Tags:
TS Văn học Trịnh Thu Tuyết nhận xét gì về đề thi Ngữ văn?
GiadinhNet - Theo TS. Trịnh Thu Tuyết (nguyên giáo viên Ngữ văn trường THPT Chu Văn An, Hà Nội), đề thi đảm bảo theo cấu trúc như mô hình đề từ 2017, ngữ liệu đề thi có dung lượng vừa phải phù hợp, có khả năng khơi gợi những suy nghĩ, xúc cảm mang giá trị nhân văn và có ý nghĩa thẩm mĩ sâu sắc cho học trò.
Dưới đây là phần nhận xét của TS. Trịnh Thu Tuyết về đề Ngữ văn Kỳ thi THPT Quốc gia 2019 sáng 25/6:
I. Đọc hiểu (3,0 điểm):
Các câu hỏi từ Nhận biết, thông hiểu, vận dụng và vận dụng cao hầu như không thay đổi từ nội dung, mức độ cho đến phạm vi kiến thức, kĩ năng… Câu hỏi 1: kiểm tra kiến thức về thể thơ đã lặp lại câu hỏi 1 của đề thi chính thức năm 2018. Nếu đối chiếu với đề thi tham khảo cho kì thi THPT quốc gia năm 2019, có thể thấy yêu cầu kiểm tra về kiến thức Tiếng Việt vẫn được lưu ý nhiều hơn so với kiểm tra khả năng suy nghĩ và cảm nhận về nội dung của ngữ liệu.
Có cảm giác về sự chênh trong mức độ khó và các tầng nghĩa cần hướng tới của các câu hỏi 2,3,4: nếu ở câu hỏi 2, sự thông hiểu chỉ dừng lại trong việc giải mã nội dung các dòng thơ tương đối hiển ngôn thì câu hỏi 3, khi yêu cầu học sinh phải chỉ ra hiệu quả của phép điệp trong 4 dòng thơ… có thể ít nhiều sẽ làm khó học trò bởi sự mơ hồ giữa 1 tầng nghĩa không hướng tới ý nghĩa của phần thông hiểu cũng như chủ đề sẽ hướng tới của phần nghị luận xã hội sau đó.
TS Trịnh Thu Tuyết - Nguyên giáo viên Ngữ văn Trường THPT Chu Văn An, Hà Nội.
Bởi 15 câu thơ được trích trong bài “Trước biển” thực chất tách thành 2 đoạn với 2 tầng nghĩa: 6 câu đầu là những cảm nhận về biển/9 câu thơ sau là thể hiện khát vọng của con người trong sự liên tưởng tới những chân trời xa rộng của biển khơi - cho nên sự thiếu đồng nhất trong việc hướng tới chủ đề âu cũng là điều khó tránh.
Chính vì thế các câu hỏi 1,2,3 không hoàn toàn mang chức năng là sự chuẩn bị, khai phá, khơi mở cho nội dung vận dụng cao trong câu 4 và vấn đề nghị luận trong phần Làm văn.
Đề thi Ngữ văn Kỳ thi THPT Quốc gia 2019.
Phần Làm văn (7,0 điểm):
Câu 1 (2.0 điểm): Đề bài đưa ra yêu cầu nghị luận về “sức mạnh ý chí của con người trong cuộc sống” - đây là vấn đề tương đối phù hợp với 9 câu thơ sau của ngữ liệu Đọc hiểu, cũng tương đối phù hợp với phần vận dụng cao trong câu hỏi 4 phần đọc hiểu - sự phù hợp ấy sẽ giúp cho học trò những nền tảng đầu tiên của suy nghĩ, cảm nhận trong quá trình nghị luận. Tuy nhiên, có một vấn đề cần quan tâm về sự diễn đạt cần chính xác hơn trong câu lệnh.
