Hà Nội
23°C / 22-25°C

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc

Thứ bảy, 19:46 09/09/2023 | Ăn

GĐXH - Xôi ngũ sắc là một món ăn truyền thống của người Việt Nam, đặc biệt là các dân tộc Tày, Nùng. Đây chính là món ăn đặc sản vùng cao được làm từ các nguyên liệu tự nhiên, vừa thơm ngon mà lại không kém phần bắt mắt.

Cách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay vừa ngon vừa bổ dưỡngCách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay vừa ngon vừa bổ dưỡng

GĐXH - Cách làm bánh Trung thu nhân xá xíu gà quay không hề khó với 4 bước đơn giản được chia sẻ bởi bạn Thảo Nguyên (đến từ Sơn La).

Món đặc sản vùng cao xôi ngũ sắc có ý nghĩa như thế nào?

Món xôi ngũ sắc là món ăn đặc sản vùng cao được làm từ nguyên liệu chính là gạo nếp kết hợp với các nguyên liệu đặc trưng. Trong đó, để tạo nên màu sắc đẹp mắt mà không dùng phẩm màu thì người dân vùng cao đã sử dụng màu sắc tự nhiên từ các loại hoa quả, rau củ và lá cây nên rất an toàn cho sức khỏe.

xôi ngũ sắc

Xôi ngũ sắc là món ăn không thể thiếu trong các dịp lễ của người đồng bào dân tộc miền núi. Đặc biệt, trong các dịp tết, nhiều nơi còn tổ chức cuộc thi về trang trí mâm xôi ngũ sắc cho người dân có dịp trổ tài ý tưởng.

Vào các dịp lễ tết, hiếu, hỷ, bạn sẽ thấy xuất hiện món ăn này trong các mâm cỗ. Đa phần trong những dịp này, xôi ngũ sắc sẽ mang tone màu chủ đạo là đỏ, đen, tím, trắng, vàng. Tuy nhiên, bên cạnh đó, cũng có thêm các màu sắc khác như xanh dương, xanh lá,... tùy theo nguyên liệu màu sắc của các loại rau, củ, quả, lá cây mà người dân chuẩn bị.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 2.

Mâm xôi ngũ sắc được trang trí kì công dưới những đôi bàn tay khéo léo và tư duy nghệ thuật đầy sáng tạo của người dân vùng cao.

Theo quan niệm của người dân tộc: Màu đỏ là khát vọng sống và ước mơ; màu tím là đất đai trù phú; màu vàng là ấm no và phồn thịnh, bình an; màu xanh là núi rừng, môi trường sống, nương rẫy; màu trắng là tình người như tình yêu, tình thân, tình yêu thủy chung,… Hoặc cũng có khái niệm khác màu của Ngũ hành (Kim (kim loại) – trắng, Mộc (cây cối) – xanh lá, Thủy (nước) – đen, xanh dương, Hỏa (lửa) – đỏ, tím, cam, Thổ (đất) – vàng) thể hiện môi trường sống xung quanh họ chứ không nhất thiết theo đúng thuyết ngũ hành như chúng ta biết.

Những loại rau, củ, quả nào có thể tạo màu được cho xôi ngũ sắc? 

Để tạo màu sắc cho món xôi vừa đẹp vừa tự nhiên mà lại đảm bảo an toàn sức khỏe, người dân sẽ chọn những nguyên liệu tự nhiên như: màu xanh lá (lá chuối, lá dứa, lá gừng, lá nếp,...); màu đỏ (cam, gấc,...); màu vàng (nghệ, quả dành dành,...); màu tím (lá cẩm, quả mùng tơi, lá cây cau, lá cơm đen,...); màu đen (nếp cẩm,...);... màu trắng thì để nguyên màu của gạo nếp.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 3.

Gạo nếp sau khi được ngâm với các loại nước rau củ sẽ được lên màu đậm, nhìn rất đẹp mắt.

Trước khi đồ xôi, người dân sẽ phải chế lấy nước của các loại rau củ này. Sau đó, đem ngâm gạo nếp với các loại nước rau củ trong vòng ít nhất 4 giờ đồng hồ để cho màu sắc được ngấm vào gạo. Sau khi đủ thời gian ngâm và lên màu, người dân mới bắt đầu mang xôi đi đồ. Để các màu xôi được đẹp nguyên vẹn, mỗi một loại xôi sẽ được đồ trong một chõ riêng để không bị lẫn màu.

Khi xôi chín sẽ được cho vào khuôn để tạo hình và được trưng bày lên đĩa rất bắt mắt. Mỗi loại xôi màu đều có hương vị đặc trưng riêng, tạo nên sự phong phú và đa dạng cho xôi ngũ sắc truyền thống.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 4.

