Mướp lành tính nhưng có 5 điều cần tránh khi chọn mua và chế biến

Mướp là loại quả quen thuộc trong bữa cơm của nhiều gia đình Việt, thường được dùng để nấu canh, xào hoặc kết hợp với các nguyên liệu khác. Với hàm lượng nước cao, cùng chất xơ và một số vitamin, khoáng chất, mướp góp phần làm phong phú thực đơn hằng ngày. Tuy nhiên, từ khâu chọn mua đến sơ chế và chế biến, những thói quen tưởng chừng nhỏ vẫn có thể ảnh hưởng đến chất lượng và độ an toàn của món ăn.

Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, giảng viên Đại học Y Hà Nội, khi sử dụng mướp, người nội trợ cần chú ý đến dấu hiệu bất thường của quả, cách sơ chế và thời gian nấu. Đặc biệt, không nên chủ quan nếu mướp có vị đắng gắt khác thường, bởi một số loại quả thuộc họ bầu bí có thể chứa hợp chất gây ngộ độc. Bên cạnh đó, lựa chọn thực phẩm còn tươi, chế biến hợp lý và luân phiên nhiều loại rau trong khẩu phần cũng là những điều cần lưu ý để bữa ăn gia đình vừa ngon miệng vừa bảo đảm an toàn.

Để món mướp vừa ngon vừa bảo đảm an toàn, người nội trợ cần chú ý ngay từ khâu chọn mua. Đặc biệt, một dấu hiệu bất thường về mùi vị có thể là cảnh báo không nên bỏ qua.

5 điều cần tránh khi ăn mướp

1. Không cố ăn mướp có vị đắng bất thường

Mướp thường có vị ngọt thanh. Nếu khi ăn thấy quả đắng gắt khác thường, cần nhổ bỏ phần đang ăn và bỏ toàn bộ quả, không nên tiếp tục sử dụng dù đã nấu chín hay thêm gia vị để át vị đắng.

Một số loại quả thuộc họ bầu bí có thể chứa cucurbitacin, hợp chất gây vị đắng và có khả năng gây ngộ độc khi được tiêu thụ với lượng đáng kể. Các triệu chứng có thể xuất hiện gồm đau bụng, buồn nôn, nôn và tiêu chảy.

Không phải mọi trường hợp mướp có vị lạ đều có thể xác định nguyên nhân chỉ bằng cảm quan. Tuy nhiên, vị đắng gắt bất thường là dấu hiệu đủ để người dùng ngừng ăn và loại bỏ quả đó. Nếu xuất hiện triệu chứng nghi ngộ độc sau khi ăn, cần liên hệ cơ sở y tế để được hướng dẫn, đặc biệt khi nôn nhiều, đau bụng dữ dội hoặc tiêu chảy liên tục.

2. Không chọn mướp đã nhũn, mốc hoặc có mùi lạ

Độ tươi của mướp ảnh hưởng đến chất lượng món ăn. Khi mua, nên chọn quả còn chắc, bề mặt không có dấu hiệu thối nhũn, nấm mốc hoặc mùi bất thường. Những quả đã hư hỏng không nên được tận dụng bằng cách gọt bỏ riêng phần có biểu hiện hỏng rồi tiếp tục nấu.

Nguyên nhân là phần hư hỏng nhìn thấy bên ngoài chưa chắc phản ánh toàn bộ tình trạng của thực phẩm. Với quả đã mềm nhũn, mốc hoặc có mùi lạ, lựa chọn an toàn hơn là loại bỏ thay vì cố sử dụng để tránh lãng phí.

Sau khi mua, nên bảo quản mướp ở điều kiện phù hợp, tránh để quá lâu khiến quả mất độ tươi và giảm chất lượng.

3. Không ngâm mướp đã gọt, thái trong nước quá lâu

Trước khi chế biến, nên rửa mướp dưới vòi nước sạch để loại bỏ đất cát và chất bẩn trên bề mặt. Sau đó mới gọt vỏ, thái miếng theo món ăn và nấu trong thời gian phù hợp.

Không cần ngâm mướp đã gọt, thái quá lâu trong nước. Một số vitamin tan trong nước có thể bị hao hụt trong quá trình ngâm, nhất là khi thực phẩm được cắt nhỏ và tiếp xúc với nước trong thời gian dài. Vì vậy, sơ chế gọn và nấu ngay sau khi thái là cách làm hợp lý.

