Tags:
Hành trình hỗ trợ bệnh nhân lao của chàng trai người Thái nơi vùng biên giới Nghệ An
GĐXH - Giữa núi rừng biên giới Quế Phong (Nghệ An), chàng trai người Thái Lộc Văn Hai lặng lẽ đi từng bản, gõ từng nhà để tìm và hỗ trợ người mắc lao. Hơn bốn năm qua, anh đồng hành cùng hàng trăm trường hợp từ xét nghiệm, làm BHYT đến điều trị. Sự bền bỉ ấy đã góp phần thu hẹp khoảng cách giữa chính sách y tế và đời sống người dân vùng biên.
Giữa những cung đường núi ngoằn ngoèo nơi biên giới Quế Phong (Nghệ An), hình ảnh chàng trai người dân tộc Thái - Lộc Văn Hai đều đặn đi từng bản, gõ từng nhà để tìm và hỗ trợ người mắc lao đã trở nên quen thuộc với bà con nơi đây. Trong hơn bốn năm tham gia công việc hỗ trợ cộng đồng, anh đã tiếp xúc với hàng trăm trường hợp nghi mắc lao, đưa họ đến cơ sở y tế xét nghiệm, hướng dẫn làm thẻ Bảo hiểm Y tế (BHYT) và đồng hành suốt hành trình điều trị.
Ở nơi mà nhiều người còn thiếu thông tin về khám chữa bệnh, khoảng cách xa xôi và nỗi sợ chi phí là rào cản lớn, sự kiên trì của những người như anh Hai đã giúp thu hẹp khoảng cách giữa chính sách y tế và cuộc sống thường ngày của người dân, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng nơi biên giới.
Khoảng trống còn tồn tại
Ở Quế Phong hay các xã lân cận như Mường Nọc, Thông Thụ của tỉnh Nghệ An, cụm từ "bảo hiểm y tế" có lẽ không còn quá xa lạ. Nhưng giữa việc "biết" và việc "có được" rồi "sử dụng đúng cách" lại là câu chuyện nhiều lớp, gắn với đời sống hàng ngày của người dân nơi đây.
Theo quy định, người dân tộc thiểu số ở xã không còn thuộc vùng khó khăn và hộ cận nghèo được hỗ trợ 30% mức đóng BHYT. Dù vậy, với nhiều gia đình, phần đóng còn lại của thẻ BHYT vẫn vượt quá khả năng chi trả. Nhiều hộ làm nương rẫy, thu nhập theo mùa vụ, đông con cái, BHYT bị đặt sau những ưu tiên khác như ăn uống, chi phí học hành hoặc đi lại.
Nhưng khó khăn kinh tế chỉ là một phần. Ở nhiều bản người Thái, người Mông, khi có triệu chứng ban đầu, bà con thường lựa chọn những cách tự chữa trị tại nhà, uống thuốc mua ngoài theo lời mách. Chỉ đến khi bệnh nặng, việc đi khám mới được xem xét và lúc ấy, sức khỏe bị ảnh hưởng và chi phí y tế trở thành gánh nặng lớn hơn nhiều.
"Có người ho cả tháng nhưng bảo: chắc do uống nước lạnh" anh Hai chia sẻ. "Đa số họ không nghĩ ngay đến lao và càng không biết mình phải dùng BHYT như thế nào nếu đi khám. Nhiều người đến viện mới biết là cần BHYT, nhưng đến lúc đó thì không kịp mất rồi".
Anh Lộc Văn Hai trong một buổi truyền thông, vận động gia đình tham gia BHYT.
Thủ tục giấy tờ cũng khiến không ít người ngại tiếp cận. "Có người mất giấy tờ cả chục năm rồi, nhưng sợ làm lại. Họ nghĩ mất giấy tờ là bị phạt, nên thôi luôn việc làm BHYT", anh Hai kể. Việc chỉnh sửa sai thông tin hoặc xin cấp lại cũng là thử thách đối với những người ít tiếp xúc với thủ tục hành chính.
Khoảng cách địa lý càng khiến mọi việc trở nên khó khăn hơn không chỉ với người dân mà với chính người hỗ trợ cộng đồng như anh Hai. Có bản cách trung tâm huyện hơn 70 km, đường đèo dốc quanh co, người dân không có phương tiện hoặc không đủ sức để tự đi. "Nếu mình không đến đón tận nơi, họ gần như không thể đến cơ sở y tế", anh Hai nói. "Những hôm trời mưa, đường trơn, mình đi chậm từng đoạn. Nhưng không đi thì người bệnh lại lỡ hẹn tái khám".
