Thứ đặt ngay cạnh bát hương trên bàn thờ nhưng nhiều người dùng sai công dụng, ảnh hưởng phong thủy
GĐXH – Trên bàn thờ gia tiên có một chiếc chén nhỏ có nắp đặt sát bát hương. Không ít gia đình bày theo bộ đồ thờ nhưng ít người biết cách sử dụng đúng, ảnh hưởng đến phong thủy.
Công dụng bát sâm trên bàn thờ và ý nghĩa
Bên cạnh bát hương trên ban thờ, nhiều gia đình thường bày một chén nhỏ có nắp, đĩa lót. Đây là một trong những vật phong thủy trong bộ đồ thờ truyền thống, được gọi là bát sâm. Khi dâng cúng, chúng thường được dùng để đựng nước sạch hoặc trà, thể hiện lòng thành kính với thần linh và tổ tiên, mong cầu một cuộc sống bình an, thanh tịnh.

Trong hướng dẫn nghi lễ của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, nước cúng mang ý nghĩa sâu sắc. Nước sạch được xem là lễ phẩm mang ý nghĩa thanh tịnh, tượng trưng cho tâm ý trong sáng của người dâng lễ. Bởi vậy, dùng chén có nắp trên ban thờ thay vì chỉ bày cho đủ bộ thờ cúng, gia chủ nên đựng nước hoặc trà sạch để dâng cúng.
Bát sâm trong phong thủy mang ý nghĩa tụ khí. Với thiết kế miệng rộng và đáy sâu giúp bát sâm hấp thụ và tích tụ vượng khí, tránh thất thoát.
Chọn và lưu ý bài trí bát sâm
Theo chuyên gia phong thủy, việc bài trí bát sâm và các vật phẩm trên bàn thờ vẫn còn phụ thuộc vào phong tục từng vùng miền, từng dòng họ và cách sắp xếp của mỗi gia đình. Bởi vậy mà vị trí đặt bát sâm cũng có thể khác nhau.
Tuy vậy, trong nhiều bộ đồ thờ truyền thống, bát sâm thường được bố trí ở phía trước bát hương hoặc đặt cạnh kỷ chén thờ để thuận tiện khi dâng nước hoặc trà. Một số gia đình đặt theo hàng dọc ở bên trái hoặc bên phải bàn thờ, nhưng cần đảm bảo tổng thể cân đối, trang nghiêm và không che khuất bát hương cũng như các vật phẩm thờ chính.

Bát sâm
Bát sâm hiện nay được làm từ nhiều chất liệu khác nhau. Hoa văn ở trên bát sâm thường được trang trí hoa sen, chữ Phúc – Lộc – Thọ hoặc các họa tiết truyền thống tạo cảm giác trang nghiêm, hài hòa. Được lựa chọn nhiều hơn cả là bát sâm bằng gốm sứ với màu sắc trang nhã, phù hợp với tổng thể không gian thờ tự.
Kích thước của bát sâm khi chọn, gia chủ cũng cần chọn cân đối với bát hương và đồ thờ khác, tránh chọn quá nhỏ làm mất cân đối mà quá lớn lại gây che khuất bát hương.
Những sai lầm nhiều gia đình đang mắc khi bày bát sâm
Theo chuyên gia phong thủy, một trong những sai lầm mà nhiều gia đình gặp phải là để nước trong chén quá lâu không thay. Do có nắp đậy nên nghĩ là nước vẫn sạch, nhưng thực tế nước vẫn bám bụi, có mùi sau thời gian dài. Phần đĩa lót nếu đọng nước cũng dễ sinh ẩm mốc. Bởi vậy, gia chủ cần chú ý thay nước thường xuyên. Tốt nhất là sau mỗi ngày hoặc sau mỗi lần cúng lễ, mọi người nên thay.
Một lỗi khác là đặt bát sâm trên bàn thờ cho đủ bộ, nhưng lại không dùng đúng công năng. Có gia đình để trống trong thời gian dài coi như vật trang trí, có nơi lại dùng để đựng gạo, muối…
Theo chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà, nếu gia đình có sử dụng chiếc chén này, nên đựng nước sạch hoặc trà khi cúng, đồng thời vệ sinh cả nắp và đĩa lót thường xuyên. Khi không có nhu cầu dùng có thể cất bớt thay vì để một vật thờ trống trong thời gian dài.
Điều quan trọng trong thờ cúng cần nhớ là không nằm ở việc bày nhiều đồ lễ mà ở sự thành tâm, sạch sẽ và gìn giữ không gian thờ tự chu đáo. Một bàn thờ gọn gàng, được chăm sóc thường xuyên luôn tạo cảm giác trang nghiêm hơn việc bày biện nhiều đồ nhưng ít được vệ sinh. Đôi khi, sự chỉn chu ấy chỉ bắt đầu từ việc thay một chén nước sạch đặt cạnh bát hương.
* Thông tin trong bài mang tính tham khảo.


