Củ sen nấu gì ngon? Bật mí 7 công thức dễ làm, ăn mãi không chán
GĐXH - Củ sen là loại thực phẩm được nhiều người yêu thích bởi có nhiều giá trị dinh dưỡng tốt cho sức khỏe, dễ dàng chế biến thành nhiều món ăn. Dưới đây là các cách chế biến món ăn từ củ sen.
Củ sen có công dụng gì đối với sức khỏe?
Theo thông tin từ Bệnh viện Nguyễn Tri Phương, củ sen chứa nhiều vitamin nhóm B giúp bảo vệ tim, tránh các cơn đau. Chúng kiểm soát cường độ homocysteine trong máu – nguyên nhân dẫn đến đau tim.
Natri trong củ sen giúp kiểm soát sự tiết mồ hôi của cơ thể; kali trong củ sen có vai trò điều hòa nhịp tim và huyết áp ở mức ổn định.
Hàm lượng lớn vitamin B trong củ sen giúp điều chỉnh và xoa dịu các triệu chứng khó chịu như: đau đầu, stress…
Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng, củ sen có tác dụng trong việc điều trị mất ngủ, khó ngủ, đặc biệt ở người cao tuổi và suy nhược, trầm cảm. Trong củ sen có nhiều khoáng chất như: kẽm, mangan, magie, sắt, đồng… Những chất này cung cấp năng lượng cho cơ thể, giảm lượng cholesterol, bảo vệ tim mạch, điều hòa huyết áp, giảm căng thẳng, lo lắng. Từ đó mang tới giấc ngủ ngon cho người sử dụng.
Trong củ sen có nhiều xenlulo - đây là chất giúp làm sạch ruột, phòng ngừa táo bón, kích thích ruột và làm mềm phân.
Trên Báo Sức khỏe và Đời sống, ThS.BS Nguyễn Quang Dương (Khoa Ngoại, Bệnh viện Tuệ Tĩnh) cũng cho biết, củ sen có vị ngọt, tính hàn khi còn tươi và tính ôn hơn sau khi được nấu chín.
Củ sen tươi có tác dụng thanh nhiệt, lương huyết, sinh tân chỉ khát, hỗ trợ giảm các triệu chứng nóng trong, khô miệng, chảy máu cam hoặc xuất huyết nhẹ do nhiệt. Củ sen nấu chín có tác dụng kiện tỳ, dưỡng vị, bổ huyết, hỗ trợ tiêu hóa và giúp cơ thể phục hồi sau ốm bệnh.
Trong củ sen không chứa nhiều calo nhưng lại nhiều vitamin, khoáng chất và chất xơ. Củ sen có tác dụng điều hòa các nhu động ruột rất tốt, hỗ trợ hệ tiêu hóa, giảm cảm giác thèm ăn. Vì vậy mà củ sen rất phù hợp với những người đang ăn kiêng để giảm cân. Bên cạnh đó, củ sen cũng giúp phòng chống béo phì.
Củ sen là loại thực phẩm rất tốt cho sức khỏe. Ảnh minh họa: TL
Dù là thực phẩm giàu dinh dưỡng và tương đối lành tính nhưng ThS.BS Nguyễn Quang Dương cũng khuyến cáo, củ sen không phù hợp với tất cả mọi người. Những người có hệ tiêu hóa yếu, thường xuyên đầy bụng hoặc tiêu chảy nên sử dụng ở mức vừa phải, bởi tính mát của củ sen có thể khiến các triệu chứng trở nên rõ rệt hơn.
Người mắc đái tháo đường cần lưu ý, củ sen vẫn chứa một lượng carbohydrate nhất định. Do đó nên được tính vào tổng khẩu phần ăn hằng ngày để tránh ảnh hưởng đến kiểm soát đường huyết.
Củ sen tươi có thể nhiễm vi khuẩn hoặc ký sinh trùng nếu được sơ chế không đúng cách. Vì vậy, cần lựa chọn củ tươi, còn chắc, không có dấu hiệu hư hỏng, đồng thời rửa sạch và nấu chín kỹ trước khi sử dụng.
Công thức chế biến các món ăn từ củ sen
Dưới đây là các công thức chế biến các món ăn từ củ sen bạn đọc có thể tham khảo:
1. Củ sen chiên giòn
Ảnh minh họa: TL
Nguyên liệu chuẩn bị:
Củ sen: 300g – 400g.
Bột chiên giòn: 100g (loại bột đã nêm gia vị sẵn); bột năng: 2 thìa canh.
Gia vị: Muối, giấm ăn, tiêu xay, bột ớt hoặc bột phô mai (tùy sở thích).
Dầu ăn.
