Luật Dân số có hiệu lực: Người dân được tự quyết số con, thêm nhiều chính sách hỗ trợ sinh con
GĐXH - Từ ngày 1/7/2026, Luật Dân số chính thức có hiệu lực với nhiều thay đổi quan trọng như trao quyền cho các cặp vợ chồng tự quyết thời điểm sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh; đồng thời mở rộng hàng loạt chính sách hỗ trợ về thai sản, tài chính, nhà ở xã hội và chăm sóc sức khỏe sinh sản.
Người dân kỳ vọng từ những chính sách mới
Trong buổi tiêm chủng định kỳ dành cho phụ nữ mang thai và trẻ em tại Trạm Y tế xã Nga My, tỉnh Nghệ An đầu tháng 7, bên cạnh hoạt động khám, tư vấn và tiêm chủng, cán bộ y tế dành nhiều thời gian giới thiệu những điểm mới của Luật Dân số vừa có hiệu lực.
Điều thu hút sự quan tâm của nhiều người dân là quy định hỗ trợ đối với phụ nữ thuộc các dân tộc thiểu số rất ít người khi sinh con.

Tuyên truyền về chính sách dân số cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Theo chị Vy Thị Khế, viên chức phụ trách công tác dân số xã Nga My, địa phương có đông đồng bào dân tộc Ơ Đu sinh sống, một trong những dân tộc có quy mô dân số ít nhất cả nước. Vì vậy, những chính sách mới không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ an sinh mà còn góp phần gìn giữ và phát triển cộng đồng dân tộc rất ít người.
"Chúng tôi tuyên truyền để người dân hiểu Luật không khuyến khích sinh nhiều con bằng mọi giá mà hướng tới sinh con an toàn, trẻ em được chăm sóc tốt ngay từ trước và sau sinh. Với đồng bào dân tộc rất ít người, đây còn là chính sách có ý nghĩa bảo tồn và phát triển giống nòi", chị Khế chia sẻ.
Hiện bản Văng Môn (xã Nga My) có 105 hộ với 347 nhân khẩu là người Ơ Đu. Những năm gần đây, đời sống người dân từng bước cải thiện, nhận thức về công tác dân số cũng thay đổi rõ rệt.

Những em nhỏ ở bản Văng Môn, xã Nga My.
Ông Nguyễn Trọng Hưng, Phó Chủ tịch UBND xã Nga My, cho biết mỗi năm địa phương chỉ ghi nhận khoảng 2-3 trường hợp sinh thêm con trong độ tuổi sinh đẻ. "Chính sách hỗ trợ là sự động viên của Nhà nước nhưng người dân vẫn cân nhắc điều kiện kinh tế và khả năng nuôi dạy con trước khi quyết định sinh con. Điều quan trọng nhất vẫn là nâng cao chất lượng dân số", ông Hưng nói.
Không chỉ người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số, nhiều gia đình trẻ cũng quan tâm đến các chính sách mới. Chuẩn bị sinh con thứ hai vào cuối năm nay, chị Nguyễn Thuỳ Dung (phường Thành Vinh) cho biết, vợ chồng đã tìm hiểu khá kỹ Luật Dân số. "Chi phí sinh và nuôi con hiện nay rất lớn. Dù mức hỗ trợ chưa thể bù đắp toàn bộ nhưng việc Nhà nước có thêm chính sách đồng hành giúp chúng tôi yên tâm hơn khi quyết định sinh đủ hai con theo mong muốn", chị Dung chia sẻ.
Trao quyền quyết định sinh con, mở rộng nhiều chính sách hỗ trợ
Sau nhiều năm thực hiện chính sách dân số theo hướng kế hoạch hóa gia đình, Luật Dân số đánh dấu bước chuyển sang cách tiếp cận mới, lấy quyền của người dân và chất lượng dân số làm trung tâm.
Theo luật, các cặp vợ chồng được quyền quyết định thời điểm sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh phù hợp với điều kiện của mỗi gia đình. Bên cạnh đó, luật bổ sung nhiều chính sách nhằm giảm áp lực cho các gia đình trẻ và duy trì mức sinh hợp lý.

