Vì sao chúng ta ngủ ít hơn và thức dậy sớm hơn?
GĐXH - Khi tuổi nhiều lên, nhiều người ngủ ít hơn và thức dậy sớm hơn. Tình trạng này có vẻ là một hiện tượng phổ biến, nhưng chính xác thì nguyên nhân gây ra nó là gì?
Ngủ ít - thay đổi về tuổi tác và giấc ngủ
Khi chúng ta già đi, các chức năng sinh lý của cơ thể dần thay đổi, bao gồm cả những thay đổi về kiểu ngủ và thức. Người lớn tuổi thường ngủ ít hơn so với khi còn trẻ và chất lượng giấc ngủ của họ cũng có thể kém.
Ngoài ra, người lớn tuổi thường thức dậy dễ dàng hơn vào ban đêm hoặc sáng sớm hơn. Những thay đổi này có thể liên quan đến nhiều yếu tố, bao gồm các yếu tố thể chất, tâm lý và xã hội.

Mất ngủ ở người già có thể gây suy giảm sức khỏe, trí nhớ... Ảnh minh hoạ
Tác động của những thay đổi sinh lý đến giấc ngủ
Mất ngủ có thể làm giảm tuổi thọ. Theo một số nghiên cứu, những người ngủ ít hơn làm tăng nguy cơ tử vong đến 12% so với những người ngủ từ 7 – 8 tiếng mỗi đêm.
Một số nghiên cứu gần đây cho biết, chứng mất ngủ kinh niên có thể làm tăng khoảng 97% nguy cơ tử vong ở người cao tuổi.
Ngủ ít do mức độ melatonin giảm
Melatonin là một loại hormone do tuyến tùng tiết ra, có chức năng điều chỉnh chu kỳ ngủ và thức. Khi chúng ta già đi, lượng melatonin tiết ra giảm dần, điều này có thể dẫn đến chất lượng giấc ngủ kém làm ngủ ít hơn và hay thức giấc sớm.
Vấn đề về hô hấp
Người cao tuổi dễ mắc các vấn đề về hô hấp như ngáy và ngưng thở khi ngủ. Những vấn đề về hô hấp này có thể dẫn đến chất lượng giấc ngủ kém, khiến người lớn tuổi dễ thức giấc hơn, thời gian ngủ ít hơn.
Đau và khó chịu
Lão hóa đi kèm với sự xuất hiện của nhiều bệnh mãn tính, chẳng hạn như viêm khớp, tiểu đường... Những tình trạng này có thể gây đau, khó chịu và ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ ở người lớn tuổi.
Tác động của yếu tố tâm lý, xã hội đến giấc ngủ
Lo lắng và trầm cảm
Khi có tuổi, người lớn tuổi có thể gặp các vấn đề về tâm trạng như lo lắng và trầm cảm. Những vấn đề về cảm xúc này có thể ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ, khiến người lớn tuổi khó ngủ, ngủ ít hoặc khó ngủ sâu.

Các vấn đề xã hội
Người lớn tuổi thường phải đối mặt với việc giảm các hoạt động xã hội, điều này có thể dẫn đến cảm giác cô đơn và căng thẳng tâm lý. Những căng thẳng tâm lý này có thể ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ của người lớn tuổi.
Thay đổi thói quen sinh hoạt
Khi tuổi tác tăng lên, thói quen sinh hoạt của người cao tuổi có thể thay đổi như nghỉ hưu, mất bạn đời, v.v.. Những thay đổi này có thể ảnh hưởng đến kiểu ngủ và chất lượng giấc ngủ ở người lớn tuổi.
Một số vấn đề sức khỏe khi ngủ ít
Khi bạn khó ngủ và ngủ ít sẽ làm tăng nguy cơ mắc các vấn đề sức khỏe khác như:
- Đột quỵ
- Hen suyễn
- Co giật
- Hệ thống miễn dịch yếu
- Nhạy cảm quá mức với cơn đau
- Viêm
- Béo phì
- Bệnh tiểu đường
- Huyết áp cao
- Bệnh tim
Ngoài ra, mất ngủ ở người lớn tuổi cũng dẫn đến phiền muộn, lo lắng, bối rối, thất vọng và nhiều vấn đề sức khỏe tinh thần khác. Mất ngủ vào ban đêm có thể dẫn đến thiếu năng lượng vào ban ngày, gây ra các phản ứng thiếu nhạy bén, làm tăng nguy cơ xảy ra tai nạn, té ngã và nhiều rủi ro sức khỏe khác.