Sơ chế nguyên liệu
Củ sen gọt vỏ, rửa sạch, cắt thành các lát mỏng (dày khoảng 1 - 1,5 mm). Sau đó ngâm các lát sen vào thau nước lạnh có pha 1 thìa cà phê muối và 1 thìa canh giấm ăn (hoặc nước cốt chanh) trong 10 - 15 phút. Sau đó vớt ra để ráo.
Đun nước sôi, cho củ sen vào chần nhanh trong 1 phút, vớt ra thả ngay vào thau nước đá lạnh. Vớt củ sen ra, dùng khăn sạch hoặc giấy thấm dầu thấm thật khô từng lát sen.
Cho củ sen đã khô vào tô lớn, trộn đều 100g bột chiên giòn với 2 thìa canh bột năng (chỉ dùng bột khô, không pha nước). Xóc nhẹ tay để một lớp bột mỏng bám đều khắp các mặt lát củ sen. Cho củ sen qua một chiếc rây, lắc nhẹ để rơi bớt phần bột thừa.
Cách thực hiện
Chiên củ sen lần 1:
Bắc chảo sâu lòng, cho dầu ăn vào đun nóng (cắm đầu đũa vào thấy sủi bọt lăn tăn là được). Thả từng lát củ sen vào chiên.
Khi củ sen hơi cứng lại và chuyển sang màu vàng nhạt (khoảng 3 - 4 phút), vớt ra để ráo dầu trên giấy thấm dầu.
Chiên củ sen lần 2:
Tăng nhiệt độ dầu lên cao hơn một chút. Cho toàn bộ củ sen đã chiên lần 1 vào đảo nhanh tay trong 1 - 2 phút cho đến khi củ sen chuyển sang màu vàng giòn đẹp mắt thì vớt ngay ra đĩa có lót giấy thấm dầu.
Có thể rắc thêm chút muối tiêu, bột phô mai (tùy theo sở thích) và thưởng thức.
2. Canh củ sen hầm xương
Ảnh minh họa: TL
Nguyên liệu chuẩn bị:
300g củ sen.
300g xương sườn hoặc xương ống.
Hành lá, gia vị vừa đủ.
Sơ chế nguyên liệu
Xương rửa sạch, chần qua nước sôi.
Củ sen gọt vỏ, rửa sạch, cắt thành khoanh vừa ăn. Sau đó ngâm vào thau nước lạnh có pha 1 thìa cà phê muối và 1 thìa canh giấm ăn (hoặc nước cốt chanh) trong 10 - 15 phút. Sau đó vớt ra để ráo.
Cách thực hiện:
Cho xương vào ninh mềm, sau đó cho củ sen vào hầm khoảng 30 phút đến khi chín nhừ; nêm gia vị vừa ăn.
3. Củ sen kho nước tương
Ảnh minh họa: TL
Nguyên liệu chuẩn bị:
Củ sen: 400g - 500g.
Nước tương (xì dầu): 3 - 4 thìa canh; dầu hào: 1 thìa canh; đường: 1,5 thìa canh; dầu vừng (dầu mè): 1 thìa cà phê.
Nước lọc hoặc nước dừa tươi: 1,5 bát con.
2 củ hành khô, 3 tép tỏi, 1 củ sả, 1 quả ớt tươi.
Vừng (mè) rang chín, hạt tiêu xay.
Sơ chế nguyên liệu
Củ sen gọt vỏ, rửa sạch đất cát, cắt thành các lát dày khoảng 1 cm ngâm vào chậu nước lạnh có pha chút muối và 1/2 quả chanh (hoặc chút giấm) trong 10 - 15 phút để củ sen không bị thâm đen.
Trần sơ củ sen qua nước sôi khoảng 2 - 3 phút rồi vớt ra xả lại bằng nước lạnh, để ráo.
Pha hỗn hợp nước xốt kho: Trộn đều 3 thìa canh nước tương + 1 thìa canh dầu hào + 1,5 thìa canh đường + 1/2 thìa cà phê hạt tiêu. Khuấy tan.
Cách thực hiện
Bắc nồi, phi thơm gia vị gồm hành, tỏi, sả băm nhỏ. Sau đó cho toàn bộ củ sen vào nồi, đảo đều tay trong khoảng 2 phút để miếng sen săn lại và quyện mùi thơm của hành tỏi.
Đổ bát nước xốt đã pha vào nồi, đảo đều cho xốt bám đều lên củ sen. Đổ thêm 1,5 bát nước lọc (hoặc nước dừa tươi) sao cho nước xấp xỉ mặt củ sen.
Đun sôi bùng lên, sau đó hạ lửa nhỏ liu riu, đậy nắp om trong khoảng 20 - 25 phút.
Khi nước kho rút bớt, chỉ còn sánh nhẹ sền sệt quanh miếng củ sen, nêm nếm lại gia vị cho vừa miệng. Rưới 1 thìa cà phê dầu vừng lên trên, rắc thêm ớt thái lát và đảo nhẹ tay rồi tắt bếp.
