Hà Nội
23°C / 22-25°C

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc

Thứ bảy, 19:46 09/09/2023 | Ăn

GĐXH - Xôi ngũ sắc là một món ăn truyền thống của người Việt Nam, đặc biệt là các dân tộc Tày, Nùng. Đây chính là món ăn đặc sản vùng cao được làm từ các nguyên liệu tự nhiên, vừa thơm ngon mà lại không kém phần bắt mắt.

Cách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay vừa ngon vừa bổ dưỡngCách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay vừa ngon vừa bổ dưỡng

GĐXH - Cách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay không hề khó với 4 bước đơn giản được chia sẻ bởi bạn Thảo Nguyên (đến từ Sơn La).

Món đặc sản vùng cao xôi ngũ sắc có ý nghĩa như thế nào?

Món xôi ngũ sắc là món ăn đặc sản vùng cao được làm từ nguyên liệu chính là gạo nếp kết hợp với các nguyên liệu đặc trưng. Trong đó, để tạo nên màu sắc đẹp mắt mà không dùng phẩm màu thì người dân vùng cao đã sử dụng màu sắc tự nhiên từ các loại hoa quả, rau củ và lá cây nên rất an toàn cho sức khỏe.

xôi ngũ sắc

Xôi ngũ sắc là món ăn không thể thiếu trong các dịp lễ của người đồng bào dân tộc miền núi. Đặc biệt, trong các dịp tết, nhiều nơi còn tổ chức cuộc thi về trang trí mâm xôi ngũ sắc cho người dân có dịp trổ tài ý tưởng.

Vào các dịp lễ tết, hiếu, hỷ, bạn sẽ thấy xuất hiện món ăn này trong các mâm cỗ. Đa phần trong những dịp này, xôi ngũ sắc sẽ mang tone màu chủ đạo là đỏ, đen, tím, trắng, vàng. Tuy nhiên, bên cạnh đó, cũng có thêm các màu sắc khác như xanh dương, xanh lá,... tùy theo nguyên liệu màu sắc của các loại rau, củ, quả, lá cây mà người dân chuẩn bị.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 2.

Mâm xôi ngũ sắc được trang trí kì công dưới những đôi bàn tay khéo léo và tư duy nghệ thuật đầy sáng tạo của người dân vùng cao.

Theo quan niệm của người dân tộc: Màu đỏ là khát vọng sống và ước mơ; màu tím là đất đai trù phú; màu vàng là ấm no và phồn thịnh, bình an; màu xanh là núi rừng, môi trường sống, nương rẫy; màu trắng là tình người như tình yêu, tình thân, tình yêu thủy chung,… Hoặc cũng có khái niệm khác màu của Ngũ hành (Kim (kim loại) – trắng, Mộc (cây cối) – xanh lá, Thủy (nước) – đen, xanh dương, Hỏa (lửa) – đỏ, tím, cam, Thổ (đất) – vàng) thể hiện môi trường sống xung quanh họ chứ không nhất thiết theo đúng thuyết ngũ hành như chúng ta biết.

Những loại rau, củ, quả nào có thể tạo màu được cho xôi ngũ sắc? 

Để tạo màu sắc cho món xôi vừa đẹp vừa tự nhiên mà lại đảm bảo an toàn sức khỏe, người dân sẽ chọn những nguyên liệu tự nhiên như: màu xanh lá (lá chuối, lá dứa, lá gừng, lá nếp,...); màu đỏ (cam, gấc,...); màu vàng (nghệ, quả dành dành,...); màu tím (lá cẩm, quả mùng tơi, lá cây cau, lá cơm đen,...); màu đen (nếp cẩm,...);... màu trắng thì để nguyên màu của gạo nếp.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 3.

Gạo nếp sau khi được ngâm với các loại nước rau củ sẽ được lên màu đậm, nhìn rất đẹp mắt.

Trước khi đồ xôi, người dân sẽ phải chế lấy nước của các loại rau củ này. Sau đó, đem ngâm gạo nếp với các loại nước rau củ trong vòng ít nhất 4 giờ đồng hồ để cho màu sắc được ngấm vào gạo. Sau khi đủ thời gian ngâm và lên màu, người dân mới bắt đầu mang xôi đi đồ. Để các màu xôi được đẹp nguyên vẹn, mỗi một loại xôi sẽ được đồ trong một chõ riêng để không bị lẫn màu.

Khi xôi chín sẽ được cho vào khuôn để tạo hình và được trưng bày lên đĩa rất bắt mắt. Mỗi loại xôi màu đều có hương vị đặc trưng riêng, tạo nên sự phong phú và đa dạng cho xôi ngũ sắc truyền thống.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 4.

