Hố chôn không đảm bảo sau mưa lũ, nguy cơ dịch tả lợn châu Phi lan rộng

Xã Nhân Hòa hiện trở thành "điểm nóng" của dịch tả lợn châu Phi. Sau đợt lũ vừa qua, dịch đã xuất hiện tại 17/26 thôn, buộc phải tiêu hủy 505 con lợn, tương đương gần 35 tấn. Đáng lo ngại, các ổ dịch mới liên tục phát sinh ở những thôn ven sông, vùng trũng thấp như Cẩm Thắng, 1/5, Hạ Du, Hội Lâm…

Theo ông Nguyễn Văn Quế, Phó Chủ tịch UBND xã Nhân Hòa, trên địa bàn có sông Lam và sông Con chảy qua. Mùa mưa lũ, nước sông dâng nhanh, gây ngập úng diện rộng, cuốn theo xác lợn chết từ thượng nguồn về, làm ô nhiễm nghiêm trọng nguồn nước. Sau lũ, nắng nóng gay gắt khiến đàn lợn vốn suy giảm sức đề kháng càng dễ nhiễm bệnh.

"Dịch chủ yếu bùng phát mạnh ở các hộ nuôi lợn tại khu vực ẩm thấp, gần nguồn nước, nơi điều kiện vệ sinh chưa đảm bảo", ông Quế nói.

Không riêng gì xã Nhân Hoà, tại thôn Lĩnh Sơn 6, xã Yên Xuân, chỉ gần một tuần đầu tháng 8, dịch tả lợn châu Phi bùng phát mạnh, khiến 20 hộ dân có lợn nhiễm bệnh, tiêu hủy lên tới 20 tấn. Gia đình ông Bùi Đăng Hùng là một trong những hộ thiệt hại nặng nề nhất khi phải tiêu hủy 400 con lợn, với trọng lượng khoảng 12 tấn. "Chúng tôi đã báo cáo ngay lên xóm, xã để tổ chức tiêu hủy, nhưng không ngờ dịch lây lan nhanh đến vậy," ông Hùng cho biết.

Theo ông Phạm Kim Hảo, Trưởng thôn Lĩnh Sơn 6, chỉ trong vài ngày, số hộ có lợn mắc bệnh đã tăng gấp đôi. Nếu như tháng 7 toàn thôn chỉ có 10 hộ bị ảnh hưởng thì sang đầu tháng 8, con số này đã lên tới 20 hộ.

Ông Hảo cho rằng, nguyên nhân chính là do mưa lũ từ thượng nguồn đổ về, nhiều địa phương bị ngập sâu, một số hố chôn lợn bệnh cũng chìm trong nước, khiến mầm bệnh theo dòng lũ phát tán ra môi trường. Lũ còn cuốn theo xác động vật chết, trôi nổi khắp sông, mương, làm nguy cơ lây lan càng thêm nghiêm trọng. 

"Có hôm, cán bộ thôn phải túc trực cả ngày bên kênh mương để vớt xác lợn, ngăn mầm bệnh phát tán," ông Hảo nói.

Theo ông Nguyễn Trọng Sơn, Trạm trưởng Trạm Dịch vụ Nông nghiệp Anh Sơn, đợt mưa lũ kéo dài vừa qua gây ngập úng nghiêm trọng tại nhiều xã như Nhân Hoà, Vĩnh Tường, Yên Xuân, Anh Sơn Đông… Nước lũ tràn về, mang theo mầm bệnh dịch tả lợn châu Phi phát tán rộng rãi qua hệ thống sông suối, kênh mương. Đặc biệt, nhiều hố chôn xác lợn ven các bãi sông bị ngập, làm mầm bệnh tràn ra và bị cuốn trôi xuống các vùng hạ lưu.

Điều đáng lo ngại hiện nay là tại nhiều vùng trũng, ven sông của Nghệ An, dù chưa ghi nhận các trường hợp hố chôn xác lợn bị sạt lở hay trôi nổi sau mưa lũ, nhưng hầu hết các hố chôn vẫn chưa đáp ứng đủ tiêu chuẩn kỹ thuật quan trọng như độ sâu, độ nén chặt, cách ly nguồn nước và bờ kè bảo vệ. 

Do áp lực tiêu hủy số lượng lớn trong thời gian ngắn, nhiều hố chôn được đào tạm bợ ven mương nội đồng, bãi bồi, đất yếu, chưa được gia cố chắc chắn trước mùa mưa bão.

Chi cục Chăn nuôi và Thú y Nghệ An cảnh báo virus gây dịch tả lợn châu Phi có khả năng tồn tại lâu dài trong môi trường, đặc biệt ở đất, nước và xác động vật phân hủy. Nếu các hố chôn không được xử lý và gia cố đúng kỹ thuật, khi mưa lớn tiếp tục diễn ra, nước sẽ ngấm sâu, cuốn theo mầm bệnh phát tán ra môi trường, làm công tác kiểm soát dịch bệnh trở nên vô cùng khó khăn.

Thực tế cho thấy, nhiều hộ chăn nuôi nhỏ lẻ do hạn chế về nhận thức hoặc điều kiện kinh tế, vẫn còn tình trạng vứt xác lợn chết xuống mương, sông hoặc chôn lấp tạm bợ ven bờ ruộng. Những hành động này nếu không được kiểm soát chặt chẽ sẽ tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển mạnh hơn sau khi nước rút, nhất là trong những ngày nắng nóng gay gắt khi sức đề kháng của đàn lợn suy giảm. Hiện nay, dịch tả lợn châu Phi đang diễn biến phức tạp tại nhiều xã vùng hạ du sông Lam. Mầm bệnh vốn tiềm ẩn trong môi trường nay có nguy cơ bùng phát mạnh sau mưa lũ, khi điều kiện vệ sinh và chăn nuôi bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An, tính đến cuối tháng 7, toàn tỉnh đã tiêu hủy gần 13.000 con lợn, tương đương 660 tấn lợn hơi. Chi cục Chăn nuôi và Thú y Nghệ An nhận định, mưa lũ kéo dài, thời tiết khắc nghiệt cùng với hình thức chăn nuôi nhỏ lẻ, chưa đảm bảo an toàn sinh học là nguyên nhân chính khiến dịch bệnh dễ dàng bùng phát và lan rộng trên diện rộng.

Phát hiện gần 1 tấn thịt lợn bệnh, chuẩn bị đi tiêu thụ

GĐXH - Lực lượng chức năng xã Hợp Minh, tỉnh Nghệ An vừa phát hiện gần 1 tấn thịt lợn nghi nhiễm dịch tả lợn châu Phi được cất giữ trái phép trong 7 tủ đông, chuẩn bị đưa ra thị trường tiêu thụ.