Mở vung khi luộc rau có giúp 'bay hơi' hóa chất?
GĐXH - Nhiều người có thói quen mở vung khi luộc rau với suy nghĩ nhiệt độ cao sẽ giúp các hóa chất, thuốc bảo vệ thực vật còn sót lại “bay hơi” ra ngoài, đồng thời giúp rau xanh hơn. Liệu cách làm này có thực sự giúp rau an toàn hơn?
Hồng, 32 tuổi, Hà Nội, hỏi: “Tôi thường được mọi người khuyên khi luộc rau nên mở vung để hóa chất trong rau bay hơi bớt. Có người lại nói mở vung giúp rau xanh hơn. Điều này có đúng không?”.
Đây là một quan niệm khá phổ biến nhưng cần hiểu đúng. Khi thực phẩm được nấu chín, nhiệt có thể làm thay đổi hoặc phân hủy một số hợp chất, trong đó có thể bao gồm một số dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Tuy nhiên, mức độ thay đổi không giống nhau giữa các hoạt chất và còn phụ thuộc vào loại rau, đặc tính của thuốc, nhiệt độ, thời gian cũng như phương pháp chế biến.
Vì vậy, không thể đưa ra một nguyên tắc chung rằng cứ mở vung khi luộc là thuốc bảo vệ thực vật sẽ bay hơi hết.
Một số chất có tính chất vật lý phù hợp với quá trình bay hơi có thể bị giảm trong quá trình gia nhiệt, trong khi những hoạt chất khác có thể bền với nhiệt hơn hoặc có xu hướng hòa tan vào nước, phân hủy theo những con đường khác. Thậm chí, sản phẩm tạo thành sau quá trình phân hủy cũng có đặc tính khác nhau.
Do đó, việc mở vung khi luộc rau không nên được xem là một bước “giải độc” hay biện pháp bảo đảm loại bỏ dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.
Ngôi sao dẫn lời cảnh báo từ Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) nhấn mạnh rằng người tiêu dùng nên lựa chọn, bảo quản và sơ chế rau quả đúng cách; rau củ quả nên được rửa kỹ dưới vòi nước chảy trước khi ăn hoặc chế biến.
Mở vung có thể làm thay đổi nhiệt độ và tốc độ thoát hơi nước trong quá trình nấu, nhưng không có nghĩa mọi hóa chất trên rau đều theo hơi nước thoát ra ngoài. Tương tự, đậy vung cũng không có nghĩa là toàn bộ dư lượng sẽ bị “giữ lại” trong rau.
Có nên dùng muối, giấm, chanh hay baking soda để “rửa sạch” thuốc bảo vệ thực vật?
Đây cũng là vấn đề người nội trợ cần thận trọng. Trên mạng có nhiều mẹo ngâm rau với muối, giấm, chanh, baking soda hoặc các dung dịch khác với kỳ vọng loại bỏ thuốc bảo vệ thực vật tốt hơn nước sạch.
Tuy nhiên, không nên mặc định rằng càng cho nhiều chất vào nước ngâm thì rau càng an toàn. VOV cũng dẫn khuyến cáo từ FDA rằng việc rửa rau quả dưới vòi nước chảy là cần thiết và không khuyến nghị dùng xà phòng, chất tẩy rửa hoặc các loại dung dịch rửa rau quả thương mại chưa được chứng minh về độ an toàn và hiệu quả.
Với rau củ quả có bề mặt chắc, việc chà nhẹ dưới vòi nước sạch có thể giúp loại bỏ đất cát và một phần chất bám trên bề mặt. Những phần bị dập, hư hỏng nên được cắt bỏ; rau củ quả cần được rửa trước khi gọt hoặc cắt để hạn chế việc chất bẩn từ bề mặt truyền vào phần bên trong.
Cũng cần phân biệt giữa rửa sạch bề mặt và loại bỏ hoàn toàn dư lượng thuốc bảo vệ thực vật. Không phải mọi dư lượng đều nằm trên bề mặt để có thể dễ dàng rửa trôi. Vì vậy, không có phương pháp sơ chế tại nhà nào có thể biến một loại rau bị nghi ngờ chứa dư lượng vượt mức an toàn thành thực phẩm chắc chắn an toàn.
Cử nhân dinh dưỡng Nguyễn Thị Hà, Đại học Y Hà Nội chia sẻ trên VnExpress lưu ý rằng không nên xem việc mở vung khi luộc rau như một biện pháp chắc chắn để loại bỏ thuốc bảo vệ thực vật. Việc rau an toàn phụ thuộc vào nhiều yếu tố từ khâu sản xuất, thu hoạch, bảo quản đến sơ chế và chế biến.
Nói cách khác, mở vung hay đậy vung khi luộc rau chủ yếu là vấn đề kỹ thuật nấu ăn, không phải “công tắc khử hóa chất”. Nếu muốn bữa rau vừa ngon vừa an toàn, hãy tập trung vào nguồn gốc thực phẩm, rửa đúng cách và nấu vừa chín thay vì tìm cách “đánh bay” hóa chất bằng chiếc vung.
Tin liên quan
