Phích nước chứa “chất lạ” dễ gây bỏng

“Chất lạ” giống như cát, có mùi khó chịu dưới đáy phích được PGS.TS Nguyễn Trường Luyện khẳng định không có tác dụng giữ nhiệt. Ảnh: Ngọc Mai

 

Những ngày gần đây nhiều người dân tại xã Tiên Phong, huyện Tiên Phước, Quảng Nam hoang mang về phích nước có chứa gói “chất lạ” dưới đáy bình dạng hạt cát mịn màu đen sẫm, hơi trong bình bay ra có mùi khét khiến người dùng đau đầu, chóng mặt khi ngửi phải. Trước thông tin về “chất lạ” trong phích nước, PGS.TS Nguyễn Trường Luyện, Viện Vật lý kỹ thuật (ĐH Bách khoa Hà Nội) đã có những khuyến cáo cho người tiêu dùng.

 

Chiều ngày 21/8, theo khảo sát của PV, tại các chợ ở Hà Nội như: Chợ Đồng Xuân, Thành Công, Ngã Tư Sở, Phùng Khoang, Hà Đông có khá nhiều chủng loại phích nước giữ nhiệt nóng, lạnh với giá chỉ vài chục đến hơn 100 nghìn đồng.

Trước hiện tượng phích nước xuất xứ Trung Quốc chứa gói “chất lạ” tại Quảng Nam và một số tỉnh thành, ngày 21/8, Sở Công Thương TP Đà Nẵng có văn bản yêu cầu các đội QLTT trực thuộc vào cuộc kiểm tra. Theo Chi cục QLTT TP Đà Nẵng, Chi cục đã đề nghị các đội QLTT trực thuộc tổ chức kiểm tra, kiểm soát thị trường đối với sản phẩm phích nước Trung Quốc nói trên. Thời gian kiểm tra từ ngày 22-29/8 và báo kết quả kiểm tra về Chi cục trước ngày 30/8.

Tới chợ Ngã Tư Sở (quận Thanh Xuân), ngay tại cổng là các quầy bán hàng gia dụng. Khi thấy chúng tôi hỏi mua phích nước giữ nhiệt, nhân viên quầy trước cổng chợ giới thiệu: “Phích nước có rất nhiều loại với nhiều kiểu dáng, mẫu mã và các dung tích khác nhau. Ngoài loại bằng nhựa còn có bằng kim loại”… Quan sát, chúng tôi thấy có chiếc phích nước mini cùng loại như ở Quảng Nam. Hỏi thì nhân viên cho biết: “Loại đó cửa hàng em bán chạy nhất đấy, giá 80.000 đồng/chiếc loại nhỏ. Còn các hãng khác thì giá vài trăm nghìn/chiếc”. Lắc nhẹ chúng tôi thấy có tiếng lạo xạo ở dưới đáy phích.

Tương tự tại các chợ Đồng Xuân, Hà Đông… hay một số cửa hàng chuyên bán đồ gia dụng cũng rất dễ để mua loại phích nước này. Những phích nước loại dung tích 0,35 lít đang được bán với giá 55.000 đồng/chiếc. Loại dung tích lớn hơn 0,5 lít có giá 90.000 đồng/chiếc; 0,75 lít có giá 150.000 đồng. Cả hộp và vỏ bình đều được dán mác Trung Quốc.

Không chỉ ở Hà Nội, mặt hàng này cũng được rất nhiều người ưa chuộng ở các vùng quê. Theo tìm hiểu của PV tại thị trấn Yên Mỹ, Hưng Yên ở cửa hàng bán đồ gia dụng, những chiếc phích nước mini được bán với giá rẻ hơn nhiều so với tại Hà Nội, chỉ 45.000- 50.000đồng là có thể sở hữu được một chiếc phích loại này.

Để tìm hiểu rõ, PV đã mua một phích nước mini dung tích 750ml với giá 150.000 đồng tại chợ Hà Đông. Quan sát bên ngoài không hề ghi nhà sản xuất, nguồn gốc hay hướng dẫn sử dụng tiếng Việt ngoài tờ giấy dán toàn chữ Trung Quốc. Vỏ hộp chỉ có dòng chữ tiếng Anh “High grade vacuum flash”, đáy hộp ghi rõ “Made in China”, không hề có dòng thông tin nào về sản phẩm. Bình được cấu tạo vỏ là một lớp kim loại sáng nhưng mỏng và rất nhẹ. Khi lắc nhẹ chiếc bình có tiếng kêu lạo xạo, mở nắp ngửi thấy mùi rất khó chịu. Mở đáy phích cũng có một gói nilon chứa chất bột mịn màu nâu giống như cát. Bột không có mùi, bỏ ra ngoài không khí một lúc thì khô lại. Khi thử rót nước sôi 100 độ C vào phích, ngay lập tức vỏ phích nóng ran và chỉ 1 giờ sau, nước rót ra chỉ còn hơi ấm tay.