4 cách cải thiện chất lượng giấc ngủ của người già
Thiết lập thói quen ngủ đều đặn
Người lớn tuổi nên duy trì thói quen ngủ đều đặn nhất có thể, ngủ và thức dậy vào cùng một thời điểm mỗi ngày. Điều này giúp điều chỉnh đồng hồ sinh học và cải thiện chất lượng giấc ngủ.

Tạo môi trường ngủ thoải mái
Người cao tuổi nên tạo môi trường ngủ thoải mái như giữ phòng ở nhiệt độ thích hợp và sử dụng nệm, gối thoải mái. Ngoài ra, việc giảm tiếng ồn và nhiễu loạn ánh sáng cũng có thể giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Điều chỉnh chế độ ăn uống và lượng nước uống
Người lớn tuổi nên tránh ăn quá nhiều và uống đồ uống có chứa caffein trước khi đi ngủ vì chúng có thể ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ. Thay vào đó, hãy ăn một số thực phẩm có thể giúp bạn ngủ ngon như sữa và chuối.
Thực hiện bài tập phù hợp
Tập thể dục đúng cách có thể giúp cải thiện sức khỏe thể chất và trạng thái tinh thần của người cao tuổi, từ đó cải thiện chất lượng giấc ngủ. Tuy nhiên, nên tập thể dục vào ban ngày và tránh vận động mạnh trước khi đi ngủ.
Tìm kiếm sự trợ giúp y tế
Nếu vấn đề về giấc ngủ của người lớn tuổi ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống hàng ngày của họ thì nên tìm kiếm sự trợ giúp y tế. Các bác sĩ có thể kê đơn thuốc hoặc cung cấp các phương pháp điều trị khác để cải thiện chất lượng giấc ngủ ở người lớn tuổi.
Tóm lại, càng lớn tuổi thì càng ngủ ít và thức dậy quá sớm, đây là một vấn đề phức tạp liên quan đến các yếu tố thể chất, tâm lý và xã hội. Hiểu được những yếu tố này có thể giúp người lớn tuổi thực hiện các bước thích hợp để cải thiện chất lượng giấc ngủ.
Bằng cách thiết lập thói quen ngủ đều đặn, tạo môi trường ngủ thoải mái, điều chỉnh lượng thức ăn và đồ uống, tập thể dục phù hợp và tìm kiếm sự trợ giúp y tế, người lớn tuổi có thể cải thiện chất lượng giấc ngủ và tận hưởng cuộc sống khỏe mạnh và trọn vẹn hơn.
Cách khắc phục 4 vấn đề phổ biến về giấc ngủ
9 thực phẩm không nên để tủ lạnh dịp Tết: Cứ tưởng giữ tươi lâu, ai ngờ lại làm mất sạch dinh dưỡng
Bệnh thường gặp - 1 giờ trướcGĐXH - Tủ lạnh không phải “cứu tinh” của mọi loại thực phẩm. Có ít nhất 9 thực phẩm không nên để trong tủ lạnh gồm: bánh mì, khoai tây, hành tây, tỏi, cà chua, chuối, mật ong, cà phê và dưa hấu chưa cắt. Việc bảo quản sai cách, đặc biệt trong dịp Tết tích trữ nhiều đồ ăn, có thể khiến thực phẩm mất dinh dưỡng, biến đổi hương vị và nhanh hỏng hơn bạn nghĩ.
Món bánh gói lá chuối quen thuộc của miền Trung: Ăn tưởng nhẹ bụng, hóa ra giàu dinh dưỡng hơn nhiều người nghĩ
Bệnh thường gặp - 5 giờ trướcGĐXH - Không cầu kỳ như nhiều món ăn truyền thống khác, bánh nậm chinh phục người ăn bằng lớp vỏ mềm mịn, nhân tôm thịt đậm đà và hương thơm dịu nhẹ từ lá chuối. Ít ai biết rằng, đằng sau vẻ ngoài giản dị ấy là sự kết hợp khá hài hòa giữa tinh bột, protein và các vi chất thiết yếu, mang lại giá trị dinh dưỡng đáng chú ý nếu ăn đúng cách.