4. Củ sen hầm táo đỏ, hạt sen
Ảnh minh họa: TL
Nguyên liệu chuẩn bị
Củ sen: 300g – 400g.
Táo đỏ: 8 – 10 quả.
Hạt sen tươi hoặc khô: 100g.
Kỷ tử: khoảng 15g.
Gia vị: muối, hạt nêm.
Nước lọc: 1,2 – 1,5 lít.
Sơ chế nguyên liệu
Củ sen gọt vỏ, cắt lát dày khoảng 1cm, ngâm ngay vào thau nước lạnh có pha chút muối và chanh/giấm trong 10 phút để củ sen không bị thâm, sau đó rửa sạch, để ráo.
Táo đỏ rửa sạch bụi bẩn, dùng dao rạch nhẹ 1–2 đường dọc quả táo hoặc cắt đôi.
Hạt sen, kỷ tử rửa sạch. Nếu là hạt sen khô, nên ngâm nước ấm khoảng 30–40 phút trước khi nấu.
Cách thực hiện
Cho củ sen, hạt sen cùng 1,2 – 1,5 lít nước vào nồi đun ninh trong khoảng 25 – 30 phút, hớt bỏ bọt (nếu có).
Thêm táo đỏ vào nồi canh, tiếp tục hầm lửa nhỏ thêm 10 – 15 phút cho táo tiết vị ngọt thanh tự nhiên và ngấm vào canh. Sau đó cho kỷ tử vào nồi đun tiếp khoảng 3 – 5 phút. Nêm 1 thìa cà phê muối, chút hạt nêm vừa khẩu vị.
Múc canh ra bát, ăn nóng hoặc ăn nguội đều rất ngon.
5. Cháo củ sen
Ảnh minh họa: AI
Nguyên liệu chuẩn bị
Gạo: 100g (kết hợp 70g gạo tẻ + 30g gạo nếp).
Củ sen: 200g.
Hạt sen tươi hoặc khô: 80g.
Táo đỏ: 6 – 8 quả.
Gia vị: Muối, hạt nêm, hành lá, tiêu xay.
Nước lọc: 1,2 – 1,5 lít.
Sơ chế nguyên liệu
Gạo vo sạch, ngâm nước khoảng 30 phút cho hạt gạo nở nhẹ.
Củ sen gọt vỏ, rửa sạch, cắt nhỏ hoặc xắt hạt lựu rồi ngâm ngay củ sen đã cắt vào thau nước lạnh pha chút giấm hoặc chanh trong 10 phút để không bị thâm.
Hạt sen: Rửa sạch. Nếu dùng hạt sen khô, ngâm nước ấm 30 phút.
Táo đỏ: Rửa sạch, cắt nhẹ vài đường dọc quả.
Cách thực hiện
Cho gạo đã ngâm, hạt sen và 1,2 - 1,5 lít nước vào nồi. Đun sôi bùng lên, sau đó hạ lửa nhỏ, đậy vung om liu riu khoảng 20 phút cho hạt gạo và hạt sen bắt đầu nở bung.
Sau đó trút toàn bộ củ sen cùng táo đỏ vào nồi cháo. Khuấy đều tay từ đáy nồi để cháo không bị dính đáy. Tiếp tục hầm lửa nhỏ khoảng 15 – 20 phút cho đến khi củ sen dẻo mềm, hạt gạo sánh quyện.
Nêm 1/2 thìa cà phê muối, hạt nêm vừa khẩu vị. Tắt bếp, múc ra bát và rắc thêm chút hành lá, tiêu xay.
6. Gỏi củ sen tôm thịt
Ảnh minh họa: TL
Nguyên liệu chuẩn bị
Củ sen: 300g.
Tôm tươi: 200g.
Thịt ba chỉ: 200g.
1 củ cà rốt, 1 quả dưa chuột, 1/2 củ hành tây, rau răm, rau húng, hành tím, 1 quả ớt sừng (ớt không cay),
Lạc rang: 50g (giã dập),
Hành phi: 2 thìa canh,
Nước mắm, đường, chanh, tỏi, ớt.
Sơ chế nguyên liệu
Củ sen gọt vỏ, rửa sạch đất cát, cắt thành các lát mỏng vừa ăn hoặc chẻ đôi rồi cắt khúc dài tầm 4 - 5 cm. Sau đó ngâm vào thau nước đá lạnh có pha chanh hoặc giấm trong 20 phút. Vớt ra rửa lại bằng nước sạch, để ráo.
Cà rốt, dưa chuột bào vỏ, cắt miếng tương đồng với củ sen.
Hành tây: Cắt mỏng, ngâm đá lạnh cùng chút đường và giấm 10 phút để giảm vị hăng rồi vớt ra ráo nước.
