Cây rau từng bị coi là cỏ dại, nay 'lên đời' thành 'đặc sản': Chuyên gia nói gì về loại rau này?
GĐXH - Từ thứ rau dại ít ai để ý, rau tầm bóp bỗng 'lên đời' thành đặc sản được săn lùng vì tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, có một lưu ý người dùng nhất định phải cẩn trọng khi sử dụng.
Hiện nay, rau tầm bóp (hay còn gọi là thù lù, cây lồng đèn) không còn xa lạ trên mâm cơm gia đình với các cách chế biến đa dạng như nấu canh, xào tỏi hay nhúng lẩu. Loại rau này chinh phục thực khách bởi vị đắng nhẹ đặc trưng, nhưng lại để lại hậu vị ngọt thanh và tính giải nhiệt rất tốt.
Giá trị của rau tầm bóp trong y học cổ truyền và hiện đại
Theo bác sĩ Bùi Thanh Hoài (Khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện 19-8) cho biết, trong Đông y, tầm bóp được đánh giá là vị thuốc có tính mát, vị đắng, không độc. Mọi bộ phận của cây từ lá, thân đến quả đều có thể tận dụng để làm thuốc nhờ công dụng thanh nhiệt, tiêu đờm, hỗ trợ giảm ho và tiêu viêm hiệu quả.
Bác sĩ Hoài chia sẻ thêm: "Từ lâu, kinh nghiệm dân gian đã dùng tầm bóp để hỗ trợ điều trị các triệu chứng viêm họng, ho kéo dài hoặc dùng ngoài da để xử lý mụn nhọt nhờ khả năng giải độc cơ thể".

Cây rau tầm bóp hiện nay là món ăn được 'săn lùng' trên mâm cơm gia đình Việt. (Ảnh minh hoạ)
Không chỉ dừng lại ở y học cổ truyền, y khoa hiện đại cũng dành sự quan tâm lớn đến loài cây này. Các nghiên cứu quốc tế từ Đại học Houston (Mỹ) và Đại học Quốc gia Cheng Kung (Đài Loan) đã phát hiện trong tầm bóp chứa nhiều hoạt chất quý như physalin (A-D, F, L-O) và physagulin (A-G). Những chất này được ghi nhận có tiềm năng trong việc tăng cường hệ miễn dịch và hỗ trợ ức chế một số loại tế bào ung thư như ung thư gan, phổi, tử cung hay vòm họng. Ngoài ra, nó còn hỗ trợ tích cực trong việc kiểm soát đường huyết cho bệnh nhân tiểu đường.

Nhiều người thường 'săn lùng' rau tầm bóp để làm món nộm, vừa dễ ăn lại được nhiều người yêu thích.
Cảnh báo nguy cơ ngộ độc do nhầm lẫn
Một trong những vấn đề nguy hiểm nhất mà bác sĩ Hoài lưu ý là việc nhầm lẫn giữa rau tầm bóp và cây lu lu đực. Đây là hai loài có hình dáng tương đối giống nhau và cùng mọc hoang. Tuy nhiên, cây lu lu đực lại chứa solanin – một loại độc chất có thể gây ngộ độc nghiêm trọng nếu ăn phải. Người dân cần quan sát kỹ đặc điểm hoa và quả để phân biệt chính xác trước khi hái về sử dụng.