 

Cách chọn phích tốt: - Mang ra chỗ sáng, mở nắp phích ra nhìn từ trên miệng xuống đáy thấy có điểm màu sẫm ở chỗ van hút khí. Điểm đó càng nhỏ thì van hút khí càng tốt, sẽ giữ được nhiệt độ lâu hơn. - Úp miệng phích vào tai nghe có tiếng o o là phích tốt. (Theo PGS.TS Nguyễn Trường Luyện)

Trước thông tin về “chất lạ” trong sản phẩm phích nước xuất xứ Trung Quốc, PGS.TS Nguyễn Trường Luyện cho biết, thông thường phích nước được cấu tạo làm 2 phần. Bên ngoài là lớp vỏ bằng nhựa hoặc kim loại, bên trong là ruột phích được cấu tạo bởi hai lớp thuỷ tinh, ở giữa là khoảng chân không. Bên trong của 2 lớp được tráng bạc để phản chiếu bức xạ nhiệt, giúp ngăn sự truyền nhiệt ra bên ngoài. Ngoài ra, để bình không bị vỡ, phần đáy bình giữa lớp trong và ngoài là đệm mút cao su. Tuy nhiên, loại phích nước này có cấu tạo không giống các phích nước khác. Nó hoàn toàn không có lớp chân không giữa vỏ bình và lõi để cách nhiệt.

Cũng theo PGS.TS Nguyễn Trường Luyện, với những phích nước mà ruột thủy tinh làm không tinh khiết, không đảm bảo quy trình cũng có thể sinh ra “chất lạ” được thôi ra từ thủy tinh. Nó có thể lẫn tạp chất kim loại gây hại cho sức khỏe. Còn việc đặt túi “chất lạ” ở dưới đáy là việc làm có chủ đích. “Không hiểu họ cho “chất lạ” dưới đáy phích để làm gì? Việc bảo cho “chất lạ” vào đáy phích để có tác dụng giữ nhiệt cho nước thì càng không phải vì việc giữ nhiệt phải là do ruột phích”, PGS.TS Nguyễn Trường Luyện khẳng định.

 

Chiếc phích được PV mua tại chợ Hà Đông khi mới lấy ra khỏi vỏ. Ảnh: Ngọc Mai

““Chất lạ” bên trong phích có thể gây mất an toàn, độc hại cho người sử dụng nếu nó thẩm thấu vào nước. Nếu đó là chất độc thì càng đáng lo ngại. Song để có kết luận “chất lạ” đó đặt trong phích là chất gì và có ảnh hưởng tới sức khỏe ra sao thì cần phải mang chất đó đi kiểm nghiệm. Khi đó mới đưa ra khuyến cáo ảnh hưởng sức khỏe thế nào. Người tiêu dùng cần hết sức cẩn trọng với những sản phẩm không có nguồn gốc, những sản phẩm chứa “chất lạ" mà chưa được cơ quan chức năng kiểm định thành phần, chất lượng... Thực tế, những phích nước này thường không giữ được nhiệt lâu và cũng có những người bị bỏng do sử dụng những sản phẩm không rõ nguồn gốc, thành phần”, PGS.TS Nguyễn Trường Luyện khuyến cáo.

Người tiêu dùng nên thận trọng với những loại bình nước giữ nhiệt làm giả bằng thép hoặc tôn sắt. Bởi quá trình sản xuất không đảm bảo kỹ thuật khiến phần không gian giữa hai lớp thủy tinh hút chân không không kỹ nên vẫn còn không khí ở trong đó. Khi đổ nước vào sẽ truyền nhiệt từ vỏ trong ra vỏ ngoài. Để tránh điều này, khi mua bạn nên cho ít nước nóng vào, sờ bên ngoài vỏ xem có ấm nóng lên không. Nếu quá nóng thì cách nhiệt không tốt, bạn không nên chọn.