Lào Cai: Nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách hỗ trợ cho học sinh khuyết tật

Tích cực triển khai

Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã có nhiều chính sách, chế độ ưu đãi đối với học sinh, trong đó có học sinh khuyết tật, chất lượng giáo dục tiếp tục được nâng lên; hệ thống mạng lưới trường lớp được củng cố và duy trì ổn định, hệ thống các trường phổ thông dân tộc nội trú, bán trú đã trở thành nòng cốt phát triển giáo dục vùng cao.

Theo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Lào Cai, trong những năm qua các địa phương trong tỉnh luôn quan tâm, tạo điều kiện để người khuyết tật tiếp cận các dịch vụ giáo dục, vận động và tiếp nhận học sinh khuyết tật tham gia giáo dục hòa nhập; các cơ sở giáo dục, giáo viên, nhân viên luôn tạo điều kiện thuận lợi nhất trong việc học tập của các em; tạo mối quan hệ thường xuyên với gia đình để phối hợp công tác chăm sóc, giáo dục các em, cũng như tạo điều kiện để khuyến khích trẻ khuyết tật tham gia học tập, rèn luyện.

Hệ thống trường, lớp học từ năm 2013 tới nay được rà soát, sắp xếp, đầu tư phát triển mạnh phủ kín các xã, các thôn bản vùng sâu, đáp ứng nhu cầu học tập của học. Đội ngũ viên chức, người lao động ngành giáo dục cơ bản đảm bảo để thực hiện nhiệm vụ chính trị của ngành, trình độ đào tạo và chất lượng được nâng lên; cơ cấu đội ngũ được sắp xếp theo hướng đồng bộ, toàn diện gắn với đổi mới giáo dục; cán bộ quản lý, giáo viên các lớp hòa nhập đều có trình độ chuyên môn đạt chuẩn, có tinh thần trách nhiệm, tâm huyết, yêu nghề, tận tụy trong giáo dục trẻ khuyết tật học hòa nhập

Hiện toàn tinh có 612 trường, 1.360 điểm trường với 7.896 lóp và hơn 225,68 nghìn học sinh; đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên có trên 17,5 nghìn người. Trong đó, số trường, lớp, học sinh, giáo viên dạy lớp từ khối mầm non đến trung học phổcó trè khuyết tật hòa nhập là 370 trường, 1.090 lớp, 1.315 học sinh và 2.906 giáo viên. Người khuyết tật tham gia giáo dục hòa nhập ở các cơ sở giáo dục được hưởng đầy đủ chế độ chính sách theo quy định, hầu hết các trẻ em khuyết tật trong độ tuổi đi học có khả năng đến trường, có nhu cầu học tập đều được tạo điều kiện để đi học.

Cũng theo Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh, các cơ sở giáo dục toàn tỉnh thuộc đã huy động tối đa trẻ khuyết tật ra lớp học hòa nhập; các em học sinh khuyết tập được học hòa nhập chung với học sinh mầm non, phổ thông; không có sự phân biệt đối xử, không có chương trình học riêng. Tuy nhiên, mức độ yêu cầu của các em thấp hơn, phù hợp với năng lực của trẻ; giáo viên dành thời gian ôn luyện buổi chiều, các tiết tự học để giúp trẻ phát triển trí tuệ như vừa học vừa chơi và thường xuyên giáo dục học sinh trong lớp luôn yêu thương, giúp đỡ các bạn khuyết tật; đồng thời tổ chức các hoạt động, chuyên đề rèn kỹ năng sống, các biện pháp hỗ trợ học sinh khuyết tật hội nhập với cộng đồng.

Theo các quy định hiện hành, người khuyết tật học tại các cơ sở giáo dục được miễn, giảm học phí, hỗ trợ chi phí học tập. Người khuyết tật thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo được hưởng học bổng mỗi tháng bằng 80% mức lương cơ sở, được hỗ trợ kinh phí để mua sắm phương tiện, đồ dùng học tập với mức 1.000.000 đồng/người/năm. Đầu năm học các cơ sở giáo dục trực thuộc, Sở Giáo dục và Đào tạo, các Phòng Giáo dục và Đào tạo triển khai văn bản hướng dẫn các đơn vị trường học xét duyệt đối với học sinh khuyết tật đủ điều kiện hưởng chế độ, tổng hợp trình cấp có thẩm quyền phê duyệt. Chỉ tính riêng năm học 2021-2022, chính sách cho học sinh khuyết tật được thực hiện theo Thông tư liên tịch sổ 42/TTLT-BGDĐT-BLĐTBXH- BTC với tổng số học sinh được hưởng là 866/1.351 học sinh với tông kinh phí hỗ trợ đạt 8.594.865 nghìn đồng (hỗ trợ học bổng và hỗ trợ chi phí học tập).

Thực tế cho thấy, việc tổ chức giáo dục hòa nhập cho học sinh người khuyết tật đã mang lại hiệu quả tích cực; môi trường giáo dục hòa nhập, thân thiện, đàm bảo người khuyết tật được tôn trọng, hồ trợ, họp tác và được tham gia bình đắng trong mọi hoạt động giáo dục. Việc trẻ khuyết tật học tập trong lóp hòa nhập với trẻ bình thường giúp cho trẻ hiểu đúng về năng lực của mình, từ đó có thể tìm được cách phát huy bản thân và tự phát triển. Việc tham gia của học sinh khuyết tật trong các lớp học hòa nhập không làm giảm chất lượng học tập của học sinh bình thường mà đã tạo điêu kiện cho học sinh học lẫn nhau. Mặt khác, học sinh học được cách quan tâm, chia sẻ đến người khác và có cơ hội phát triển các kỹ năng mem cần thiết trong cuộc sống sau này.

