Kiên trì với loài cây 'đỏng đảnh', sau 7 năm đạt kết quả bất ngờ

Tiên phong với giống cây mới

Người dân xã Vĩnh Hoàng, tỉnh Quảng Trị ai cũng bất ngờ và vui mừng khi anh Nguyễn Hữu Quýnh (SN 1983, trú tại thôn Vĩnh Trung) thông báo có sầu riêng xuất bán sau 7 năm kiên trì chăm sóc. Trước anh, nhiều người có ý tưởng đưa sầu riêng về Quảng Trị trồng thử. Nhưng tìm hiểu được biết sầu riêng là loại cây ăn trái nổi tiếng "đỏng đảnh", đòi hỏi kỹ thuật cao và sự chăm sóc tỉ mỉ nên đành thôi. Từ mảnh đất lạ, loài cây trồng mới đã bám rễ, vươn cao và đơm hoa, kết trái.

Anh Quýnh kể, nơi anh sống là vùng đất đỏ bazan ven biển. Trước đây, diện tích đất của gia đình anh chủ yếu trồng cây cao su, một ít cây ăn quả và rau, cỏ để chăn nuôi. Năm 2017, cao su đang trong độ tuổi thu hoạch của gia đình anh bị bão tàn phá, cùng với đó giá mủ cao su có dấu hiệu giảm dần. Anh Quýnh muốn tìm một loại cây trồng mới để phát triển sinh kế.

Năm 2019, sau nhiều lần suy tính và thử nghiệm các giống cây, anh Quýnh đầu tư khoảng 100 triệu đồng để cải tạo 0,5 héc-ta đất, mua 69 cây sầu riêng giống về trồng thử. Nhiều người tỏ ý nghi ngờ, nói anh là "gàn" vì nghĩ giống cây ấy chỉ phù hợp trồng ở Tây Nguyên và Nam Bộ có thổ nhưỡng, thời tiết thuận lợi. Trong khi Vĩnh Hoàng là vùng đất thường xuyên chịu ảnh hưởng của nắng nóng, gió biển và bão lũ.

"Tôi nghĩ muốn phát triển thì cần phải tìm hướng đi mới. Ngỏ ý về việc trồng sầu riêng được vợ ủng hộ, chúng tôi bắt tay vào làm. Không có kinh nghiệm chuyên môn, chúng tôi chăm sóc kỹ như các giống cây khác rồi tìm hiểu, học hỏi từ sách báo, hội nhóm trồng sầu riêng. Đúng là thứ cây "đỏng đảnh", chăm sóc chúng cần rất nhiều công sức, tiền bạc và kỹ năng", anh Quýnh chia sẻ.

Hai năm đầu, vườn sầu riêng của anh Quýnh bám rễ, tỏa tán nhanh chóng. Bước sang năm thứ 3, thời tiết khắc nghiệt cùng việc thiếu kinh nghiệm chăm sóc khiến gần một nửa số cây bị chết. Những năm tiếp theo dù cây đậu quả nhưng rụng dần, không thu hoạch được quả nào.

"Năm đó vừa chịu nắng hạn rồi lại chịu sương muối nên nhiều cây yếu và chết dần. Chúng tôi phải tìm chuyên gia xin tư vấn rồi cố gắng chăm sóc phục hồi những cây còn lại. Năm sau cây bắt đầu ra hoa, đậu quả nhưng rụng non cả. Nhiều người đinh ninh tôi đã thất bại. Nhưng tôi quyết tâm phải làm được điều ai cũng nghĩ là bất khả thi", anh Quýnh nói.

Anh đầu tư thêm kinh phí để che chắn cây vào những đợt nắng nóng, trồng cây tán rộng làm vành đai chắn gió, neo giữ thân, cành khi có bão. Cùng với đó liên hệ với các chuyên gia, chủ vườn có kinh nghiệm trồng sầu riêng để học hỏi, tham gia các diễn đàn về nông nghiệp nhằm cập nhật kiến thức, kỹ thuật chăm sóc.

Bỏ lời chê, hái quả ngọt

Vụ thu hoạch đầu tiên, vườn sầu riêng của anh Quýnh cho hơn 100 quả, mỗi quả nặng 2-4kg, có quả nặng hơn 6kg. Người dân trong vùng bất ngờ khi biết sầu riêng trên đất Vĩnh Hoàng có thể cho quả. Xóm giềng, bạn bè tranh nhau đặt mua để thưởng thức. Vợ chồng anh vui mừng vì sau khi thưởng thức, khách hàng hết lời khen ngợi sầu riêng nhà anh. Những tin nhắn phản hồi, cuộc gọi chúc mừng, khen sầu riêng có hình thức đẹp, múi thơm, vị ngọt, ngon.

"Không chỉ tôi mà nhiều người ăn cũng khen có hương vị khác với giống này được trồng ở nơi khác. Vụ này, tôi chủ yếu tặng bạn bè, xóm làng để mọi người cùng thưởng thức thành quả và chung vui với mình", anh Quýnh cho hay.

Bước đầu đạt kết quả khả quan, anh Quýnh dự định tiếp tục học hỏi kinh nghiệm, cải thiện kỹ thuật chăm sóc và từng bước mở rộng diện tích sầu riêng. Tuy nhiên, anh xác định cần thận trọng, bởi kết quả của một vụ thu hoạch chưa đủ để khẳng định hiệu quả kinh tế lâu dài của loại cây này tại địa phương.

Để "lấy ngắn, nuôi dài", gia đình anh Quýnh còn trồng tiêu, cam, ổi, chăn nuôi và làm công việc tiếp thị sữa. Những công việc này giúp gia đình duy trì nguồn tài chính ổn định, trang trải cuộc sống và có điều kiện tiếp tục đầu tư cho vườn sầu riêng.

Theo bà Lê Thị Thúy Kiều, Phó Phòng Kinh tế xã Vĩnh Hoàng, vườn sầu riêng của gia đình anh Quýnh thu hoạch quả chất lượng tốt là tín hiệu khởi sắc, cho thấy loại cây này có khả năng thích nghi với điều kiện đất đai tại địa phương. Hiện xã đang hướng dẫn để anh Quýnh có thể tiếp cận các chương trình hỗ trợ sản xuất. Nếu mô hình phát huy hiệu quả, đây có thể là mô hình để người dân tham khảo trong quá trình chuyển đổi cây trồng, nâng cao giá trị kinh tế.

Sầu riêng đắt nhất thế giới 1,2 tỷ đồng/quả có gì đặc biệt?

Năm 2019, một quả sầu riêng ở Nonthaburi (Thái Lan) được bán đấu giá 48.000 USD (tương đương hơn 1,2 tỷ đồng) và trở thành trái sầu riêng đắt nhất thế giới.