Khi xôi chín sẽ được cho vào khuôn để tạo hình và được trưng bày lên đĩa rất bắt mắt.

Việc sử dụng các nguyên liệu tự nhiên để tạo màu sắc cho xôi ngũ sắc không chỉ giúp món xôi được trở nên bắt mắt mà còn tốt cho sức khỏe con người. Chính vì vậy, người dân thường sẽ sử dụng các loại nguyên liệu màu tự nhiên thay vì sử dụng màu hóa chất tổng hợp độc hại.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 5.

Món xôi ngũ sắc được bày ở vị trí chính giữa mâm cỗ để tạo điểm nhấn

Có thể nói, món xôi ngũ sắc của người dân tộc khá đa dạng về màu sắc và hương vị. Đối với những người dân tộc vùng cao nói riêng và người Việt Nam nói chung, đây chính là món ăn vừa mang bản sắc dân tộc vùng miền, vừa mang nét đặc trưng về nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 6.

Đối với những người dân tộc vùng cao nói riêng và người Việt Nam nói chung, đây chính là món ăn vừa mang bản sắc dân tộc vùng miền, vừa mang nét đặc trưng về nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam.

Nếu có dịp được tìm hiểu về văn hóa ẩm thực của các dân tộc vùng cao, nhất định nên thử ngay món xôi ngũ sắc đặc biệt này. Ngoài ra, bạn đừng quên thưởng thức thêm các món ăn kèm xôi ngũ sắc như: gà nướng, lợn tên lửa, lạp xưởng hun khói,... Khi được nếm trải nhiều mĩ vị nhân gian sẽ giúp mỗi chúng ra hiểu thêm về sự đa dạng trong nền ẩm thực Việt Nam.

13 món ngon đặc trưng không nên bỏ lỡ khi đi Lễ hội Ẩm thực Hàn tại Việt Nam13 món ngon đặc trưng không nên bỏ lỡ khi đi Lễ hội Ẩm thực Hàn tại Việt Nam

GĐXH - Nhắc đến xứ sở kim chi thì không thể bỏ lỡ nền ẩm thực phong phú, đa dạng và bắt mắt. Bài viết dưới đây sẽ gợi ý những món ăn ngon đặc trưng trong nền ẩm thực Hàn Quốc mà bạn nhất định nên thử. Nhất là dịp Lễ hội Ẩm thực Hàn Quốc diễn ra tại Việt Nam từ 7 đến 10/9 này.

Những món ăn ngon đặc trưng của mùa thu Hà Nội khiến ai ăn cũng ghiềnNhững món ăn ngon đặc trưng của mùa thu Hà Nội khiến ai ăn cũng ghiền

GĐXH - Những món ăn vặt như: Cốm làng Vòng, cafe trứng... khiến mùa thu Hà Nội càng trở nên trọn vẹn trong lòng mỗi người.

Những món chè ngon đặc trưng mùa thu Hà Nội mà ai cũng nên thửNhững món chè ngon đặc trưng mùa thu Hà Nội mà ai cũng nên thử

GĐXH - Vào mùa thu Hà Nội, tiết trời mát mẻ với ánh nắng dịu dàng rất thích hợp để bạn thử ngay những món chè ngon mang hương vị nhẹ nhàng như thời tiết Hà Nội sang thu. Hãy cùng chúng tôi khám phá nét ẩm thực ngọt của mùa thu Hà Nội qua những món chè đặc trưng dưới đây.

Bảo An
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Người bị đầy bụng khó tiêu nên ăn gì để nhanh nhẹ bụng?

Người bị đầy bụng khó tiêu nên ăn gì để nhanh nhẹ bụng?

Ăn - 1 giờ trước

GĐXH - Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp cho người đầy bụng khó tiêu là vô cùng quan trọng. Vậy bạn đã biết các món ăn cho người đầy bụng giúp dễ tiêu hóa, giảm khó chịu hay chưa? Hãy cùng tìm hiểu ngay trong bài viết dưới đây.

Món dưa chuột trộn xì dầu 'tưởng không hợp mà hợp không tưởng' gây sốt mạng xã hội

Món dưa chuột trộn xì dầu 'tưởng không hợp mà hợp không tưởng' gây sốt mạng xã hội

Ăn - 3 giờ trước

GĐXH - Chỉ cần đập dập dưa chuột, trộn cùng tỏi ớt băm, xì dầu, đường và chút chanh, rắc thêm lạc rang và rau mùi, bạn đã có món ăn thanh mát, ngon miệng, phù hợp mùa hè.