Sẽ hoàn toàn chính xác với yêu cầu của một đoạn văn nếu câu lệnh được thay đổi theo cách: “…viết một đoạn văn về sức mạnh của ý chí con người trong cuộc sống”. Với yêu cầu đó, vấn đề nghị luận sẽ không phải là “sức mạnh ý chí của con người” mà là “ý chí của con người”; và giới hạn vấn đề nghị luận trong đoạn văn sẽ là “sức mạnh” của ý chí con người - khía cạnh nghị luận này tương đương với ý nghĩa, vai trò… mà học sinh đã rất quen thuộc trong quá trình ôn luyện viết đoạn văn.
Câu 2 (5,0 điểm) - Câu Nghị luận văn học: Ngữ liệu nghị luận là phần mở đầu của đoạn trích “Ai đã đặt tên cho dòng song” - một đoạn văn đẹp, giàu chất thơ, thể hiện sinh động vẻ đẹp hung vĩ, thơ mộng, đắm say của dòng sông Hương nơi thượng nguồn; cũng thể hiện đồng thời những nét đặc sắc nhất trong phong cách nghệ thuật của nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường: tài hoa và trí tuệ, sâu sắc và tình tứ, hướng nội và đắm say… Đây là một ngữ liệu giúp khơi gợi những xúc cảm thẩm mĩ phong phú của học trò.
Yêu cầu nghị luận được thể hiện trong 2 ý của câu lệnh: Ý thứ nhất là cảm nhận về hình tượng sông Hương là một nội dung phù hợp, chính xác với ngữ liệu, cũng là yêu cầu thể hiện vấn đề trọng tâm cơ bản của toàn bộ bài bút kí.
Ý thứ hai, “nhận xét cách nhìn mang tính phát hiện về dòng sông của nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường” thực chất là yêu cầu học sinh phải chỉ ra được góc nhìn mang tính chất mới mẻ, độc đáo của nhà văn về dòng sông Hương của xứ Huế - bởi theo tâm thế của văn học nghệ thuật từ văn, thơ, nhạc, họa từ xưa đến nay luôn hình dung miêu tả về sông Hương chỉ với một “khuôn mặt kinh thành” của một dòng sông êm đềm, phẳng lặng, nhiều khi buồn bã, tự như không trôi chảy…
Và ngược dòng không gian, tìm hiểu vẻ đẹp của sông Hương nơi thượng nguồn chính là góc nhìn mới mẻ, độc đáo ấy của nhà văn giúp người đọc có thể khám phá những gương mặt khác, những vẻ đẹp khác của dòng sông, cũng giúp lí giải được “vẻ đẹp dịu dàng và trí tuệ” của dòng sông trong thành Huế. Và do đó, nếu diễn đạt trong câu lệnh là “góc nhìn mới về sông Hương” có lẽ sẽ chính xác hơn là cách nhìn mang tính “phát hiện”.
Quang Anh
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Những hành vi này khiến hành khách bị cấm bay vĩnh viễn theo quy định mới nhất
Xã hội - 1 giờ trướcTừ ngày 1/7, hành khách có hành vi gây rối, tung tin có bom, sử dụng giấy tờ giả hoặc can thiệp trái phép vào hoạt động hàng không có thể bị cấm bay từ vài tháng đến vĩnh viễn theo quy định mới của Chính phủ.
Hà Nội: Xe bồn đi vào làn xe máy trên cầu Nhật Tân gây tai nạn chết người
Đời sống - 1 giờ trướcGĐXH - Bất chấp biển báo phân làn, chiếc xe bồn trộn bê tông mang biển kiểm soát Hà Nội vẫn ngang nhiên đi vào làn đường dành riêng cho xe máy trên cầu Nhật Tân. Hậu quả, chiếc xe này đã va chạm và cán tử vong tại chỗ một người đi xe máy vào chiều nay (19/6).
Bắt cô gái 30 tuổi chống người thi hành công vụ ở Thái Nguyên
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Công an tỉnh Thái Nguyên đã ra quyết định tạm giữ hình sự đối với Mạc Thị Thùy Linh (SN 1996, trú tại Hải Phòng) để điều tra về hành vi chống người thi hành công vụ xảy ra hôm 17/6.
