Hà Nội
23°C / 22-25°C

Có một loại 'cơm thừa, canh cặn' nhưng ai được cho thì còn quý hơn cả vàng

Thứ năm, 08:36 14/10/2021 | Ăn

GiadinhNet - Trong các bữa ngự thiện của hoàng đế thời xưa, vì mỗi bữa cũng chỉ ăn vài miếng, có món gần như còn không đụng đũa, nên người bình thường căn bản đều không nhìn ra được đó là cơm thừa. Do các vị "Thiên tử" thời xưa đều coi trọng việc tiết kiệm, và việc đổ bỏ thức ăn được coi là bất kính với trời đất, nên số thức ăn này thường sẽ được xử lý theo các cách phổ biến dưới đây.

Lời tòa soạn: Luật sư và chính trị gia người Pháp Anthelme Brillat-Savarin (1755 - 1826) từng nói "Con người là những gì họ ăn", hàm ý những thứ mà con người nuốt vào tác động mạnh đến sức khỏe, tâm trạng và cách nhìn thế giới bên ngoài của họ. Việc lật lại lịch sử ăn uống của những nhân vật lịch sử, của những người nổi tiếng cho người đọc bức tranh toàn cảnh về lịch sử, văn hóa, về con người họ, kể cả ở nơi riêng tư nhất. Cùng điểm lại những câu chuyện thú vị về thói quen ăn uống qua Chuyên đề "Người nổi tiếng ăn gì" trên Giadinh.net.vn tại đây.

Mỗi bữa ăn của các vị vua thời xưa đều có không ít món, trong khi đó mỗi món lại chỉ ăn không quá ba gắp, vậy lượng thức ăn thừa không nhỏ sau mỗi bữa sẽ được xử lý như thế nào?

Tuy nhiên, không phải ngày nào các đại thần cũng có mặt để hầu hạ cơm nước cho Hoàng đế. Bởi vậy, lượng thức ăn thừa mỗi ngày một nhiều, hơn nữa số thức ăn này rất ít khi bị đổ bỏ, bởi Hoàng đế hay Thái hậu đa số đều coi trọng việc tiết kiệm.

Dưới đây là 3 cách xử lý đồ ăn thừa của vua chúa xưa:

Ban thưởng cho các phi tần hoặc quan viên

Đối tượng được ban thưởng các món sơn hào hải vị trong bữa cơm của nhà vua chủ yếu là phi tử hoặc đại thần. Vào thời cổ đại, những vật phẩm thường xuyên được nhà vua thưởng cho quan lại chủ yếu là vàng bạc châu báu. Tuy nhiên trong mắt những quan viên này, số của cải vật chất ấy thậm chí còn không đáng giá bằng một vài món ăn được vua ban.

Bởi lẽ, cổ nhân Trung Hoa cho rằng, lễ nghi cao nhất trong việc mời cơm chính là mời đối phương tới nhà mình ăn cơm. Mà việc Hoàng đế đem món ăn mình dùng ban thưởng cho các đại thần dưới trướng lại được xem là một ân huệ vô cùng lớn. Đồng thời, hành động này cũng là minh chứng cho thấy các đại thần nói trên đã được ban vinh dự ăn chung món ăn với bậc Thiên tử.

Điểm đáng nói hơn còn nằm ở chỗ, dựa theo phép tắc thời xưa, người có thể được nhà vua ban thưởng đồ ăn phần lớn là sủng thần hoặc đại thần có vai vế không nhỏ trong triều. Phần vì coi trọng chiến công, phần vì tin tưởng, trọng dụng họ nên Hoàng đế mới ban sơn hào hải vị của mình cho những người này.

Do đó, có thể phần nào khẳng định rằng, việc ban thưởng đồ ăn cho quan viên thực chất lại là hành động ẩn chứa nhiều dụng ý không hề đơn giản.

Sốc với cách xử lý thức ăn thừa của vua chúa xưa - Ảnh 1.

Vua có thể ban thưởng bữa ăn thừa cho phi tần- Ảnh minh hoạ

Thái giám tư lợi bán cho người ngoài cung

Có lẽ không ít các vị Hoàng đế thời xưa đều không hề biết tới phương thức xử lý thức ăn thừa vô cùng đặc biệt này. Trên thực tế, nếu những món ăn kia không được ban thưởng đích danh cho người nào, chúng sẽ trở thành mục tiêu tranh giành của các cung nữ, thái giám trong hoàng cung.

Tuy nhiên, những đối tượng này không tranh đoạt các món sơn hào hải vị ấy để ăn. Thay vào đó, họ sẽ lén lút cất giấu các món ăn thừa của nhà vua rồi âm thầm mang ra bên ngoài cung để bán cho các tửu điếm lớn.

Trên thực tế, Hoàng đế mỗi bữa cũng chỉ ăn vài miếng, có món gần như còn không đụng đũa, nên người bình thường căn bản đều không nhìn ra được đó là cơm thừa. Hơn nữa trù nghệ của các đầu bếp trong hoàng cung vốn ít ai có thể so bì. Vì vậy nên những món ăn ấy thường được rao bán ở bên ngoài với giá rất cao. Hành động ấy trót lọt thì sẽ êm xuôi qua ngày, còn nếu bị phát hiện thì cuộc sống của người ấy coi như chấm hết.