Cũng cần lưu ý rửa rau quả trước khi gọt, thái và giữ dao, thớt sạch để hạn chế đưa chất bẩn từ bề mặt vào phần thực phẩm bên trong.

4. Tránh nấu mướp quá lâu

Mướp có phần thịt mềm và nhanh chín nên không cần đun nấu kéo dài. Khi nấu canh, có thể cho mướp vào gần cuối; khi xào, nên điều chỉnh thời gian để quả vừa chín tới, giữ được độ mềm và vị ngọt tự nhiên.

Nấu quá lâu có thể khiến mướp nhũn, mất độ ngon và làm hao hụt một phần vitamin nhạy cảm với nhiệt. Mức độ hao hụt phụ thuộc vào loại vitamin, nhiệt độ và thời gian chế biến, vì vậy không nên hiểu rằng chỉ cần nấu ngắn là giữ được toàn bộ dưỡng chất.

Ngoài thời gian nấu, lượng dầu, muối và gia vị sử dụng cũng ảnh hưởng đến chất lượng món ăn. Chế biến vừa đủ, nêm nếm hợp lý sẽ giúp bữa ăn cân đối hơn.

5. Không chỉ ăn mướp mà bỏ qua các loại rau khác

Mướp có thể góp phần bổ sung nước, chất xơ và một số vi chất, nhưng không thể cung cấp đầy đủ mọi dưỡng chất mà cơ thể cần. Việc chỉ ăn một loại rau trong thời gian dài khiến khẩu phần thiếu đa dạng về thành phần dinh dưỡng.

Nên luân phiên mướp với rau ngót, rau cải, bí đỏ và các loại rau củ khác. Đồng thời, bữa ăn cần có những nguồn protein phù hợp như cá, thịt, trứng, đậu cùng lượng tinh bột đáp ứng nhu cầu của mỗi người.

Đa dạng thực phẩm không chỉ giúp bữa cơm phong phú hơn mà còn góp phần bổ sung nhiều nhóm vitamin, khoáng chất và chất xơ khác nhau. Đây là nguyên tắc quan trọng hơn việc cố gắng ăn thật nhiều một loại rau được cho là tốt cho sức khỏe.

Mướp là thực phẩm quen thuộc, dễ chế biến và có thể góp mặt trong chế độ ăn lành mạnh. Để sử dụng an toàn, người nội trợ nên chọn quả tươi, loại bỏ ngay những quả có vị đắng bất thường, sơ chế sạch và nấu vừa chín. Kết hợp mướp với nhiều loại rau củ cùng các nhóm thực phẩm khác sẽ giúp bữa ăn gia đình đa dạng và cân đối hơn.

Loại rau nấu canh phổ biến được nhiều người yêu thích nhưng 4 nhóm người này cần thận trọng

GĐXH - Rau ngót là món rau quen thuộc trong nhiều mâm cơm của các gia đình nhưng không phải ai cũng nên ăn thường xuyên. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình (Giảng viên Đại học Y Hà Nội), những người có tình trạng sức khoẻ đặc biệt cần hết sức lưu ý khi bổ sung loại rau này vào chế độ ăn.

Quả sa kê có lợi ích gì với sức khỏe? 3 giá trị dinh dưỡng đáng chú ý

GĐXH - Sa kê là loại quả giàu tinh bột, có thể dùng để chế biến nhiều món ăn quen thuộc trong gia đình. Bên cạnh việc cung cấp năng lượng, loại quả này còn chứa chất xơ, kali và vitamin C. Tuy nhiên, để tận dụng giá trị dinh dưỡng của sa kê, cần chú ý cách chế biến và khẩu phần ăn phù hợp.

Loại hạt quen thuộc mỗi dịp lễ, Tết có lợi cho tim mạch, nhiều người vẫn ăn chưa đúng cách

GĐXH - Thường xuất hiện trong những buổi trò chuyện, ngày lễ hay đơn giản là món ăn vặt tại nhà, hạt bí ngô ít khi được chú ý như một thực phẩm có giá trị dinh dưỡng. Loại hạt này cung cấp magiê, chất béo không bão hòa và vitamin E, có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch nếu được sử dụng hợp lý.