Khi xôi chín sẽ được cho vào khuôn để tạo hình và được trưng bày lên đĩa rất bắt mắt.

Việc sử dụng các nguyên liệu tự nhiên để tạo màu sắc cho xôi ngũ sắc không chỉ giúp món xôi được trở nên bắt mắt mà còn tốt cho sức khỏe con người. Chính vì vậy, người dân thường sẽ sử dụng các loại nguyên liệu màu tự nhiên thay vì sử dụng màu hóa chất tổng hợp độc hại.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 5.

Món xôi ngũ sắc được bày ở vị trí chính giữa mâm cỗ để tạo điểm nhấn

Có thể nói, món xôi ngũ sắc của người dân tộc khá đa dạng về màu sắc và hương vị. Đối với những người dân tộc vùng cao nói riêng và người Việt Nam nói chung, đây chính là món ăn vừa mang bản sắc dân tộc vùng miền, vừa mang nét đặc trưng về nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam.

Xôi ngũ sắc - món đặc sản vùng cao đậm đà bản sắc dân tộc - Ảnh 6.

Đối với những người dân tộc vùng cao nói riêng và người Việt Nam nói chung, đây chính là món ăn vừa mang bản sắc dân tộc vùng miền, vừa mang nét đặc trưng về nền nông nghiệp lúa nước Việt Nam.

Nếu có dịp được tìm hiểu về văn hóa ẩm thực của các dân tộc vùng cao, nhất định nên thử ngay món xôi ngũ sắc đặc biệt này. Ngoài ra, bạn đừng quên thưởng thức thêm các món ăn kèm xôi ngũ sắc như: gà nướng, lợn tên lửa, lạp xưởng hun khói,... Khi được nếm trải nhiều mĩ vị nhân gian sẽ giúp mỗi chúng ra hiểu thêm về sự đa dạng trong nền ẩm thực Việt Nam.

13 món ngon đặc trưng không nên bỏ lỡ khi đi Lễ hội Ẩm thực Hàn tại Việt Nam13 món ngon đặc trưng không nên bỏ lỡ khi đi Lễ hội Ẩm thực Hàn tại Việt Nam

GĐXH - Nhắc đến xứ sở kim chi thì không thể bỏ lỡ nền ẩm thực phong phú, đa dạng và bắt mắt. Bài viết dưới đây sẽ gợi ý những món ăn ngon đặc trưng trong nền ẩm thực Hàn Quốc mà bạn nhất định nên thử. Nhất là dịp Lễ hội Ẩm thực Hàn Quốc diễn ra tại Việt Nam từ 7 đến 10/9 này.

Những món ăn ngon đặc trưng của mùa thu Hà Nội khiến ai ăn cũng ghiềnNhững món ăn ngon đặc trưng của mùa thu Hà Nội khiến ai ăn cũng ghiền

GĐXH - Những món ăn vặt như: Cốm làng Vòng, cafe trứng... khiến mùa thu Hà Nội càng trở nên trọn vẹn trong lòng mỗi người.

Những món chè ngon đặc trưng mùa thu Hà Nội mà ai cũng nên thửNhững món chè ngon đặc trưng mùa thu Hà Nội mà ai cũng nên thử

GĐXH - Vào mùa thu Hà Nội, tiết trời mát mẻ với ánh nắng dịu dàng rất thích hợp để bạn thử ngay những món chè ngon mang hương vị nhẹ nhàng như thời tiết Hà Nội sang thu. Hãy cùng chúng tôi khám phá nét ẩm thực ngọt của mùa thu Hà Nội qua những món chè đặc trưng dưới đây.

Bảo An
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
5 món ăn dân dã trong mâm cơm Việt giúp người sau 40 tuổi ngủ ngon hơn

5 món ăn dân dã trong mâm cơm Việt giúp người sau 40 tuổi ngủ ngon hơn

Ăn - 1 giờ trước

GĐXH - Ở tuổi trung niên, giấc ngủ không còn “đến dễ” như trước. Không ít người bước qua tuổi 40 bắt đầu gặp tình trạng khó ngủ, ngủ chập chờn, dễ tỉnh giấc giữa đêm hoặc thức dậy với cảm giác mệt mỏi. Nhiều người tìm đến thực phẩm chức năng hoặc thuốc hỗ trợ, nhưng lại bỏ qua một yếu tố rất gần gũi: bữa cơm hằng ngày.

Loại nước ép từ trái cây và rau củ giải nhiệt, bổ dưỡng mùa hè bạn nên biết

Loại nước ép từ trái cây và rau củ giải nhiệt, bổ dưỡng mùa hè bạn nên biết

Ăn - 3 giờ trước

GĐXH - Mùa hè là thời điểm lý tưởng để thưởng thức những ly nước ép mát lạnh, giúp giải nhiệt. Bài viết này sẽ giới thiệu một số loại nước ép từ trái cây và rau củ, mang đến hương vị tươi mới và lợi ích dinh dưỡng cho bạn và gia đình.

