Quy định đào tạo, sát hạch giấy phép lái xe ô tô mới: Chưa ra, đã nhìn thấy “thủng”

Sắp tới, Tổng cục đường bộ (Bộ GTVT) sẽ ban hành quy định mới về đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe. Nhiều yêu cầu mới về quy chuẩn giáo viên, cơ sở vật chất, trang thiết bị… sẽ được đưa ra, nhưng không ít “lổ hổng” cũng được phơi bày. Chính những người trong cuộc cũng đã có những ý kiến phản ứng quanh các quy định này.

 

Dạy luật cũng phải có… “bằng” lái

 

Thời gian tới việc đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe sẽ được siết chặt hơn. Ảnh: K.T

 

Ngày 17/3, ông Nguyễn Khánh Toàn, Tổng thư ký Hiệp hội vận tải ô tô Việt Nam cho biết, dự kiến cuối tháng 3/2011, Hiệp hội vận tải ô tô Việt Nam, Tổng cục Đường bộ Việt Nam sẽ kiểm tra hàng loạt cơ sở đào tạo sát hạch GPLX ô tô tại các thành phố lớn như TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng… Nội dung kiểm tra gồm: Số lượng lái xe sát hạch bằng FC, điều kiện cơ sở vật chất, năng lực hoạt động của các trung tâm đào tạo, sát hạch.

Yêu cầu giáo viên dạy lý thuyết Luật Giao thông đường bộ các hạng xe phải có giấy phép lái xe (GPLX) hạng tương ứng là một trong những điểm mới trong văn bản quy định về đào tạo, sát hạch, cấp GPLX sắp được Tổng cục Đường bộ ban hành. Quy định nêu trên góp phần “chuẩn hoá” đội ngũ giáo viên, nâng cao chất lượng dạy và học lái xe, giảm thiểu tai nạn do “khuyết” kiến thức về kĩ năng. Ông Nguyễn Khánh Toàn, Tổng thư ký Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam cho rằng: “Đây là quy định hợp lý. Người dạy phải có trình độ ngang bằng hoặc cao hơn thì mới đáp ứng yêu cầu”. Như vậy, xét về mặt lý thuyết và ở góc độ quản lý vĩ mô, chủ trương này dường như... có lý!

 

Tuy nhiên, từ thực tiễn công tác ở cơ sở, lãnh đạo một trung tâm đào tạo, sát hạch lái xe tại Hà Nội lại cho rằng: Yêu cầu giáo viên dạy lý thuyết Luật Giao thông đường bộ với các hạng GPLX phải có GPLX hạng tương ứng là không hợp lý. Ông này dẫn chứng rằng, các tài liệu phục vụ giảng dạy, học tập về Luật Giao thông đường bộ không phân biệt rạch ròi cho từng hạng xe mà chỉ chia làm 2 khối. Khối dành cho mô tô là 300 câu, khối dành cho ô tô là 405 câu. Vậy, nếu quy định mới cũng chia thành 2 khối mô tô và ô tô thì hợp lý hơn.

 

Nếu chia nhỏ theo từng hạng xe sẽ gây phức tạp, khó quản lý và đẩy các trung tâm vào chỗ khó khăn, “bùng nổ” về nhân sự. Thực tế, các hạng xe A2, A3, A4... F, FC đối tượng người học không nhiều, chỉ tập trung tại các thành phố lớn nên việc bắt các trung tâm đào tạo, sát hạch vùng sâu, vùng xa cũng phải có “cho bằng thành phố” thì quá lãng phí.

 

Nên sát hạch riêng xe số tự động

 

Đây là ý kiến của lãnh đạo các trung tâm đào tạo, sát hạch lái xe khi nói về việc có nên quy định tập lái trên đường đối với xe ô tô có hộp số tự động ở các hạng B1, B2, C... Theo họ, việc chế tạo ra ô tô có hộp số tự động giúp cho người điều khiển dễ dàng và thoải mái hơn khi sử dụng phương tiện. Tuy nhiên, ở nước ta vấn đề sử dụng loại xe này còn có nhiều bất cập.

 

Người tập lái rất khó khăn khi sử dụng ô tô có hộp số tự động. Thậm chí, khi xử lý tình huống đôi lúc còn gây hoạ. Hàng loạt tai nạn thảm khốc đều xuất phát từ xe số tự động mới mua, người sử dụng chưa quen xe. Mặt khác, những kỹ năng xử lý tình huống của lái xe vốn được xác lập khi được đào tạo và cấp bằng lái lại toàn là xe có hộp số “sàn” nên người điều khiển sẽ gặp khó khi mới sử dụng xe số tự động. Trong khi đó, thực tiễn xã hội cho thấy loại xe số tự động đang là dòng xe chủ đạo.

 

Góp ý về nội dung này, các giáo viên dạy lái xe cho rằng, xe số tự động cũng cần được đưa vào chương trình đào tạo và sát hạch riêng. Các trung tâm dạy lái xe sẵn sàng chi tiền để sắm loại xe này nhằm phục vụ người học vì đây là xu thế phát triển tất yếu.

 

“Xã hội hóa” nên không lo “vượt chuẩn”

 

Anh Nguyễn Thế Hùng, lái xe taxi hãng Mai Linh cho rằng, quy định bắt buộc xe tập lái phải đảm bảo tối thiểu 60% xe có niên hạn sử dụng tính từ năm sản xuất không quá 10 năm là hoàn toàn hợp lý. Điều này sẽ buộc các trung tâm đào tạo lái xe, ngành GTVT phải phấn đấu để phát triển theo xu hướng chung của xã hội, quốc tế. Tuy nhiên, lãnh đạo một số trung tâm lại kiến nghị là “cần có lộ trình hợp lý” để các đơn vị đào tạo dễ thực hiện, dễ xoay xở. Một số trung tâm khác thì tự tin cho rằng sẽ không gặp khó khi quy định trên được áp dụng. Có trung tâm còn khẳng định số xe niên hạn sử dụng dưới 10 năm của họ chiếm gần 70%.

 

Lý giải cho con số “vượt chuẩn” nêu trên, lãnh đạo trung tâm cho biết do đã thực hiện chủ trương “xã hội hoá” trong việc phát triển đơn vị. Các xe ô tô phục vụ đào tạo, trung tâm không phải bỏ tiền ra mua mà là của các cá nhân có nguyện vọng và có đủ điều kiện về đạo đức, chuyên môn theo quy định để trở thành giáo viên dạy thực hành lái xe. Các giáo viên này được tuyển dụng, được ký hợp đồng lao động, được trả lương và  đóng bảo hiểm...

 

Một quy định mới cũng nhận được sự đồng tình từ cả phía người học lẫn người dạy là nội dung thực hành cấp cứu đối với tất cả các hạng đào tạo. Tuy nhiên, theo khảo sát của PV Báo GĐ&XH, hiện không ít trung tâm khu vực Hà Nội, Bắc Ninh chưa trang bị các thiết bị phục vụ thực hành cấp cứu. Chỉ đến khi được hỏi, lãnh đạo các trung tâm này mới khẳng định rằng “sẽ trang bị đầy đủ để đáp ứng xu thế tất yếu”?!

 

Công Tâm