Việc triển khai hiệu quả các chính sách đối với người khuyết tật đã giúp học sinh hòa nhập có điều kiện đê học tập tốt hơn; gia đinh các em giảm bớt khó khăn. Người khuyết tật, cha, mẹ hoặc người giám hộ người khuyết tật lựa chọn phương thức giáo dục phù hợp với sự phát triển của cá nhân người khuyết tật; tạo điều kiện và cơ hội thuận lợi để người khuyết tật được học tập và phát triển theo khả năng của cá nhân.

Tiếp tục nâng cao hiệu quả

Bên cạnh những hiệu quả thiết thực mang lại, công tác thực hiện chính sách với trẻ em khuyết tật ở Lào Cai vẫn còn gặp khó khăn, hạn chế đó là, nhận thức của cộng đồng về giáo dục khuyết tật chưa được nâng cao nên còn có sự kỳ thị với người khuyết tật, bản thân người khuyết tật vẫn còn mặc cảm chưa đủ tự tin để hòa nhập.

Đến nay, trên địa bàn tỉnh chưa có trường học chuyên biệt về chăm sóc và giáo dục trẻ em khuyết tật; trung tâm bảo trợ xã hội, trung tâm dạy nghề cho trẻ khuyết tập còn ít và thiếu trang thiết bị. Phần lớn các trường học chưa bảo đảm điều kiện cơ sở vật chất dạy và học cho học sinh khuyết tật tham gia giáo dục hòa nhập (không có lối đi, nhà vệ sinh cho học sinh khuyết tật sử dụng xe lăn...). Chưa có bộ sách giáo khoa, bộ đồ dùng dạy học riêng cho học sinh khuyết tật ảnh hường đến việc dạy, học và đánh giá năng lực, kiến thức học sinh…

Ngày 29/10/2018, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1438/QĐ-TTg phê duyệt Đề án hỗ trợ trẻ em khuyết tật tiếp cận các dịch vụ bảo vệ, chăm sóc, giáo dục tại cộng đồng giai đoạn 2018-2025. Mục tiêu chung của đề án là phấn đấu đến năm 2025, trẻ em khuyết tật được tiếp cận với các dịch vụ bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em tại cộng đồng để được hòa nhập cộng đồng và có cơ hội thực hiện đầy đủ các quyền của trẻ em khuyết tật

Theo đó, các cấp, các ngành, địa phương trong tỉnh cần đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến quan điểm, chủ trương, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nâng cao nhận thức, trách nhiệm của gia đình và toàn xã hội về hỗ trợ trẻ em khuyết tật tiếp cận với các dịch vụ bảo vệ, chăm sóc, giáo dục tại cộng đồng. Bảo đảm 100% người khuyết tật được tiếp cận và tiếp cận đầy đù các chính sách ưu đãi của Nhà nước về y tế, giáo dục, dạy nghề, việc làm.

Công tác quản lý nhà nước về hỗ trợ trẻ em khuyết tật tiếp cận các dịch vụ cần được đẩy mạnh, tăng cường. Trong đó, chú trọng tăng cường sự phối hợp giữa các ngành trong việc cung cấp các dịch vụ toàn diện về bảo vệ, chăm sóc, giáo dục trẻ em khuyết tật. Thường xuyên thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện pháp luật, chính sách nhằm hỗ trợ trẻ em khuyết tật được tiếp cận với các dịch vụ tại cộng đồng. Xây dựng và vận hành hệ thống theo dõi, giám sát, đánh giá hỗ trợ trẻ em khuyết tật được tiếp cận các dịch vụ.

Bên cạnh đó, ngành giáo dục – đào tạo phối hợp với các đơn vị liên quan tiếp tục tăng cường thực hiện nhiệm vụ tiếp nhận, tư vấn, hỗ trợ, phát hiện và can thiệp sớm đối với trẻ khuyết tật; điều tra, xác định nhu cầu giáo dục, nhu cầu nghề nghiệp của người khuyết tật; tổ chức các hoạt động trao đổi kinh nghiệm về phương pháp giảng dạy và chăm sóc trẻ khuyêt tật; tổ chức dạy học văn hóa, xây dựng mô hình giáo dục hòa nhập cho các đối tượng trè khuyết tật đặc biệt không có khả năng học hòa nhập. Rà soát để đề xuất bổ sung nhân lực, kinh phí thực hiện đâu tư mua sắm cơ sở vật chất, thiết bị cần thiết đổi học khuyết tật hòa nhập và giáo viên dạy lớp có học sinh khuyết tật học hòa nhập

Để chính sách hỗ trợ học sinh khuyết tật ngày càng hiệu quả, rất cần nhận được sự quan tâm, trợ giúp nhiều hơn nữa từ cộng đồng, xã hội để cho trẻ khuyết tật nói chung, học sinh khuyết tật nói riêng có được cuộc sống tốt hơn, tự tin hòa nhập cộng đồng.