Cây rau tầm bóp hay còn được gọi là cây rau lồng đèn vì quả của chúng có hình dáng như lồng đèn (Ảnh 1), khác với loại rau lu lu đực (Ảnh 2).
Dù là thực phẩm lành tính, nhưng do có tính dược lý cao, việc sử dụng tầm bóp cần có chừng mực. Theo lời khuyên của bác sĩ Hoài, các nhóm đối tượng sau đây cần đặc biệt lưu ý:
1. Phụ nữ đang mang thai và cho con bú: Cần tránh sử dụng hoặc phải tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa trước khi dùng để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.
2. Người có cơ địa dị ứng: Nếu sau khi ăn thấy xuất hiện các triệu chứng như ngứa ngáy, nổi mẩn, buồn nôn hoặc tức ngực, cần dừng lại ngay lập tức và đến cơ sở y tế gần nhất.
3. Người đang sử dụng thuốc điều trị: Các hoạt chất trong tầm bóp có thể tương tác với một số loại thuốc nhất định, do đó không nên tự ý dùng tầm bóp như một phương thuốc thay thế nếu chưa có chỉ định từ thầy thuốc.
Rau tầm bóp thực sự là một nguồn thực phẩm và dược liệu quý, nhưng để "đặc sản" này mang lại lợi ích sức khỏe cao nhất, người tiêu dùng cần trang bị đầy đủ kiến thức và sử dụng một cách khoa học.
Chuyên gia dinh dưỡng tiết lộ: Loại rau giúp phòng ngừa ung thư nhưng phần bổ dưỡng nhất lại hay bị bỏ đi
Người đàn ông 43 tuổi phát hiện ung thư tuyến giáp từ dấu hiệu nhiều người Việt dễ bỏ qua
Sống khỏe - 10 giờ trướcGĐXH - Không có triệu chứng rõ ràng, một người đàn ông 43 tuổi chỉ tình cờ phát hiện ung thư tuyến giáp khi đi khám định kỳ. Các bác sĩ cảnh báo, nhiều trường hợp bệnh diễn tiến âm thầm nên dễ bị bỏ qua nếu không tầm soát đúng cách.
Người phụ nữ nghe kém suốt 2 năm, bác sĩ phát hiện xương nhỏ nhất cơ thể bị 'đóng cứng'
Y tế - 14 giờ trướcGĐXH - Sau nhiều năm sống trong tình trạng nghe kém kéo dài, một phụ nữ 46 tuổi đã dần phục hồi sức nghe sau ca phẫu thuật nội soi thay thế xương bàn đạp bằng trụ gốm sinh học tại Bệnh viện E.
Liên tiếp nhập viện vì sốc nhiệt: Hôn mê sâu, suy đa tạng sau khi làm việc ngoài trời nắng nóng
Sống khỏe - 19 giờ trướcGĐXH - Nhiều trường hợp nhập viện do say nắng, sốc nhiệt khi lao động dưới trời nắng gắt. Đáng lo ngại, có bệnh nhân rơi vào hôn mê sâu, suy đa cơ quan, tiên lượng rất nặng.
Bé trai 12 tuổi đuối nước khi bơi ở bể gần nhà: Bác sĩ cảnh báo sai lầm nguy hiểm nhiều người mắc phải
Mẹ và bé - 20 giờ trướcGĐXH - Bé trai 12 tuổi nguy kịch sau đuối nước đã được cứu sống ngoạn mục. Từ ca bệnh, bác sĩ cảnh báo những sai lầm phổ biến khi sơ cứu có thể khiến nạn nhân mất “thời gian vàng”.
Nhiều người tập 30 phút mỗi ngày nhưng lại bỏ qua thói quen chỉ mất 2 phút này
Sống khỏe - 22 giờ trướcGĐXH - Nhiều người tin rằng chỉ cần tập thể dục 30 phút mỗi ngày là đủ để “bù” cho việc ngồi lâu. Tuy nhiên, nghiên cứu mới cho thấy điều cơ thể cần hơn đôi khi chỉ là đứng dậy vận động nhẹ 2 phút sau mỗi 20 phút ngồi liên tục.
Người già ăn trứng vịt lộn mỗi tuần có tốt không? Chuyên gia nói một điều nhiều người bất ngờ
Bệnh thường gặp - 1 ngày trướcGĐXH - Trứng vịt lộn là món ăn quen thuộc, giàu dinh dưỡng và được nhiều người lớn tuổi lựa chọn để bồi bổ sức khỏe. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, món ăn này cũng chứa lượng cholesterol khá cao, nếu ăn quá thường xuyên hoặc sai thời điểm có thể làm tăng gánh nặng cho tim mạch, huyết áp và hệ tiêu hóa.
Người đàn ông 3 lần đột quỵ ở tuổi 40, bác sĩ phát hiện nguyên nhân
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Liên tiếp 3 lần đột quỵ, người đàn ông 40 tuổi mới phát hiện nguyên nhân đến từ hẹp van hai lá do thấp tim lâu năm, tình trạng có thể âm thầm nhưng gây biến chứng nguy hiểm.
Say nắng, sốc nhiệt mùa hè: Nhận biết sớm dấu hiệu và cách xử trí đúng để tránh biến chứng nguy hiểm
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Say nắng, sốc nhiệt là tình trạng thường gặp trong mùa hè nắng nóng. Việc nhận biết sớm dấu hiệu và phòng ngừa đúng cách đóng vai trò quan trọng để bảo vệ sức khỏe.
Bé trai 10 tuổi gần như chỉ thấy sáng tối, cải thiện thị lực sau phẫu thuật đục thủy tinh thể
Y tế - 1 ngày trướcGĐXH - Một bệnh nhi 10 tuổi mắc đục thủy tinh thể bẩm sinh kèm bệnh lý võng mạc trẻ sinh non vừa được phẫu thuật thành công, cải thiện đáng kể thị lực sau nhiều năm nhìn mọi thứ trong tình trạng mờ nhòe.
Người sống thọ vẫn ăn cơm mỗi ngày: Đây mới là sai lầm khiến nhiều người nhanh già hơn
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Nhiều người cho rằng muốn sống lâu phải bỏ cơm, cắt tinh bột hoặc ăn theo chế độ cực đoan. Tuy nhiên, nghiên cứu mới tổng hợp từ các vùng có nhiều người sống thọ nhất thế giới lại cho thấy điều ngược lại: tinh bột không phải “kẻ thù”, quan trọng là ăn đúng cách và đúng lượng.
Người sống thọ vẫn ăn cơm mỗi ngày: Đây mới là sai lầm khiến nhiều người nhanh già hơn
Sống khỏeGĐXH - Nhiều người cho rằng muốn sống lâu phải bỏ cơm, cắt tinh bột hoặc ăn theo chế độ cực đoan. Tuy nhiên, nghiên cứu mới tổng hợp từ các vùng có nhiều người sống thọ nhất thế giới lại cho thấy điều ngược lại: tinh bột không phải “kẻ thù”, quan trọng là ăn đúng cách và đúng lượng.