Hà Nội
23°C / 22-25°C

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc

Thứ bảy, 19:46 09/09/2023 | Ăn

GĐXH - Xôi ngũ sắc là một món ăn truyền thống của người Việt Nam, đặc biệt là các dân tộc Tày, Nùng. Đây chính là món ăn đặc sản vùng cao được làm từ các nguyên liệu tự nhiên, vừa thơm ngon mà lại không kém phần bắt mắt.

Cách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay vừa ngon vừa bổ dưỡngCách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay vừa ngon vừa bổ dưỡng

GĐXH - Cách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay không hề khó với 4 bước đơn giản được chia sẻ bởi bạn Thảo Nguyên (đến từ Sơn La).

Món đặc sản vùng cao xôi ngũ sắc có ý nghĩa như thế nào?

Món xôi ngũ sắc là món ăn đặc sản vùng cao được làm từ nguyên liệu chính là gạo nếp kết hợp với các nguyên liệu đặc trưng. Trong đó, để tạo nên màu sắc đẹp mắt mà không dùng phẩm màu thì người dân vùng cao đã sử dụng màu sắc tự nhiên từ các loại hoa quả, rau củ và lá cây nên rất an toàn cho sức khỏe.

xôi ngũ sắc

Xôi ngũ sắc là món ăn không thể thiếu trong các dịp lễ của người đồng bào dân tộc miền núi. Đặc biệt, trong các dịp tết, nhiều nơi còn tổ chức cuộc thi về trang trí mâm xôi ngũ sắc cho người dân có dịp trổ tài ý tưởng.

Vào các dịp lễ tết, hiếu, hỷ, bạn sẽ thấy xuất hiện món ăn này trong các mâm cỗ. Đa phần trong những dịp này, xôi ngũ sắc sẽ mang tone màu chủ đạo là đỏ, đen, tím, trắng, vàng. Tuy nhiên, bên cạnh đó, cũng có thêm các màu sắc khác như xanh dương, xanh lá,... tùy theo nguyên liệu màu sắc của các loại rau, củ, quả, lá cây mà người dân chuẩn bị.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 2.

Mâm xôi ngũ sắc được trang trí kì công dưới những đôi bàn tay khéo léo và tư duy nghệ thuật đầy sáng tạo của người dân vùng cao.

Theo quan niệm của người dân tộc: Màu đỏ là khát vọng sống và ước mơ; màu tím là đất đai trù phú; màu vàng là ấm no và phồn thịnh, bình an; màu xanh là núi rừng, môi trường sống, nương rẫy; màu trắng là tình người như tình yêu, tình thân, tình yêu thủy chung,… Hoặc cũng có khái niệm khác màu của Ngũ hành (Kim (kim loại) – trắng, Mộc (cây cối) – xanh lá, Thủy (nước) – đen, xanh dương, Hỏa (lửa) – đỏ, tím, cam, Thổ (đất) – vàng) thể hiện môi trường sống xung quanh họ chứ không nhất thiết theo đúng thuyết ngũ hành như chúng ta biết.

Những loại rau, củ, quả nào có thể tạo màu được cho xôi ngũ sắc? 

Để tạo màu sắc cho món xôi vừa đẹp vừa tự nhiên mà lại đảm bảo an toàn sức khỏe, người dân sẽ chọn những nguyên liệu tự nhiên như: màu xanh lá (lá chuối, lá dứa, lá gừng, lá nếp,...); màu đỏ (cam, gấc,...); màu vàng (nghệ, quả dành dành,...); màu tím (lá cẩm, quả mùng tơi, lá cây cau, lá cơm đen,...); màu đen (nếp cẩm,...);... màu trắng thì để nguyên màu của gạo nếp.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 3.

Gạo nếp sau khi được ngâm với các loại nước rau củ sẽ được lên màu đậm, nhìn rất đẹp mắt.

Trước khi đồ xôi, người dân sẽ phải chế lấy nước của các loại rau củ này. Sau đó, đem ngâm gạo nếp với các loại nước rau củ trong vòng ít nhất 4 giờ đồng hồ để cho màu sắc được ngấm vào gạo. Sau khi đủ thời gian ngâm và lên màu, người dân mới bắt đầu mang xôi đi đồ. Để các màu xôi được đẹp nguyên vẹn, mỗi một loại xôi sẽ được đồ trong một chõ riêng để không bị lẫn màu.

