Lá xoài non, mướp đắng có chữa được tiểu đường?

Dù lá xoài non giúp làm giảm lượng đường trong máu nhưng không phải ai uống đều có tác dụng hạ đường huyết bởi cơ thể của mỗi người là khác nhau.

Bỏ thuốc dùng lá “trị” tiểu đường

Đầu năm nay, bác Trần Văn Trang, 60 tuổi ở Hà Nội luôn có cảm giác thèm ăn và uống nước rất nhiều. Tuy ăn uống nhiều song bác vẫn bị sụt 3kg/tháng. Ban đầu bác Trang cũng chỉ nghĩ là thời tiết nóng nực nên mới bị vậy nhưng hai tháng liên tiếp sau, bác đều bị sụt cân bất thường. Bác đi khám và xét nghiệm mới biết mình mắc tiểu đường tuýp 2. Nghe bạn mách dùng lá xoài non có khả năng kiểm soát và hạ đường huyết rất tốt, bác đã sử dụng. Hơn một tháng dùng, chỉ số đường huyết trong máu của bác đã giảm tương đối.

Bác Nguyễn Thị Lý (Hải Dương) cũng sử dụng lá xoài non chữa trị tiểu đường, một thời gian ngắn sau khi dùng, chỉ số đường huyết của bác Lý giảm rõ rệt. Tuy nhiên, đường huyết của bác Lý cứ ngày một giảm sâu. Cách đây không lâu bác Lý còn rơi vào tình trạng hôn mê do hạ đường huyết quá mức. Bác sỹ điều trị của bác Lý cho biết, do ăn uống kiêng khem, sử dụng uống lá nhiều lần trong ngày khiến lượng đường huyết giảm quá thấp gây nên chứng hạ đường huyết.

Về vấn đề này, nghiên cứu viên cao cấp, lương y đa khoa Bùi Đắc Sáng, Hội viên Hội Đông y Hà Nội cho biết, bệnh tiểu đường hay còn gọi là đái tháo đường thuộc chứng bệnh tiêu khát. Nguyên nhân gây ra bệnh do âm hư, ngũ tạng suy yếu kết hợp với tinh chí bất ổn, ăn uống không điều độ… Bên cạnh việc chữa trị bằng thuốc Tây, người bệnh có thể áp dụng một số cách trị tiểu đường từ thảo dược tự nhiên cũng rất tốt.

Không chỉ lá xoài non, mướp đắng, thân cây chuối hột cũng được cho là kiểm soát đường huyết tốt cho bệnh nhân đái tháo đường bằng cách lấy lá hãm nước uống hay xay ra pha nước uống. Phân tích rõ hơn điều này, ông Bùi Đắc Sáng cho biết, trong Đông y lá xoài non có vị chua, tính mát, có tác dụng lợi tiểu, phù thũng… Trong lá xoài có chất anthxyanhdin có tác dụng hạ đường huyết phòng các biến chứng ở mắt và mạch máu do bệnh tiểu đường.

Kết quả nghiên cứu ban đầu của ĐH Queensland (Úc) cho thấy, một số hợp chất trong lá xoài có tác dụng chữa bệnh tương tự như các loại thuốc trị tiểu đường và làm giảm cholesterol. Bởi vậy, nhiều bác sĩ châu Âu đã sử dụng lá xoài như một phương thuốc hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường vô cùng hiệu quả.

Tuy nhiên, lương y Bùi Đắc Sáng khuyến cáo: “Dù bài thuốc này giúp làm giảm lượng đường trong máu nhưng không phải ai uống lá xoài non đều có tác dụng hạ đường huyết vì đặc điểm cơ thể của mỗi người là khác nhau. Trong quá trình sử dụng bài thuốc từ cây mướp đắng, lá xoài non trị bệnh tiểu đường, người bệnh cũng cần thường xuyên đến gặp bác sĩ chuyên khoa để kiểm tra. Đặc biệt, các trường hợp bệnh ở mức độ nặng cần được chữa trị bằng thuốc Tây và kết hợp hỗ trợ điều trị bằng thuốc Nam theo chỉ dẫn của bác sĩ để bảo đảm an toàn.

Chú ý, không áp dụng nhiều lần trong ngày vì có thể khiến cho lượng đường huyết giảm quá thấp gây nên chứng hạ đường huyết rất nguy hiểm. Ngoài ra, không nên uống nước lá xoài gần với các loại thuốc khác, tốt nhất là uống cách nhau chừng 2-3 giờ để không làm ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ các loại thuốc điều trị khác. Bên cạnh đó, người bệnh cần chú ý tuân thủ và thực hiện việc phòng bệnh theo lời khuyên của bác sĩ”.

PGS.TS Nguyễn Thị Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia cũng cho rằng, bệnh tiểu đường tăng nhanh là từ lối sống và thói quen sinh hoạt không lành mạnh. Việc tin dùng các bài thuốc truyền miệng trong dân gian mà không tuân thủ điều trị của bác sĩ, bỏ thuốc điều trị tiểu đường có thể làm lỡ thời điểm điều trị tốt nhất khiến bệnh nặng hơn. Nếu không cẩn thận dễ hại sức khỏe.

Ngay cả mỗi loại cây trồng ở mỗi vùng thổ nhưỡng khác nhau sẽ có đặc tính khác nhau. Có thể lá xoài trồng tại Úc có chứa chất anthxyanhdin hạ được đường huyết nhưng lá xoài ở Việt Nam thì chưa chắc có. Sử dụng thuốc Đông y hoặc thảo nên coi là liệu pháp điều trị hỗ trợ và phải được theo dõi cùng với các xét nghiệm của bác sĩ Tây y.

Thay đổi thói quen ăn uống kiểm soát đường huyết

Theo PGS.TS Nguyễn Thị Lâm, tiểu đường là bệnh liên quan tới hệ thống chuyển hóa của cơ thể. Khi đó, hormone insulin của tuyến tụy bị thiếu hay giảm làm cho chỉ số đường trong máu luôn cao. Người bệnh chỉ sống chung mà không thể chữa khỏi. Cách kiểm soát tiểu đường an toàn nhất chính là thay đổi thói quen ăn uống.

Nguyên tắc cơ bản về chế độ ăn của bệnh nhân tiểu đường là hạn chế chất bột đường, chất béo. Tránh ăn hoặc uống các thực phẩm nhiều đường, đường hấp thu nhanh như đường kính, đường mật ong, các loại mứt, quả chín khô, kẹo nước ngọt... Hạn chế ăn các thực phẩm có nguồn gốc động vật, nhiều mỡ nhất là phủ tạng động vật, hạn chế các món xào quá nhiều dầu mỡ hoặc món rán vài các chất béo chuyển sang dạng đồng phân transfat dễ gây rối loạn lipid máu…

Một sai lầm mà nhiều người bị tiểu đường hay mắc phải hiện nay là khi biết mình bị bệnh thường nghĩ tới việc bỏ ăn tinh bột, hoa quả chín vì trong đó có nhiều đường sẽ làm tăng đường huyết. Nhưng một chế độ ăn kiêng kỵ quá mức sẽ khiến cơ thể thiếu năng lượng, vi chất ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe. Khi thiếu chất kéo dài có thể khiến cho bệnh nhân suy kiệt, các chức năng trong cơ thể bị suy yếu gây ra những biến chứng nguy hiểm như hạ đường đường huyết, suy giảm trí tuệ… Bữa ăn của người tiểu đường vẫn cần phải cân đối giữa các chất đạm, chất bột đường, chất béo, vitamin và chất khoáng.

Phương Thuận