Thanh niên khỏe mạnh bất ngờ sốc tim, bác sĩ bệnh viện miền núi cứu sống bằng kỹ thuật VA-ECMO

TTƯT.BSCKII Nguyễn Thống Nhất, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam (TP Đà Nẵng) thông tin cho biết, mới đây bệnh viện đã cứu sống một bệnh nhân viêm cơ tim cấp biến chứng sốc tim nặng.

Theo đó, Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc của bệnh viện có tiếp nhận bệnh nhân là nam, 39 tuổi, tiền sử khỏe mạnh, nhập viện trong tình trạng nguy kịch: lơ mơ, tím tái, khó thở dữ dội, ho khạc bọt hồng, đau ngực, vã mồ hôi, mạch nhanh 120 lần/phút, huyết áp tụt sâu 50/30 mmHg, tay chân lạnh, phổi ran ẩm hai bên. Các chỉ số cận lâm sàng cho thấy tình trạng suy tuần hoàn nặng và rối loạn chuyển hóa trầm trọng.

Kết quả siêu âm tim tại giường ghi nhận phân suất tống máu thất trái giảm nặng (khoảng 30%), giảm động toàn bộ cơ tim; xét nghiệm Troponin và ProBNP tăng rất cao, toan chuyển hóa nghiêm trọng với pH xuống 6,9, nồng độ lactate vượt 30 mmol/L. Bệnh nhân được chẩn đoán viêm cơ tim cấp biến chứng sốc tim kháng trị.

Mặc dù đã được hồi sức tích cực với thông khí nhân tạo xâm lấn và phối hợp đồng thời nhiều thuốc vận mạch, tăng co bóp cơ tim liều cao, tình trạng huyết động của bệnh nhân không cải thiện, nguy cơ suy đa tạng và tử vong cận kề. Trước diễn biến đặc biệt nặng, bệnh viện đã tổ chức hội chẩn khẩn cấp toàn viện và quyết định thiết lập hệ thống VA-ECMO nhằm hỗ trợ tuần hoàn và tạo điều kiện cho cơ tim "nghỉ ngơi", hồi phục.

Ê kíp hồi sức đã tiến hành đặt cannula tĩnh mạch và động mạch đùi dưới hướng dẫn siêu âm, vận hành hệ thống VA-ECMO với lưu lượng phù hợp, đồng thời phối hợp lọc máu liên tục để kiểm soát toan chuyển hóa và rối loạn nội môi. Quá trình triển khai được thực hiện nghiêm ngặt theo quy trình kỹ thuật, bảo đảm kiểm soát đông máu và phòng ngừa biến chứng.

Sau 24 - 48 giờ hỗ trợ VA-ECMO, các chỉ số huyết động và chuyển hóa của bệnh nhân dần cải thiện rõ rệt, nồng độ lactate giảm, nhu cầu thuốc vận mạch được cắt giảm từng bước. Sau 4 ngày, siêu âm tim cho thấy chức năng thất trái phục hồi đáng kể, bệnh nhân được cai ECMO thành công. Sau đó, bệnh nhân tỉnh táo hoàn toàn, chức năng thận hồi phục, không ghi nhận di chứng thần kinh và đã được rút nội khí quản.

Theo ThS.BSCKII Lê Minh Dũng, Trưởng khoa Hồi sức tích cực – Chống độc, Phó Giám đốc bệnh viện, viêm cơ tim cấp biến chứng sốc tim là bệnh lý có tiên lượng rất nặng, tỷ lệ tử vong có thể lên tới trên 80% nếu chỉ điều trị nội khoa.

"Quyết định đặt VA-ECMO sớm, đúng thời điểm khi tổn thương đa cơ quan chưa không hồi phục là yếu tố then chốt giúp cứu sống người bệnh. Kỹ thuật này giúp giảm tải cho tim, hạn chế việc sử dụng kéo dài thuốc vận mạch liều cao, từ đó tạo điều kiện cho cơ tim hồi phục. Và đặc biệt quan trọng là sự phối hợp đa chuyên khoa giữa hồi sức cấp cứu (ICU), ngoại mạch máu, can thiệp tim mạch và chăm sóc hậu phẫu đóng vai trò quyết định", bác sĩ Dũng nhấn mạnh.

TTƯT.BSCKII Nguyễn Thống Nhất, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam cho biết, là bệnh viện hạng I, có nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe cho nhân dân miền núi và trung du phía Bắc tỉnh Quảng Nam (cũ) nay là TP Đà Nẵng. Mục tiêu lớn nhất của bệnh viện là đưa các kỹ thuật chuyên sâu, hiện đại nhất về cơ sở để người dân địa phương, đặc biệt là đồng bào vùng sâu vùng xa, được thụ hưởng nền y tế chất lượng cao mà không phải chuyển tuyến xa xôi, tốn kém và mất đi "thời gian vàng" cứu sống người bệnh.

Thành công của ca VA-ECMO đầu tiên của bệnh viện cho thấy sự phát triển vượt bậc về kỹ thuật hồi sức chuyên sâu tại tuyến cơ sở là một minh chứng sống động cho quyết tâm đổi mới và nâng cao chất lượng khám chữa bệnh của chúng tôi. Đây là tiền đề để triển khai rộng rãi kỹ thuật này trong điều trị sốc tim do nhồi máu cơ tim cấp, viêm cơ tim hoặc các bệnh lý tim mạch nặng khác tại địa phương.

"Chúng tôi xác định ECMO là kỹ thuật "mũi nhọn" trong hồi sức tích cực. Bệnh viện sẽ tiếp tục ưu tiên nguồn lực, đầu tư thêm trang thiết bị và đẩy mạnh đào tạo chuyên sâu để đưa Bệnh viện Đa khoa khu vực miền núi phía Bắc Quảng Nam trở thành địa chỉ tin cậy của người dân", BS Nhất nói.