Trường THPT Chuyên Sư phạm công bố điểm thi vào lớp 10 năm 2026, khối chuyên nào có điểm chuẩn cao nhất?
Giáo dục - 4 giờ trướcGĐXH - Trường THPT chuyên Đại học Sư phạm (Đại học Sư phạm Hà Nội) đã công bố điểm chuẩn lớp 10 năm học 2026-2027. Dưới đây là mức điểm chuẩn các khối chuyên của trường.
Hà Tĩnh: Nhận chở thuê ma túy với giá 50 triệu đồng
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Vì tiền công 50 triệu đồng, 2 đối tượng ở Nghệ An đã nhận vận chuyển 27kg ma túy từ khu vực biên giới Hà Tĩnh về Nghệ An tiêu thụ.
Ngăn chặn vụ lừa đảo hơn 200 triệu đồng
Xã hội - 4 giờ trướcGĐXH - Ông T. nhận được cuộc gọi từ đối tượng giả danh cơ quan chức năng, thông báo cháu ông vi phạm pháp luật và yêu cầu chuyển tiền để “khắc phục hậu quả” nhằm chiếm đoạt tài sản.
Quảng Ninh trao trả 7 công dân nước ngoài nhập cảnh trái phép
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Lực lượng chức năng tỉnh Quảng Ninh vừa trao trả 7 công dân Trung Quốc có hành vi nhập cảnh trái phép, cư trú bất hợp pháp tại Việt Nam cho cơ quan chức năng Trung Quốc theo đúng quy định pháp luật và thông lệ quốc tế.
Công an Cao Bằng công bố danh sách hàng loạt biển số xe bị phạt nguội, ai có trong danh sách cần liên hệ làm việc ngay
Đời sống - 4 giờ trướcGĐXH - Công an tỉnh Cao Bằng công bố danh sách hàng loạt phương tiện vi phạm Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ bị xử lý phạt nguội từ ngày từ 27/5-10/6/2026.
Đường dây lừa đảo 'sở hữu kỳ nghỉ du lịch': Lãnh đạo công ty lừa đảo đều trình độ cử nhân, có giám đốc mới sinh năm 2000 nhưng tổ chức chiếm đoạt tài sản rất bài bản
Pháp luật - 8 giờ trướcGĐXH - Tại Hội nghị thông tin báo chí về một số vụ án, vụ việc điển hình về lĩnh vực kinh tế, môi trường Công an TP Hà Nội tổ chức sáng 19/6, lãnh đạo PC03 khẳng định đây là vụ án có quy mô đặc biệt lớn, số lượng người bị hại rất đông và phạm vi hoạt động trải rộng; Các giám đốc công ty sở hữu kỳ nghỉ đều có trình độ cử nhân, tuổi trung bình từ 20 - 40, có giám đốc mới sinh năm 2000.
Danh sách mới nhất 27 công ty lừa đảo thông qua mua bán, chuyển nhượng 'hợp đồng kỳ nghỉ du lịch'
Thời sự - 8 giờ trướcGĐXH - Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đã làm rõ hoạt động của 27 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực du lịch, nghỉ dưỡng và thẻ kỳ nghỉ, có dấu hiệu liên quan đến hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản dưới hình thức mua bán, chuyển nhượng "hợp đồng kỳ nghỉ du lịch". hay còn gọi là “kỳ nghỉ du lịch”.
Thay đổi chế độ tiền thưởng danh hiệu “Chiến sĩ thi đua cơ sở” từ ngày 1/7/2026?
Đời sốngGĐXH - Từ 1/7/2026, mức lương cơ sở tăng chế độ tiền thưởng danh hiệu “Chiến sĩ thi đua cơ sở” có thay đổi? Dưới đây là thông tin cụ thể, cán bộ, công chức, viên chức và người lao động có thể tham khảo.