Rau răm, húng lủi rửa sạch, cắt nhỏ vừa. Ớt sừng thái sợi mỏng.
Cách thực hiện
Cho thịt ba chỉ vào nồi nước cùng 1 củ hành tím đập dập và chút muối. Luộc chín tới, vớt ra thả ngay vào bát nước đá cho thịt giòn, sau đó thái lát mỏng vừa ăn.
Cho tôm vào hấp chín, bóc vỏ, bỏ đầu, chẻ đôi lưng tôm và bỏ chỉ đen.
Cho củ sen, cà rốt, dưa chuột vào tô, thêm 1 thìa canh đường + 1 thìa canh nước cốt chanh trộn đều ngâm 10 phút rồi vắt ráo nước nhẹ tay (bước này giúp củ sen đậm đà hơn và không bị tiết nước khi trộn gỏi).
Cho vào bát: 3 thìa canh nước mắm + 3 thìa canh đường + 3 thìa canh nước cốt chanh. Thêm 1 thìa canh tỏi băm và 1 thìa canh ớt băm vào. Khuấy đều đến khi đường tan hết
Cho củ sen, cà rốt, dưa chuột, hành tây, ớt sừng thái sợi vào tô lớn. Đổ 1/2 lượng nước xốt vào tô rau củ, trộn nhẹ tay cho ngấm gia vị trong 2 - 3 phút. Cho tiếp tôm, thịt ba chỉ và phần nước xốt còn lại vào tô, đảo đều cho thấm.
Tiếp tục cho rau răm, rau húng, 1/2 lượng hành phi và 1/2 lượng lạc rang vào trộn đều và thưởng thức.
Món này có thể ăn kèm với bánh phồng tôm chiên giòn hoặc bánh đa nướng.
7. Củ sen xào thịt bò
Ảnh minh họa: AI
Nguyên liệu chuẩn bị
Thịt bò (thăn bò hoặc bắp bò): 250g – 300g.
Củ sen: 200g – 250g.
1/2 củ hành tây, 1/2 củ cà rốt, 1/2 quả ớt chuông (đỏ hoặc xanh), hành lá, rau mùi.
Tỏi, hành khô, dầu hào, nước tương (xì dầu), hạt nêm, tiêu xay, đường, dầu ăn, dầu vừng.
Sơ chế nguyên liệu
Thịt bò rửa sạch, dùng giấy thấm khô rồi thái lát mỏng ngang thớ thịt.
Cho thịt bò vào tô ướp cùng 1 thìa cà phê tỏi băm, 1 thìa canh dầu hào, 1 thìa cà phê nước tương, 1/2 thìa cà phê hạt nêm, 1/2 thìa cà phê đường, 1/3 thìa cà phê tiêu và 1 thìa canh dầu ăn. Trộn đều ướp trong khoảng 15 – 20 phút.
Củ sen gọt vỏ, cắt lát mỏng khoảng 0,5 cm ngâm ngay vào chậu nước lạnh có pha 1 thìa canh giấm hoặc nước cốt chanh và chút muối trong 10 phút để không bị thâm đen.
Đun sôi nước, thả củ sen vào chần nhanh trong 1 - 2 phút, vớt ra thả ngay vào thau nước đá lạnh để giữ độ giòn, sau đó vớt ra để ráo.
Cà rốt tỉa hoa hoặc cắt lát mỏng; hành tây và ớt chuông cắt miếng vừa ăn; tỏi và hành khô băm nhỏ; hành lá, rau mùi cắt khúc.
Cách thực hiện:
Bắc chảo lên bếp, cho 1 thìa canh dầu ăn vào đun nóng, phi thơm 1/2 lượng tỏi băm. Cho thịt bò đã ướp vào xào trên lửa lớn, đảo nhanh tay khoảng 1 - 2 phút cho thịt vừa săn lại và chuyển màu (chín khoảng 80%) thì trút thịt bò ra đĩa.
Thêm chút dầu ăn vào chảo rồi cho phần tỏi và hành băm còn lại vào phi thơm. Cho củ sen và cà rốt vào đảo đều trên lửa vừa khoảng 2 phút. Tiếp tục cho hành tây và ớt chuông vào xào chung. Nêm gia vị phù hợp với khẩu vị. Sau đó trút đĩa thịt bò đã xào, đảo nhanh tay trong 1 phút cho các nguyên liệu hòa quyện và ngấm gia vị.
Nêm nếm lại cho vừa miệng, rắc hành lá cắt khúc, rưới 1 thìa cà phê dầu vừng lên trên, đảo nhẹ rồi tắt bếp.
Múc củ sen xào thịt bò ra đĩa, rắc thêm chút tiêu xay và thưởng thức.
