Tía tô rất hữu ích nhưng không phải ai cũng nên uống: 4 nhóm người này cần đặc biệt lưu ý
GĐXH - Từ một loại rau có mùi thơm đặc trưng để ăn cháo, nấu canh, giờ đây tía tô còn được sử dụng như một thức uống chăm sóc sức khoẻ. Theo chuyên gia, dù tía tô rất tốt nhưng nếu thuộc 4 nhóm người này thì phải cân nhắc lại.
Uống nước lá tía tô mỗi ngày: Nên hay không nên?
Một bình nước lá tía tô mang theo đi làm đang trở thành thói quen của không ít người làm văn phòng. Từ loại rau gia vị quen thuộc trong các món ăn mặn, ngày nay tía tô còn được nhiều người sử dụng theo cách khác: Nấu nước và uống hàng ngày, thậm chí có người còn duy trì trong một thời gian dài.
Một tổng quan đăng trên PubMed Central cho biết nhiều hoạt chất trong lá tía tô như rosmarinic acid, luteolin và apigenin đã được ghi nhận có tác dụng chống oxy hóa, chống viêm và thể hiện tiềm năng bảo vệ tế bào gan trong các nghiên cứu tiền lâm sàng.
Khi lướt mạng xã hội, không khó để bắt gặp những bài viết chia sẻ về việc uống lá tía tô để đẹp da, hỗ trợ giảm cân hay kiểm soát đường huyết, chữa viêm đường hô hấp, chữa gout, chữa xương khớp. Thậm chí, có những bài viết còn khuyến cáo nên uống nước lá tía tô thay nước mỗi ngày để cải thiện sức khoẻ tổng thể.
Theo y học cổ truyền, lá tía tô (tô diệp, tên khoa học Perilla frutescens) có vị cay, tính ấm, quy vào kinh Phế và Tỳ. Dược liệu này thường được dùng để giải cảm hàn (cảm lạnh), hỗ trợ tiêu hóa, giảm đầy bụng, giảm buồn nôn và giúp cơ thể thích nghi tốt hơn với thời tiết lạnh ẩm. Trong khi đó, các nghiên cứu hiện đại cho thấy lá tía tô chứa nhiều hợp chất sinh học như rosmarinic acid, luteolin, apigenin, flavonoid và các chất chống oxy hóa có khả năng chống viêm, chống oxy hóa và hỗ trợ chuyển hóa.
Tuy nhiên, theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình (Giảng viên Đại học Y Hà Nội) cho biết, việc dùng tía tô như một loại rau gia vị trong bữa ăn khác với uống nước lá tía tô đậm đặc hoặc sử dụng thường xuyên trong thời gian dài. Cách dùng này không phải lúc nào cũng phù hợp với tất cả mọi người, đặc biệt ở một số nhóm đối tượng cần thận trọng.
Những ai nên đặc biệt cẩn trọng khi sử dụng lá tía tô?
Phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ: Không nên dùng nước lá tía tô kéo dài khi chưa được hướng dẫn
Phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ là hai nhóm cần đặc biệt lưu ý khi sử dụng tía tô dưới dạng nước uống. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, dữ liệu về độ an toàn của việc dùng nước lá tía tô đậm đặc hoặc kéo dài ở những đối tượng này còn hạn chế. Vì vậy, không nên áp dụng các cách sử dụng theo kinh nghiệm truyền miệng, nhất là khi dùng với lượng lớn hoặc trong thời gian dài.
Việc tía tô được sử dụng phổ biến trong bữa ăn không đồng nghĩa với việc nước lá cô đặc có thể dùng tùy ý ở mọi đối tượng. Khi có nhu cầu sử dụng thường xuyên, đặc biệt trong thai kỳ hoặc đối với trẻ nhỏ, cần có hướng dẫn phù hợp từ nhân viên y tế.
Nước lá tía tô được nhiều người sử dụng hằng ngày, song không nên lạm dụng hoặc dùng kéo dài khi chưa có hướng dẫn phù hợp.
Người đang tiêu chảy cần theo dõi phản ứng của cơ thể
Với người đang bị tiêu chảy hoặc có rối loạn tiêu hóa, việc bổ sung bất kỳ loại nước lá nào cũng cần chú ý đến diễn biến triệu chứng. Nếu sau khi sử dụng tía tô xuất hiện cảm giác khó chịu ở bụng hoặc tình trạng đi ngoài tăng lên, nên ngừng sử dụng và theo dõi.
Chuyên gia lưu ý, nước lá tía tô không thể thay thế việc xác định và điều trị nguyên nhân gây tiêu chảy. Tình trạng này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, do đó nếu triệu chứng kéo dài hoặc diễn biến bất thường, người bệnh cần được đánh giá để có hướng xử trí thích hợp.
Người chuẩn bị phẫu thuật cần thông báo về các sản phẩm thảo dược đang sử dụng
Những người chuẩn bị phẫu thuật nhưng có thói quen sử dụng tía tô dưới dạng nước uống hoặc chế phẩm cô đặc cũng cần lưu ý. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, người bệnh nên cung cấp cho bác sĩ thông tin về các loại thuốc, thực phẩm bổ sung và sản phẩm thảo dược đang sử dụng. Đây là thông tin cần thiết để nhân viên y tế đánh giá toàn diện trước can thiệp.
Với từng loại sản phẩm và từng trường hợp cụ thể, bác sĩ có thể cân nhắc thời điểm ngừng sử dụng trước phẫu thuật. Vì vậy, người bệnh không nên tự xác định thời gian ngừng dùng mà cần thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ điều trị.
Người có bệnh nền, dùng thuốc dài ngày không nên xem tía tô là phương pháp điều trị
Người có bệnh nền hoặc đang dùng thuốc dài ngày nên trao đổi với bác sĩ trước khi sử dụng các sản phẩm thảo dược thường xuyên.
Một số người có xu hướng sử dụng nước lá tía tô như một biện pháp chăm sóc sức khỏe hoặc hỗ trợ điều trị bệnh. Tuy nhiên, với người có bệnh nền hoặc đang sử dụng thuốc trong thời gian dài, việc bổ sung thêm các sản phẩm thảo dược cần được cân nhắc.
ThS.BS Nguyễn Vũ Bình khuyến cáo không nên sử dụng tía tô với mục đích điều trị hoặc "thải độc" thay cho các phương pháp đã được chỉ định. Nếu muốn duy trì việc sử dụng tía tô dưới dạng nước uống hoặc chế phẩm, người đang điều trị bệnh nên trao đổi với bác sĩ. Từ đó, việc sử dụng có thể được cân nhắc dựa trên tình trạng sức khỏe và các thuốc đang dùng.
Đừng đồng nhất rau tía tô với nước lá cô đặc
Điểm quan trọng được chuyên gia lưu ý là cách sử dụng quyết định rất nhiều đến mức độ tiếp xúc của cơ thể với các thành phần trong thực vật. Tía tô dùng với vai trò rau gia vị trong một bữa ăn khác với việc lấy một lượng lá lớn để nấu nước và uống mỗi ngày. Vì thế, không nên lấy việc tía tô là thực phẩm quen thuộc để suy ra rằng mọi hình thức sử dụng đều an toàn và phù hợp với tất cả mọi người.
Đặc biệt, những thông tin trên mạng về khả năng "thanh lọc gan", "giải độc thận" hay thay thế nước lọc không phải là cơ sở để khuyến khích duy trì thói quen này trong thời gian dài.
ThS.BS Nguyễn Vũ Bình nhấn mạnh, dữ liệu về độ an toàn lâu dài của tía tô ở người vẫn còn hạn chế. Do đó, thay vì lạm dụng nước lá tía tô với kỳ vọng mang lại những lợi ích chưa được chứng minh đầy đủ, người dân nên sử dụng loại rau này ở mức phù hợp trong chế độ ăn và thận trọng với việc dùng dạng cô đặc kéo dài.
Thông báo
Tin liên quan