Tết uống trà gì để vừa thơm dịu như sen nở, vừa nhẹ bụng, dễ ngủ suốt những ngày xuân?
Sống khỏe - 5 giờ trướcGĐXH - Ngày Tết, sau những bữa ăn nhiều đạm và dầu mỡ, một chén trà thơm không chỉ giúp cân bằng vị giác mà còn mang lại cảm giác thư thái rất riêng của mùa xuân. Từ trà sen, trà hoa nhài đến những loại trà thảo mộc dịu nhẹ, lựa chọn đúng loại trà ngày Tết có thể giúp cơ thể nhẹ nhõm hơn, tinh thần dễ chịu hơn trong những ngày đầu năm.
Loại củ này được ví như 'kho' dưỡng chất thu nhỏ: vừa chống viêm, vừa bổ não, còn giúp ổn định đường huyết
Bệnh thường gặp - 5 giờ trướcGĐXH - Không chỉ là món ăn dân dã quen thuộc, khoai từ (củ từ) còn được xem là 'kho' dưỡng chất tự nhiên nhờ chứa nhiều hợp chất sinh học có lợi cho sức khỏe. Từ khả năng chống viêm, hỗ trợ ổn định đường huyết đến tác dụng với não bộ và nội tiết nữ, khoai từ đang ngày càng được các chuyên gia dinh dưỡng đánh giá cao.
Top 5 loại thuốc cần dự phòng trong ngày Tết, nhà nào cũng nên có
Sống khỏe - 8 giờ trướcGĐXH - Chủ động dự phòng một số loại thuốc thiết yếu trong gia đình sẽ giúp bạn xử trí kịp thời các tình huống thường gặp, đồng thời bảo vệ sức khỏe cho cả nhà trong suốt kỳ nghỉ lễ.
Thói quen dịp Tết tưởng tốt nhưng đang 'nuôi lớn' tế bào ung thư, người Việt ai mắc nên sớm từ bỏ
Sống khỏe - 9 giờ trướcGĐXH - Thay đổi thói quen ăn uống và bảo quản thực phẩm khoa học không chỉ giúp phòng tránh ngộ độc thực phẩm mà còn góp phần giảm nguy cơ hình thành tế bào ung thư.
5 lợi ích sức khỏe khi uống nước hạt chia trước khi đi ngủ
Sống khỏe - 9 giờ trướcHạt chia là thực phẩm giàu chất xơ, omega-3 và khoáng chất, được chứng minh có lợi cho tim mạch, tiêu hóa và chuyển hóa. Vậy việc uống nước hạt chia vào buổi tối, đặc biệt sau 10 giờ, mang lại tác động gì cho sức khỏe?
Người đàn ông 32 tuổi nhập viện cấp cứu sau khi ăn hải sản ở tiệc tất niên
Sống khỏe - 11 giờ trướcGĐXH - Chuyên gia cảnh báo phản vệ có thể xảy ra với cả người không tiền sử dị ứng, đặc biệt khi thử hải sản lạ trong các bữa tiệc tất niên, liên hoan dịp Tết.
Vì sao nên uống nước khi thức dậy dịp Tết? 5 lợi ích đơn giản nhưng nhiều người lại quên mất
Bệnh thường gặp - 14 giờ trướcGĐXH - Uống nước khi thức dậy giúp bù nước sau giấc ngủ, hỗ trợ tiêu hóa, cải thiện tuần hoàn và tăng năng lượng cho cơ thể. Dịp Tết ăn uống thất thường, thức khuya nhiều, thói quen đơn giản này càng quan trọng để giữ sức khỏe ổn định suốt những ngày đầu năm.
Ăn hành muối kèm bánh chưng có lợi ích sức khỏe gì?
Sống khỏe - 15 giờ trướcSự kết hợp giữa bánh chưng và hành muối từ lâu đã được xem là một nghệ thuật cân bằng trong ẩm thực truyền thống, mang lại những tác động tích cực cho cơ thể thông qua các cơ chế tự nhiên.
5 loại rau quả rất tốt cho thận, bác sĩ khuyên nên ăn thường xuyên
Bệnh thường gặpNhiều người ăn dưa chuột, uống nước chanh bổ sung vitamin C hàng ngày nhưng có thể chưa biết loại rau quả này rất tốt cho thận, giảm nồng độ axit uric và nguy cơ sỏi thận.