Một trong những câu chuyện khiến anh Hai nhớ mãi là trường hợp của anh Vi Văn An ở xã Thông Thụ. Được chẩn đoán mắc lao phổi vào tháng 2/2024, anh An buộc phải tự chi trả chi phí điều trị vì thẻ BHYT đã hết hạn. Chi phí điều trị vượt khả năng chi trả khiến anh chỉ điều trị được hai tháng rồi bỏ phác đồ khi triệu chứng thuyên giảm.
Khi tiếp cận thông tin này, anh Hai đã đi hàng chục cây số vào tận nhà giải thích, vận động và động viên gia đình. Anh hỗ trợ bệnh nhân làm lại thẻ BHYT, sau đó đưa anh An đến cơ sở y tế để quay lại phác đồ điều trị vào tháng 8/2024. Suốt thời gian đầu, anh Hai theo sát từng liều thuốc, từng lần tái khám để đảm bảo bệnh nhân không gián đoạn thêm nữa.
Anh Lộc Văn Hai đưa bệnh nhân An đến cơ sở y tế để tái khám.
Tại khu vực anh Hai sinh sống, một tấm thẻ BHYT tưởng đơn giản mà lại xa tầm với đối với nhiều người. Và mỗi ngày, anh Hai lại bước tiếp hành trình của mình để tháo gỡ từng vướng mắc nhỏ, bắc từng nhịp cầu để kết nối người dân với dịch vụ y tế, giúp họ không bỏ lỡ cơ hội điều trị kịp thời.
Những nỗ lực bền bỉ trong lấp đầy khoảng trống, hỗ trợ cộng đồng
Với anh Lộc Văn Hai, mỗi cuộc gặp, mỗi lời giải thích dành cho bà con đều có thể quyết định việc một người có đi khám hay không, có tuân thủ điều trị hay bỏ dở giữa chừng. Chính vì vậy, anh luôn cố gắng tiếp cận từng trường hợp với sự kiên nhẫn và chân thành. "Điều quan trọng nhất là giúp họ thấy mình không đơn độc", anh nói. "Có người chỉ cần được lắng nghe, được giải thích tỉ mỉ thôi là họ sẽ đồng ý đi khám."
Anh Lộc Văn Hai trong một buổi ghé thăm nhà bệnh nhân lao để thăm hỏi sức khỏe và nhắc nhở uống thuốc.
Những buổi vào tận nhà để vận động khách hàng hay di chuyển một quãng đường xa để đưa bệnh nhân đi khám tại cơ sở y tế, những lần kiên trì giải thích những thắc mắc của người dân về công dụng và cách sử dụng thẻ BHYT để khám chữa bệnh,… tất cả đã trở thành một phần công việc của anh. Với bệnh nhân đang điều trị, anh Hai theo dõi sát sao, nhắc nhở uống thuốc, hỗ trợ di chuyển khi tái khám và kết nối với các nguồn lực hỗ trợ nếu gia đình gặp khó khăn. Cũng chính nhờ sự theo sát ấy, nhiều trường hợp từng bỏ trị đã quay lại phác đồ và hoàn thành điều trị.
Là một thành viên của Mạng lưới Cộng đồng chấm dứt bệnh lao (CSET) do Trung tâm Hỗ trợ Sáng kiến Phát triển cộng đồng (SCDI) khởi xướng, anh Hai cùng các thành viên CSET khác thực hiện nhiều hoạt động trải rộng từ truyền thông tại cộng đồng, phát hiện, chuyển gửi người nghi lao đến cơ sở y tế và hỗ trợ người bệnh tuân thủ điều trị. Tại Nghệ An, trong năm 2024 - 2025, mạng lưới CSET đã hỗ trợ 235 bệnh nhân lao, trong đó 157 người đã hoàn thành điều trị, 74 người tiếp tục được theo dõi và hỗ trợ.
Hình ảnh: Hoạt động truyền thông về lao và BHYT tại cộng đồng.
Những tín hiệu đáng mừng xuất hiện khi người dân bắt đầu chủ động tìm và hỏi về BHYT, về bệnh lao. Một số hộ gia đình đã quay lại đăng ký thẻ sau khi được giải thích đầy đủ, trong khi trước đây họ từng mặc định rằng "không có bệnh thì chưa cần mua". Những thay đổi tích cực ấy không chỉ là thành quả cho những nỗ lực bền bỉ mà còn phản ánh rõ rệt vai trò của hệ thống cộng đồng trong việc đưa chính sách y tế đến gần hơn với người dân.