Tư vấn về việc sử dụng các biện pháp tránh thai cho người dân.
Đáng chú ý, phụ nữ sinh con thứ hai được nghỉ thai sản 7 tháng; lao động nam được nghỉ 10 ngày làm việc khi vợ sinh con. Một số nhóm đối tượng còn được hỗ trợ tài chính, ưu tiên mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở xã hội, đồng thời được mở rộng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, sàng lọc trước sinh và sơ sinh.
Theo bà Nguyễn Thị Thắng, Phó Trưởng phòng Dân số, Sở Y tế Nghệ An, việc trao quyền quyết định sinh con không đồng nghĩa với khuyến khích sinh nhiều con. "Luật hướng tới bảo đảm quyền sinh sản của mỗi cá nhân, mỗi gia đình, đồng thời yêu cầu các cặp vợ chồng có trách nhiệm trong việc chăm sóc, nuôi dạy con và nâng cao chất lượng dân số", bà Thắng cho biết.
Theo ngành y tế, Nghệ An là địa phương có đặc điểm dân số khá đa dạng khi một số khu vực vẫn duy trì mức sinh cao, trong khi nhiều địa bàn bắt đầu xuất hiện xu hướng giảm sinh. Tình trạng sinh con thứ ba và mất cân bằng giới tính khi sinh vẫn còn tồn tại ở một số nơi.
Vì vậy, việc triển khai Luật Dân số được kỳ vọng sẽ giúp địa phương xây dựng các chính sách phù hợp với đặc điểm từng vùng, vừa bảo đảm quyền sinh sản của người dân, vừa hướng tới mục tiêu phát triển dân số bền vững. Để đưa luật sớm đi vào cuộc sống, UBND tỉnh Nghệ An đã ban hành kế hoạch triển khai thi hành trên địa bàn toàn tỉnh. Các ngành, địa phương sẽ tăng cường tuyên truyền những điểm mới của luật, rà soát các quy định liên quan, đồng thời xây dựng các chính sách dân số đặc thù phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Theo Sở Y tế Nghệ An, các chính sách mới không chỉ góp phần giảm gánh nặng kinh tế cho các gia đình trẻ mà còn tạo điều kiện để trẻ em được chăm sóc tốt hơn ngay từ giai đoạn đầu đời, qua đó nâng cao chất lượng dân số và đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.
Những điểm mới đáng chú ý của Luật Dân số
Các cặp vợ chồng được quyền quyết định thời điểm sinh con, số con và khoảng cách giữa các lần sinh.
Phụ nữ sinh con thứ hai được nghỉ thai sản 7 tháng.
Lao động nam được nghỉ 10 ngày làm việc khi vợ sinh con.
Mở rộng chính sách hỗ trợ tài chính đối với một số nhóm đối tượng.
Ưu tiên mua, thuê mua hoặc thuê nhà ở xã hội.
Tăng cường sàng lọc trước sinh, sơ sinh và chăm sóc sức khỏe sinh sản.
Bổ sung chính sách hỗ trợ phụ nữ thuộc các dân tộc thiểu số rất ít người.
Thông báo
Cùng chuyên mục
33 tuổi mới dậy thì, người đàn ông nuôi hy vọng có con sau nhiều năm
Dân số và phát triển -GĐXH - Ở tuổi 33, anh Hưng gần như chưa trải qua quá trình dậy thì hoàn chỉnh, tinh hoàn và dương vật kém phát triển, chưa từng cương hay xuất tinh.
Kinh nguyệt kéo dài kèm đau bụng, người phụ nữ 29 tuổi phát hiện 2 khối u lớn
Dân số và phát triển -GĐXH - Kết quả thăm khám tại bệnh viện cho thấy, bệnh nhân có u xơ tử cung và u quái buồng trứng kích thước lớn. Do chưa sinh con, bệnh nhân được điều trị kết hợp nhằm bảo tồn cơ quan sinh sản.
4 nhóm thực phẩm giúp làm dịu cơn 'bốc hỏa' ở phụ nữ mãn kinh
Dân số và phát triển -Chế độ ăn lành mạnh, giàu vitamin và các hợp chất thực vật giúp phụ nữ mãn kinh vượt qua cơn 'bốc hỏa' nhẹ nhàng hơn.
Nhau tiền đạo, u xơ tử cung lớn bít đường ra thai nhi, thai phụ 35 tuổi được mổ 3 trong 1
Dân số và phát triển -GĐXH - Sản phụ bị nhau tiền đạo kèm u xơ tử cung lớn được các bác sĩ phẫu thuật lấy thai, bóc u xơ và triệt sản trong cùng cuộc mổ nhằm chủ động kiểm soát các nguy cơ sản khoa.
Hà Nội: Biểu dương 100 trẻ em gái tiêu biểu, thúc đẩy quyền bình đẳng và kiểm soát tỷ số giới tính khi sinh
Dân số và phát triển -GĐXH - Sở Y tế Hà Nội vừa phối hợp cùng UBND xã Hòa Lạc tổ chức chương trình vinh danh các trẻ em gái chăm ngoan, học giỏi thuộc những gia đình chấp hành tốt chính sách dân số của hai địa phương Hòa Lạc và Yên Xuân.
Vì sao mỗi người bệnh ung thư vú cần một cách điều trị khác nhau?
Dân số và phát triển -Hai người cùng được chẩn đoán ung thư vú nhưng phương pháp điều trị có thể khác nhau. Giai đoạn bệnh, đặc điểm khối u, nguy cơ tái phát... là những yếu tố quan trọng quyết định phác đồ.
Chế độ dinh dưỡng phù hợp khi điều trị ung thư tuyến tiền liệt
Dân số và phát triển -Dinh dưỡng hợp lý trong quá trình điều trị ung thư tuyến tiền liệt giúp người bệnh duy trì thể trạng, đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng, hỗ trợ sức khỏe tổng thể.
Đến độ tuổi nào phụ nữ nên đi khám sàng lọc ung thư vú?
Dân số và phát triển -Phát hiện sớm ung thư vú là yếu tố quyết định điều trị đạt hiệu quả cao. Vậy độ tuổi nào phụ nữ nên đi khám sàng lọc?
Nỗi niềm thầm lặng tuổi 50: Vì sao phụ nữ mãn kinh cần sự thấu hiểu từ gia đình?
Dân số và phát triển -GĐXH - Bốc hỏa, vã mồ hôi chỉ là phần nổi của "tảng băng chìm" mà phụ nữ tuổi trung niên phải đối mặt. Phía sau những triệu chứng dễ thấy ấy là chuỗi ngày chật vật với chứng mất ngủ, lo âu, loãng xương và những nỗi niềm thầm lặng khó gọi tên
Nghệ An: Khoảng 8.000 học sinh được truyền thông về bình đẳng giới, bảo vệ trẻ em gái
Dân số và phát triển -GĐXH - Hướng tới Ngày Quốc tế Trẻ em gái 11/10, Trung tâm Y tế thành phố Vinh tổ chức truyền thông tại các trường học, nâng cao nhận thức về bình đẳng giới và phòng, chống xâm hại trẻ em.