Cảnh báo từ phòng cấp cứu: Thiếu niên 15 tuổi tổn thương não vì ngộ độc thuốc lá điện tử chứa ma túy

Phải xét nghiệm kỹ lưỡng mới có thể phát hiện ma túy 'ẩn dấu' trong thuốc lá điện tử

Theo lời kể của người nhà bệnh nhân trước khi nhập viện, bệnh nhân xuất hiện tình trạng đau bụng, nôn nao, người toát mồ hôi rồi sau đó miệng sùi bọt mép, chân tay có quắp và co giật. Bệnh nhân được đưa vào cấp cứu tại Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai.

Qua khai thác được biết, thiếu niên 15 tuổi này có tiền sử hút thuốc lá điện tử hơn 1 năm. Gần đây, qua mạng xã hội, em thử một loại thuốc lá điện tử mới, có chứa tinh dầu cần sa. Ngay từ lần sử dụng đầu tiên, em đã có biểu hiện buồn nôn, chóng mặt, tay chân bủn rủn.

Thiếu niên này cũng cho biết dù thuốc lá điện tử là mặt hàng cấm nhưng việc mua bán vẫn diễn ra bình thường. Chỉ khác là thay vì mua trực tiếp ở cửa hàng như trươc đây thì mọi hoạt động được diễn ra trên mạng. Nếu khách có nhu cầu kể cả loại có chứa tinh dầu cần sa, người bán vẫn có thể cung cấp.

Chia sẻ thông tin, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, qua thăm khám lâm sàng và thực hiện các chỉ định chiếu chụp và xét nghiệm cận lâm sàng, bệnh nhân được đánh giá ban đầu mắc hội chứng serotonin điển hình do các chất ma túy kích thích trong thuốc lá điện tử gây ra, biểu hiện bệnh nhân bị lẫn lộn, vã mồ hôi, co giật.

Đáng chú ý là khi bệnh nhân tỉnh táo trở lại, việc tiếp xúc nói chuyện và khám cho thấy bệnh nhân có vẻ rất bình thường, gia đình bệnh nhân và các bác sĩ sẽ muốn cho bệnh nhân ra viện, nhưng do tính chất phức tạp của thuốc lá điện tử, các bác sĩ đã chủ động cho kiểm tra kỹ hơn và phát hiện bệnh nhân có nhiều tổn thương, rối loạn: suy thận nhẹ (creatinin 126 mcmol/L, bình thường dưới 105 mcmol/L), siêu âm tim thấy tăng áp lực động mạch phổi cụ thể là 35mmHg (bình thường khi nghỉ ngơi là 15-20 mmHg), giãn thất trái, chụp cộng hưởng từ não cho thấy tổn thương não chất trắng hai bên.

Các trắc nghiệm tâm lý cho thấy có trầm cảm, lệch lạc nhân cách, rối loạn nghi bệnh, hoang tưởng, lo âu, suy nhược tâm thần, tâm thần phân liệt, hưng cảm.

Mặc dù xét nghiệm ma túy bằng test nhanh trong nước tiểu để tìm các ma túy thường gặp cho kết quả âm tính. Tuy nhiên mẫu tinh dầu thuốc lá của bệnh nhân mang đến đã được xét nghiệm và phát hiện thấy chất 5F-ADB, đây là một loại ma túy tổng hợp thế hệ mới, có tác dụng mạnh lên thần kinh, tâm thần, tim mạch,… và độc tính với cơ thể chưa được con người biết đầy đủ.

"Chất này vào người và tác dụng rõ ràng rất nhanh, độc tính rất phức tạp, ảnh hưởng nhiều cơ quan nội tạng, vừa rầm rộ, vừa kín đáo âm thầm đánh lừa bệnh nhân và bác sĩ như chúng ta thấy. Nếu người bệnh tiếp tục sử dụng, nguy cơ không tử vong, cũng sớm bị một loạn các bệnh tật như suy thận, suy tim, tâm thần kinh… trong khi hiện tại cháu mới có 15 tuổi"- TS.BS Nguyễn Trung Nguyên cảnh báo.

Sau 10 ngày điều trị tại Trung tâm Chống độc, bệnh nhân đã được chuyển sang Viện Sức khỏe tâm thần để tiếp tục điều trị rối loạn thâm thần.

Cần chế tài xử phạt liên quan đến thuốc lá điện tử

Theo chuyên gia, hiện nay, dù Việt Nam đã cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.... Nhưng do chưa có chế tài xử phạt rõ ràng nên số lượng người sử dụng có giảm nhưng không đáng kể. Ngoài ảnh hưởng của nicotine, người dùng có thể đối mặt với nguy cơ ngộ độc khi sử dụng thuốc lá điện tử chứa ma tuý.

Đồng thời, ông Nguyên cũng cho rằng rất nhiều người trong thế hệ trẻ ở Việt Nam đang dùng thuốc lá điện tử sẽ có nguy cơ bị tương tự như bệnh nhân trên. Thậm chí chất độc chuyển hóa, gây độc trong cơ thể, đào thải ra nước tiểu cũng rất phức tạp.

"Để xét nghiệm tìm các chất độc ở các bệnh nhân ngộ độc thuốc lá điện tử thì vô cùng khó, chúng tôi thường phải lấy mẫu thuốc lá điện tử của bệnh nhân để xét nghiệm (do lượng chất độc ở mẫu thuốc lá có nhiều và nguyên dạng, chưa chuyển hóa). Nếu chỉ đơn thuần lấy nước tiểu của bệnh nhân, chất độc đã chuyển hóa thành chất khác rồi và còn ít, nên xét nghiệm rất khó thấy"- TS.BS Nguyên chia sẻ.

Giám đốc Trung tâm Chống độc bày tỏ, chúng ta còn chưa nói tới việc thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các thuốc lá cũ đều có chứa nicotin. Nicotin là một loại chất độc và gây nghiện, độc và gây ung thư với rất nhiều cơ quan của cơ thể. Nicotin gây hại đến não bộ và hoạt động tri thức của con người, đặc biệt giới trẻ.

"Nicotin độc đến nỗi trước đây được dùng làm hóa chất trừ sâu, do thấy độc tính cao nên các nước đã không dùng nicotin làm hóa chất trừ sâu nữa và thay thế bằng các hóa chất khác. Việt Nam cũng không dùng nicotin làm hóa chất trừ sâu nữa.

Vậy mà đến nay nicotin vẫn được đưa vào thuốc lá, thuốc lá điện tử để con người hút, như thế là hút nicotin vào người"- TS.BS Nguyễn Trung Nguyên nói.