BHYT không chỉ là một chính sách tài chính y tế mà là tấm vé giúp người bệnh tiếp cận chăm sóc chất lượng, kịp thời, và giảm gánh nặng chi phí. Với bệnh lao, điều này đặc biệt quan trọng để ngăn chặn lây lan và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Từ hành trình của anh Lộc Văn Hai, có thể thấy rõ rằng khi cộng đồng được tin tưởng và trở thành cầu nối, chính sách y tế mới thực sự "chạm" được tới những người cần hỗ trợ nhất và đạt được sự hiệu quả bền vững. Đó cũng là nền tảng để Việt Nam tiến tới mục tiêu chăm sóc sức khỏe cho mọi người, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau trên hành trình chấm dứt bệnh lao như một gánh nặng của y tế công cộng.
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Tin liên quan
Tay chân miệng vượt ngưỡng cảnh báo, TPHCM tăng cường phòng dịch
Sống khỏe - 20 giờ trướcTrước diễn biến gia tăng nhanh của bệnh tay chân miệng và sự xuất hiện của chủng virus độc lực cao, TPHCM đang triển khai đồng loạt các biện pháp nhằm kiểm soát và hạn chế lây lan dịch bệnh.
Gặp người đột quỵ, ngừng tim trên phố: Cứu như thế nào?
Y tế - 3 ngày trướcTừng phút vàng trôi qua, đôi tay người dân chính là nhịp đập nối dài giữ sự sống cho nạn nhân.
Quyết định cao cả của người mẹ hiến tạng con trai chết não để cứu nhiều người khác: 'Con không còn, nhưng con sẽ sống theo một cách khác'
Y tế - 3 ngày trướcGĐXH - Thứ Bảy, ngày 21/3/2026, người đàn ông còn trẻ, gặp tai nạn giao thông dù đã được các bác sĩ Bệnh viện E khẩn trương cấp cứu, hồi sức tích cực nhưng do thương tổn não quá nặng đã rơi vào tình trạng chết não.
Sản phụ sinh hạ thành công con ở tuổi 60
Y tế - 4 ngày trướcGĐXH - Các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã thực hiện thành công ca mổ lấy thai đặc biệt cho một sản phụ 60 tuổi. Em bé chào đời khỏe mạnh với cân nặng 2,8kg.
Phẫu thuật ghép tim và gan thành công cho bệnh nhân mắc bệnh hiếm
Y tế - 5 ngày trướcGĐXH - Bệnh nhân nam, 53 tuổi, từng được chẩn đoán bệnh hiểm amyloidosis di truyền tại Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội năm 2024, vừa được ghép đồng thời tim và gan thành công.
Người phụ nữ 60 tuổi ở Hà Nội được phẫu thuật thay khớp gối toàn phần dưới sự hỗ trợ của robot
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Sáng ngày 18/3, Bệnh viện E chính thức triển khai phẫu thuật thay khớp gối toàn phần dưới sự hỗ trợ của robot CORI cho 4 người bệnh nữ. Đây là sự kiện đánh dấu lần đầu tiên bệnh viện ứng dụng công nghệ robot trong lĩnh vực thay khớp.
Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng y học cổ truyền trong chăm sóc sức khỏe nhân dân
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH – Chiều 17/3, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính cùng đoàn công tác đã thăm, làm việc với Viện Đông y Việt Nam (thuộc Trung ương Hội Đông Y Việt Nam). Phó Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng y học cổ truyền trong hệ thống chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Đi khám vì cộm và ngứa mắt, bất ngờ phát hiện rận mu bám chi chít trên lông mi
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Ngứa mắt, cộm và chảy nước mắt kéo dài, người phụ nữ 54 tuổi đi khám thì bác sĩ phát hiện nhiều rận mu và trứng rận bám chi chít trên lông mi.
Hà Nội: Những lá phiếu đặc biệt nơi giường bệnh tại Bệnh viện E
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Sáng 15/3, tại điểm bỏ phiếu Bệnh viện E, khu vực bỏ phiếu số 32, phường Nghĩa Đô, thành phố Hà Nội, những cử tri "đặc biệt" đang điều trị tại Bệnh viện E hồi hộp và xúc động được cầm trên tay lá phiếu cử tri để thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân ngay tại giường bệnh…
Người bệnh suy gan, suy tim được hồi sinh nhờ nghĩa cử hiến tạng xuyên Việt
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Từ nghĩa cử hiến tạng của một bệnh nhân chết não tại TP.HCM, các bác sĩ đã thực hiện hành trình vận chuyển tạng xuyên đêm để ghép cho nhiều người bệnh trên cả nước.
Sản phụ sinh hạ thành công con ở tuổi 60
Y tếGĐXH - Các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã thực hiện thành công ca mổ lấy thai đặc biệt cho một sản phụ 60 tuổi. Em bé chào đời khỏe mạnh với cân nặng 2,8kg.