Khi xôi chín sẽ được cho vào khuôn để tạo hình và được trưng bày lên đĩa rất bắt mắt. Mỗi loại xôi màu đều có hương vị đặc trưng riêng, tạo nên sự phong phú và đa dạng cho xôi ngũ sắc truyền thống.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 4.

Khi xôi chín sẽ được cho vào khuôn để tạo hình và được trưng bày lên đĩa rất bắt mắt.

Việc sử dụng các nguyên liệu tự nhiên để tạo màu sắc cho xôi ngũ sắc không chỉ giúp món xôi được trở nên bắt mắt mà còn tốt cho sức khỏe con người. Chính vì vậy, người dân thường sẽ sử dụng các loại nguyên liệu màu tự nhiên thay vì sử dụng màu hóa chất tổng hợp độc hại.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 5.

Món xôi ngũ sắc được bày ở vị trí chính giữa mâm cỗ để tạo điểm nhấn

Có thể nói, món xôi ngũ sắc của người dân tộc khá đa dạng về màu sắc và hương vị. Đối với những người dân tộc vùng cao nói riêng và người Việt Nam nói chung, đây chính là món ăn vừa mang bản sắc dân tộc vùng miền, vừa mang nét đặc trưng về nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 6.

Đối với những người dân tộc vùng cao nói riêng và người Việt Nam nói chung, đây chính là món ăn vừa mang bản sắc dân tộc vùng miền, vừa mang nét đặc trưng về nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam.

Nếu có dịp được tìm hiểu về văn hóa ẩm thực của các dân tộc vùng cao, nhất định nên thử ngay món xôi ngũ sắc đặc biệt này. Ngoài ra, bạn đừng quên thưởng thức thêm các món ăn kèm xôi ngũ sắc như: gà nướng, lợn tên lửa, lạp xưởng hun khói,... Khi được nếm trải nhiều mĩ vị nhân gian sẽ giúp mỗi chúng ra hiểu thêm về sự đa dạng trong nền ẩm thực Việt Nam.

13 món ngon đặc trưng không nên bỏ lỡ khi đi Lễ hội Ẩm thực Hàn tại Việt Nam13 món ngon đặc trưng không nên bỏ lỡ khi đi Lễ hội Ẩm thực Hàn tại Việt Nam

GĐXH - Nhắc đến xứ sở kim chi thì không thể bỏ lỡ nền ẩm thực phong phú, đa dạng và bắt mắt. Bài viết dưới đây sẽ gợi ý những món ăn ngon đặc trưng trong nền ẩm thực Hàn Quốc mà bạn nhất định nên thử. Nhất là dịp Lễ hội Ẩm thực Hàn Quốc diễn ra tại Việt Nam từ 7 đến 10/9 này.

Những món ăn ngon đặc trưng của mùa thu Hà Nội khiến ai ăn cũng ghiềnNhững món ăn ngon đặc trưng của mùa thu Hà Nội khiến ai ăn cũng ghiền

GĐXH - Những món ăn vặt như: Cốm làng Vòng, cafe trứng... khiến mùa thu Hà Nội càng trở nên trọn vẹn trong lòng mỗi người.

Những món chè ngon đặc trưng mùa thu Hà Nội mà ai cũng nên thửNhững món chè ngon đặc trưng mùa thu Hà Nội mà ai cũng nên thử

GĐXH - Vào mùa thu Hà Nội, tiết trời mát mẻ với ánh nắng dịu dàng rất thích hợp để bạn thử ngay những món chè ngon mang hương vị nhẹ nhàng như thời tiết Hà Nội sang thu. Hãy cùng chúng tôi khám phá nét ẩm thực ngọt của mùa thu Hà Nội qua những món chè đặc trưng dưới đây.

Bảo An
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Món ăn Việt khiến Hòa Minzy thích mê vừa lọt top ngon nhất thế giới 2026

Món ăn Việt khiến Hòa Minzy thích mê vừa lọt top ngon nhất thế giới 2026

Ăn - 2 giờ trước

GĐXH - Hòa Minzy vừa đi ăn món ngon này và chia sẻ lên trang cá nhân.

Người Malaysia ăn gì trong ngày đầu năm đón một năm mới may mắn?

Người Malaysia ăn gì trong ngày đầu năm đón một năm mới may mắn?

Ăn - 9 giờ trước

GĐXH - Malaysia là một bức tranh đa sắc tộc hiếm có ở Đông Nam Á, nơi người Mã Lai, người Hoa và người Ấn cùng chung sống. Chính vì vậy, câu chuyện ăn gì để gặp may đầu năm ở Malaysia không gói gọn trong một món ăn duy nhất, mà là sự giao thoa của nhiều niềm tin, nhiều biểu tượng may mắn, cùng gặp nhau ở một điểm chung: cầu khởi đầu thuận lợi, cả năm hanh thông.

Bỏ túi những món ăn lạ miệng giúp chống ngán sau Tết

Bỏ túi những món ăn lạ miệng giúp chống ngán sau Tết

Ăn - 12 giờ trước

GĐXH - Bạn đã bắt đầu thấy ngán ngẩm khi suốt dịp Tết Nguyên đán này phải ăn mãi các món như bánh chưng và thịt kho tàu? Đừng lo, bài viết sau sẽ giúp bạn bỏ túi ngay những món ăn giúp chống ngán để làm đa dạng bữa ăn ngày Tết của gia đình.

Món ăn sáng chưa tới 20.000 đồng khiến 'MC quốc dân' Quyền Linh cực mê, tấm tắc khen ngon

Món ăn sáng chưa tới 20.000 đồng khiến 'MC quốc dân' Quyền Linh cực mê, tấm tắc khen ngon

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Không phải sơn hào hải vị, hóa ra MC Quyền Linh rất thích món ăn này.

Về Hưng Yên tận thấy cỗ khao lão với cá chép nằm võng chế biến suốt 10 tiếng

Về Hưng Yên tận thấy cỗ khao lão với cá chép nằm võng chế biến suốt 10 tiếng

Ăn - 1 ngày trước

Cỗ khao lão tại làng Diệc (xã Ngự Thiên, tỉnh Hưng Yên) được tổ chức duy nhất vào ngày mùng 3 Tết, với điểm nhấn là món cá chép nằm võng được chế biến rất kỳ công.

Phong thủy mâm cơm ngày Tết và nỗi sợ thiếu món mà không sợ cơ thể thiếu cân bằng

Phong thủy mâm cơm ngày Tết và nỗi sợ thiếu món mà không sợ cơ thể thiếu cân bằng

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Nhiều người quan tâm tới phong thủy mâm cơm ngày Tết và câu nói của một bác sĩ khiến nhiều người giật mình: "Chúng ta sợ mâm cơm thiếu món, nhưng lại không sợ cơ thể thiếu cân bằng".

Ẩm thực cầu may của người Singapore không thể thiếu những món ăn độc đáo này

Ẩm thực cầu may của người Singapore không thể thiếu những món ăn độc đáo này

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Singapore là một quốc gia trẻ, đa sắc tộc, nhưng lại có hệ thống nghi thức ẩm thực đầu năm vô cùng rõ ràng.

Món ăn vài chục nghìn khiến Hoài Linh cực mê, ăn năm này qua tháng nọ không ngán

Món ăn vài chục nghìn khiến Hoài Linh cực mê, ăn năm này qua tháng nọ không ngán

Ăn - 2 ngày trước

GĐXH - Hoài Linh rất thích món ăn này, hóa ra lại rẻ vô cùng, cũng như rất quen với nhiều người.

Văn hóa ăn uống đầu năm của người Thái: nhẹ nhàng nhưng nhiều ý nghĩa

Văn hóa ăn uống đầu năm của người Thái: nhẹ nhàng nhưng nhiều ý nghĩa

Ăn - 2 ngày trước

GĐXH - Người Thái Lan đón năm mới không ồn ào bằng mâm cỗ linh đình, mà bằng tinh thần cân bằng – thanh lọc – cầu phúc.

Ăn uống đầu năm ở Hàn Quốc – khởi đầu bằng sự giản dị và gắn kết

Ăn uống đầu năm ở Hàn Quốc – khởi đầu bằng sự giản dị và gắn kết

Ẩm thực 360 - 3 ngày trước

GĐXH - Với người Hàn, ăn gì trong những ngày đầu năm không đơn thuần là chuyện ăn uống mà là một nghi thức đánh dấu sự khởi đầu mới. Tết truyền thống Seollal không ồn ào phô trương, nhưng lại rất chú trọng đến ý nghĩa tinh thần, được gửi gắm trọn vẹn trong từng món ăn quen thuộc.

Top