Cách nấu bánh đa riêu của thơm ngon tại nhà

Cách nấu bánh đa riêu của thơm ngon tại nhà

Ăn - 5 giờ trước

Bánh đa riêu cua là món ăn dân dã với vị ngọt của cua đồng, sắc đỏ của cà chua và mùi thơm của hành phi hòa quyện vào nhau rất đậm đà, cuốn hút.

Uống chanh và mật ong giải độc gan hiệu quả không phải ai cũng biết

Uống chanh và mật ong giải độc gan hiệu quả không phải ai cũng biết

Ăn - 15 giờ trước

GĐXH - Một số công thức hỗ trợ giải độc gan bằng chanh và mật ong, bạn có thể tham khảo trong bài viết sau.

6 món ăn dân dã trên mâm cơm gia đình giúp xương khớp 'dễ chịu hơn' khi thời tiết thay đổi

6 món ăn dân dã trên mâm cơm gia đình giúp xương khớp 'dễ chịu hơn' khi thời tiết thay đổi

Ăn - 18 giờ trước

GĐXH - Không ít người sau tuổi 40 có chung một cảm giác: cứ mỗi lần trời trở lạnh, ẩm hoặc chuyển mùa, xương khớp lại “lên tiếng”. Có thể là cơn đau âm ỉ ở đầu gối, cảm giác cứng khớp buổi sáng, hay đơn giản là sự khó chịu khiến việc vận động kém linh hoạt hơn.

Cách ngâm dâu tằm để lâu không mốc hỏng và lên men cho mùa hè

Cách ngâm dâu tằm để lâu không mốc hỏng và lên men cho mùa hè

Ăn - 19 giờ trước

GĐXH – Dâu tằm đang vào chính vụ. Loại quả chỉ xuất hiện khoảng hơn 1 tháng này có giá rẻ nhưng rất bổ dưỡng được nhiều người mua về ngâm dùng dần. Tuy nhiên, khi ngâm sai cách, nước dâu tằm dễ bị lên men, nổi váng, nhanh hỏng.

Đây mới là trứng bác chất lượng cao: Cách làm 99% mọi người chưa thử và quan trọng là không dùng 1 giọt dầu nào

Đây mới là trứng bác chất lượng cao: Cách làm 99% mọi người chưa thử và quan trọng là không dùng 1 giọt dầu nào

Ăn - 20 giờ trước

Để giúp bạn có được món trứng bác ngon lành, mềm mướt chúng tôi gợi ý một cách làm "mới toanh" và 99% mọi người chưa từng thử.

Thịt lợn có 4 đặc điểm này, rẻ mấy cũng đừng vội mua: Cẩn thận “rước bệnh” về nhà

Thịt lợn có 4 đặc điểm này, rẻ mấy cũng đừng vội mua: Cẩn thận “rước bệnh” về nhà

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Không phải miếng thịt nào trông “đẹp mắt” hay có giá rẻ cũng an toàn.

Loại nước uống thanh nhiệt, mát gan cho cơ thể tràn đầy sức sống

Loại nước uống thanh nhiệt, mát gan cho cơ thể tràn đầy sức sống

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Nước uống thanh nhiệt có tác dụng giúp làm mát, thanh lọc cơ thể, thích hợp dùng trong những ngày nắng nóng. Hãy cùng tìm hiểu về các loại nước uống mát gan và học cách lựa chọn thức uống phù hợp.

Bữa sáng "chuẩn Eat Clean" siêu nhanh gọn: Bánh mì kẹp tôm bò đậm đà vèo cái là xong, chị em rần rần học theo

Bữa sáng "chuẩn Eat Clean" siêu nhanh gọn: Bánh mì kẹp tôm bò đậm đà vèo cái là xong, chị em rần rần học theo

Ăn - 1 ngày trước

Chỉ vài phút vào bếp, bạn đã có ngay bữa brunch healthy với sandwich tôm bò đậm vị và nước ép thanh mát, ngập tràn năng lượng cho ngày mới.

Thức uống ngày hè tốt cho người kiểm soát đường huyết, suy thận

Thức uống ngày hè tốt cho người kiểm soát đường huyết, suy thận

Ăn

GĐXH – Bột sắn dây từ lâu đã là thức uống bổ dưỡng được nhiều người ưa chuộng. Nhiều người lo ngại uống bột sắn dây gây sỏi thận, tuy nhiên thức uống ngày hè giá rẻ này lại tốt với người cần kiểm soát đường huyết, suy thận.

Top