh Hải nói.

Đây là tâm trạng không chỉ của gia đình F0 anh Lữ Đắc Long hay Trần Ngọc Hải mà là của hầu hết những người khi phát hiện mình vô tình trở thành F0, không rõ nguồn lây từ đâu, khi nào.

Theo bác sĩ Giang Ngọc Thụy Vy - Trưởng Khoa Tâm lý Y học, Bệnh viện Tâm thần TP HCM, hội viên Hội Tâm lý trị liệu Việt Nam, ngay từ khi bắt đầu bùng phát dịch COVID-19, chị thấy không chỉ những nhân viên y tế tuyến đầu phải chịu áp lực mà rất nhiều người dân bị khủng hoảng tinh thần, lo sợ căng thẳng, đặc biệt là khi biết mình và gia đình mắc COVID-19.

Bắt đầu từ tháng 7/2021, bác sĩ Vy đã đồng hành tham gia cùng các bác sĩ điều trị COVID-19, tham vấn tâm lý cho các F0 nhằm giải tỏa căng thẳng, góp phần cổ vũ, hỗ trợ tinh thần cho bệnh nhân.

Tuy nhiên, để không còn rời rạc mà trở thành một hệ thống hỗ trợ tâm lý, bác sĩ Vy đã đưa ý tưởng sơ cứu tâm lý xã hội trong đại dịch COVID-19 lên Hội Tâm lý Trị liệu Việt Nam.

Một buổi tập huấn Online của các bác sĩ, chuyên gia tâm lý, tình nguyện viên công tác xã hội của Tổng đài 1900 636446.

Chỉ sau 3 ngày kêu gọi đã có 250 tình nguyện viên tham gia. Sau nhiều ngày trăn trở và đưa vào vận hành thử nghiệm hơn 1 tháng, đến ngày 1/9/2021, Hội Tâm lý trị liệu Việt Nam đã công bố chính thức số tổng đài 1900 636446 của chương trình Hỗ trợ tâm lý – xã hội khẩn cấp ra cộng đồng với khoảng 50 người đang trực tiếp tư vấn tâm lý cho người dân, đặc biệt là dành cho các F0. Qua đó, giúp người dân giải tỏa căng thẳng, điều trị tâm lý chứ không phải can thiệp về mặt y tế.

"Khi phát hiện mắc COVID-19, thường người ta hoảng sợ. Họ rối nên họ không tìm được thông tin nào cả hoặc đôi lúc khi họ gọi đến các cơ sở y tế thì máy bận. Do vậy, nhiệm vụ của chúng tôi là giúp họ bình tĩnh, làm sao cho họ hít thở nhanh. Họ được lắng nghe, được chia sẻ cảm xúc lo lắng của mình. Từ đó, chúng tôi sẽ xem nguồn lực nào có thể giúp được họ".

Bác sĩ Giang Ngọc Thụy Vy cho biết, tổng đài 1900 636446 được chia ra làm 2 nhánh. Trong đó nhánh 1 để tư vấn tâm lý cho các trường hợp nhẹ chỉ cần chia sẻ và cung cấp nguồn thông tin, còn nhánh 2 để hỗ trợ, điều trị cho những trường hợp bị khủng khoảng nặng, bị sốc mức độ cao.

Cũng theo bác sĩ Thụy Vy, chị nhận thấy, gần đây mọi người thường tìm đến tổng đài là chia sẻ những vấn đề liên quan đến hậu COVID-19. Thường là hai vợ chồng cùng mắc COVID-19 nhưng người vợ hoặc người chồng qua đời trước, thì sau khi khỏi bệnh trở về nhà thì người còn lại bị khủng hoảng, sang chấn, không chấp nhận người chồng/người vợ và cả con đã mất. Họ chối bỏ sự thật. Lúc này cần ê-kíp là những có kinh nghiệm trong tham vấn tâm lý, sức khỏe tâm thần, gồm bác sĩ tâm thần, bác sĩ đa khoa và cả nhà tâm lý, người làm công tác xã hội.

Thực tế cho thấy, nhiều bệnh nhân F0 đã khỏi bệnh, trở về nhà và đã hoàn thành cách ly, song vẫn bị các triệu chứng của COVID-19 điển hình như: Chỉ số SpO2 lên cao - thấp thất thường, nhịp thở rối loạn do sang chấn tâm lý, ảnh hưởng đến hệ thống thần kinh, người bệnh âu lo kéo dài, trầm cảm… Đến nay, Tổng đài 1900 636446 tiếp nhận khoảng 50% là các cuộc gọi của F0.

"Tổng đài của chúng tôi xây dựng mong muốn rằng người dân hiểu mình không cô độc trong dịch bệnh. Quan trọng là họ được lắng nghe, được trải lòng cảm xúc thì tự nhiên cảm xúc lo lắng sẽ dịu lại, không bị leo thang. Từ đó họ sẽ sáng suốt nhìn lại vấn đề, tìm được giải pháp nhanh", bác sĩ Giang Ngọc Thụy Vy cho hay.

Kim Vân