Sốc với cách xử lý thức ăn thừa của vua chúa xưa - Ảnh 3.

Một bữa ngự thiện của các vua chúa thời xưa. Ảnh minh họa từ Internet

Và ở bên ngoài Tử Cấm Thành, một vài quán rượu cố ý thu thập những thứ bị xem là "cơm thừa canh cặn" của Hoàng đế, sau đó nghiên cứu cách thức chế biến để làm ra một phần khác, rồi tuyên bố với thiên hạ đây là món mà Thiên tử từng dùng qua. Kết quả là, chỉ cần có một chút liên quan với nhà vua, bách tính thường dân đều cho đấy là phúc phần khó mà có được. Vì vậy, dù món ăn có giá cao bao nhiêu, không ít người vẫn sẽ giành mua cho bằng được.

Ngược với đó, một số món ăn khác thậm chí còn được bán với giá rẻ cho vài người bán hàng rong. Họ sẽ nấu thành cháo rồi đem bán khắp các con đường, ngõ hẻm, phục vụ người dân nghèo, ai cũng có thể ăn. Điều này cũng tránh được sự lãng phí của những món ăn xa hoa.

Nhờ "chiến lược" thông minh này đã giúp các thái giám và cung nữ có được một nguồn thu không nhỏ và có tiền gửi về quê cho gia đình.

Từ đó có thể thấy, những thứ bị Hoàng đế xem là "cơm thừa canh cặn" đã trở thành sản phẩm chủ chốt của một đường dây mua bán ăn nên làm ra vào thời cổ đại.

Phơi khô thức ăn thừa để làm thức ăn cho vật nuôi

Phi tần, thê thiếp trong cung ngày ngày nhàn rỗi nên có sở thích nuôi động vật để giải khuây.

Những con vật như vẹt, bồ câu, gà, mèo con, chó con... cũng cần được ăn. Sau mỗi bữa ăn của Hoàng thượng, để tránh lãng phí đồ ăn thái giám liền gửi cho các cung nữ chuyên nuôi động vật trong cung, và làm thành đồ khô.

Thức ăn cho vật nuôi sau đó được phân phát cho nô tài trong cung điện và dùng để nuôi những con vật nhỏ này. Tuy nhiên cũng giống như các thái giám, nô tài trong cung cũng học cách khai gian và nói đây đều là thức ăn mua từ ngoài cung để kiếm lời.

Như vậy có thể thấy thức ăn thừa trở thành một nguồn thu lợi của các thân cận nhà vua.

Phương Nghi (t/h)

Vì sao vua triều Nguyễn chỉ dùng cơm bằng đũa làm từ gỗ cây Kim Giao?Vì sao vua triều Nguyễn chỉ dùng cơm bằng đũa làm từ gỗ cây Kim Giao?

GiadinhNet - Từ xa xưa, vua chúa các nước đã có quy trình chặt chẽ nhằm đảm bảo an toàn khi ăn uống các món sơn hào hải vị. Còn để đề phòng bị đầu độc trong thức ăn, vua triều Nguyễn dùng đũa Kim Giao để ăn.

Khiếp đảm với những món ăn kinh dị thể hiện uy quyền của Từ Hy Thái HậuKhiếp đảm với những món ăn kinh dị thể hiện uy quyền của Từ Hy Thái Hậu

GiadinhNet - Nổi tiếng là người đàn bà luôn khát khao và thể hiện quyền lực, những món ăn của Từ Hy Thái Hậu cũng khiến mọi người choáng váng.

Tàn bạo nhưng thích ăn chay, căm thù thịt: Hé mở bất ngờ về sự thật con người của HitlerTàn bạo nhưng thích ăn chay, căm thù thịt: Hé mở bất ngờ về sự thật con người của Hitler

GiadinhNet - Mặc dù là kẻ gây ra Chiến tranh thế giới thứ 2 với hàng loạt vụ thảm sát nhân loại, nhưng trùm phát xít Adolf Hitler lại thích ăn chay. Điều gì đã khiến thói quen ăn uống và hành động của ông ta đối lập nhau đến như vậy

Món ăn nữ minh tinh Angelina Jolie yêu thích nhưng người thường lại vô cùng khiếp đảmMón ăn nữ minh tinh Angelina Jolie yêu thích nhưng người thường lại vô cùng khiếp đảm

GiadinhNet - Những loại côn trùng vốn được xem là nguy hiểm. Thế nhưng, thật bất ngờ chúng lại trở thành những món ăn côn trùng đặc sản nổi tiếng trên thế giới.

Bình luận
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Đừng làm tương cà chua để bảo quản ăn quanh năm, đây là cách bảo quản cà chua không mất thời gian mà nấu vẫn lên màu đỏ đẹp

Đừng làm tương cà chua để bảo quản ăn quanh năm, đây là cách bảo quản cà chua không mất thời gian mà nấu vẫn lên màu đỏ đẹp

Ăn - 10 giờ trước

GĐXH – Làm tương cà chua rồi cấp đông ăn dần là cách nhiều người vẫn bảo quản cà chua, nhưng khi nấu lên màu cà chua không đẹp. Hiện cà chua đang chính vụ, bạn hãy tranh thủ để dùng quanh năm với cách bảo quản không mất thời gian mà nấu vