Tòa truy trách nhiệm của Thanh tra giám sát Ngân hàng Nhà nước

Diễn biến phiên xử cho thấy bên cạnh việc tục xét hỏi các bị cáo liên quan đến 200 tỷ đồng mà Phan Văn Anh Vũ (tức Vũ “nhôm”, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần xây dựng Bắc Nam 79) bị truy tố chiếm đoạt, lần đầu tiên trong những ngày diễn ra phiên tòa, HĐXX nhắc đến trách nhiệm của Thanh tra giám sát Ngân hàng Nhà nước (TTGS NHNC).

Theo đó, HĐXX chất vấn đại diện NHNN về quy định đối với các ngân hàng được phép tăng vốn. Theo HĐXX tất cả nguồn tiền tăng vốn nằm tại DAB đều là nộp khống. Vậy trách nhiệm,kiểm tra giám sát của NHNN tại DAB như thế nào, khi năm nào cũng thanh, kiểm tra mà lại không hề phát hiện ra sai phạm.

Trả lời HĐXX, đại diện NHNN cho biết, để tăng vốn thì ngân hàng đó phải có nguồn vốn hợp pháp, minh bạch và rõ ràng. Cụ thể, nguồn tiền tăng vốn phải do chính cá nhân hoặc tổ chức nộp vào. Theo đại diện NHNN, trường hợp nguồn tiền tăng vốn là tiền vay của chính DAB thì không được chấp nhận.

Trần Phương Bình và đồng phạm có thật sự tinh vi hay Thanh tra Ngân hàng Nhà nước chưa làm hết trách nhiệm?

Cũng theo đại diện NHNN, việc tăng vốn điều lệ của DAB căn cứ vào biểu quyết của Đại hội đồng thường niên. DAB phải thực hiện đúng các điều kiện được đặt ra và báo cáo NHNN. Sau đó, NHNN kiểm tra, thấy đảm bảo thì mới đồng ý cho tăng vốn điều lệ.

Liên quan đến sai phạm của DAB nhiều năm mà TTGS NHNC không phát hiện ra trong thời gian khá dài (từ năm 2003 đến năm 2013), đại diện đơn vị này lý giải rằng ở góc độ quản lý đã làm đúng trách nhiệm. Tuy nhiên, do thủ đoạn của cựu lãnh đạo DAB và các đồng phạm quá tinh vi nên TTGS NHNC không phát hiện ra.

Bên cạnh đó, đại diện NHNH cũng giải thích rằng, nhiều năm thanh tra nhưng không phát hiện ra sai phạm tại DAB là do thanh tra theo từng chuyên đề, từng nội dung chứ không thanh tra toàn diện hoạt động của ngân hàng này. Sau đó, từ năm 2014 đến năm 2015, NHNH mới cho thanh tra toàn diện, lúc đó mới phát hiện ra vi phạm trong việc điều chuyển vốn tại DAB.

Sau khi nghe giải thích, HĐXX cho rằng việc đại diện NHNN nói thủ đoạn của ông Trần Phương Bình và đồng phạm là tinh vi nên không phát hiện ra sai phạm khi thanh tra là không hợp lý. Theo HĐXX chỉ cần để ý, kiểm tra kỹ một chút sẽ phát hiện ngay ra điều bất thường từ dòng tiền tại ngân hàng này. “Việc tinh vi hay không sẽ xem xét và xem xét luôn trách nhiệm các đoàn TTGS NHNN”, chủ tọa phiên tòa cho biết.

Như đã đưa tin, năm 1997, ông Trần Phương Bình được bổ nhiệm làm Tổng giám đốc DAB. Từ năm 1997 đến năm 2015, DAB có 39 lần tăng vốn điều lệ, và những sai phạm của cựu lãnh đạo DAB xuất hiện trong giai đoạn này.

Với vai trò là Tổng Giám đốc, Phó Chủ tịch HĐQT và Chủ tịch hội đồng Tín dụng DAB, ông Bình đã tổ chức, chỉ đạo các hoạt động ngân quỹ và đầu tư của ngân hàng, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản, gây thiệt hại cho DAB hơn 3.600 tỷ đồng.

Hành vi của bị cáo Bình đã vi phạm pháp luật nghiêm trọng và là nguyên nhân chính dẫn đến thực trạng DAB tại thời điểm 31/12/2015 lỗ lũy kế 31.076 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu âm 25.451 tỷ đồng và tổng tài sản thực chỉ còn 47.011 tỷ đồng. Đến năm 2014, NHNN thanh tra toàn diện DAB và phát hiện sai phạm.

Nguyễn Khoát