Loại rau nhiều sắt hơn thịt bò, là "vũ khí" ngừa ung thư, chế biến nhiều món ngon

Loại rau nhiều sắt hơn thịt bò, là "vũ khí" ngừa ung thư, chế biến nhiều món ngon

Ăn - 6 giờ trước

GĐXH - Loại rau này được ví là “vua của các loại rau xanh” và đặc biệt giàu sắt, có thành phần phòng ngừa ung thư.

15 triệu người xem cách gia đình miền Tây đãi khách ăn giỗ bằng 'băng chuyền nước'

15 triệu người xem cách gia đình miền Tây đãi khách ăn giỗ bằng 'băng chuyền nước'

Ăn - 18 giờ trước

GĐXH - Gia đình chị Phạm Thị Kiểu ở xã Cô Tô lắp mô tơ vào bể cá, tạo dòng chảy, đẩy 30 thau đựng thức ăn trôi vòng quanh như băng chuyền phục vụ khách dự đám giỗ.

Cận cảnh chú mực câu nặng gần 3kg ở Quảng Ninh: Thịt mực siêu dày mang lại độ ngon tuyệt vời

Cận cảnh chú mực câu nặng gần 3kg ở Quảng Ninh: Thịt mực siêu dày mang lại độ ngon tuyệt vời

Ăn - 21 giờ trước

GĐXH - Con mực 'khổng lồ' này được một ngư dân ở Tiên Yên (Quảng Ninh) câu được, nó có trọng lượng gần 3kg.

Loại quả ngày hè bổ cho tim, hỗ trợ điều chỉnh lượng đường trong máu bán nhiều ở chợ Việt với giá siêu rẻ

Loại quả ngày hè bổ cho tim, hỗ trợ điều chỉnh lượng đường trong máu bán nhiều ở chợ Việt với giá siêu rẻ

Ăn - 22 giờ trước

GĐXH – Vào ngày hè, mướp là thực phẩm quen thuộc trên mâm cơm gia đình Việt. Ở chợ Việt chúng được bán giá siêu rẻ từ 10.000 đồng/kg. Ngày hè này hãy tận dụng làm 3 món canh thanh mát, dễ chế biến và bổ dưỡng dưới đây.

Bữa brunch cuối tuần "chuẩn tiệm" tại nhà: Bánh mì kẹp bò xào rau củ phô mai chảy, làm 15 phút mà ngon hết sảy

Bữa brunch cuối tuần "chuẩn tiệm" tại nhà: Bánh mì kẹp bò xào rau củ phô mai chảy, làm 15 phút mà ngon hết sảy

Ăn - 23 giờ trước

Cuối tuần không cần ra tiệm, chỉ cần 15 phút trong căn bếp nhỏ là bạn đã có một bữa brunch đầy đủ dinh dưỡng, ngon miệng và đẹp mắt đến mức muốn chụp ảnh ngay.

Loại nước "bất ly thân" của Tăng Thanh Hà khi đến Pháp  có gì đặc biệt?

Loại nước "bất ly thân" của Tăng Thanh Hà khi đến Pháp có gì đặc biệt?

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Giữa những khung hình bình yên trên đường phố nước Pháp, Tăng Thanh Hà lại khiến nhiều chị em chú ý không chỉ bởi phong cách thanh lịch mà còn bởi món đồ uống luôn xuất hiện trên tay: matcha latte đá mát lạnh.

8 loại "siêu thực phẩm" giảm viêm, người bị đau khớp nên ăn mỗi tuần

8 loại "siêu thực phẩm" giảm viêm, người bị đau khớp nên ăn mỗi tuần

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Dưới đây là danh sách 8 loại thực phẩm có đặc tính giúp giảm đau khớp, hỗ trợ phục hồi và sản sinh collagen để tăng tính linh hoạt cho khớp.

Món hấp rất lý tưởng cho bữa cơm mùa hè: 6 công thức dễ làm để cả tuần ngon miệng lại tốt cho lá lách và dạ dày

Món hấp rất lý tưởng cho bữa cơm mùa hè: 6 công thức dễ làm để cả tuần ngon miệng lại tốt cho lá lách và dạ dày

Ăn - 1 ngày trước

6 món hấp này rất dễ làm tại nhà, ít dầu mỡ và tốt cho sức khỏe. Ăn chúng thường xuyên vào mùa hè sẽ giảm gánh nặng cho hệ tiêu hóa của bạn.

Top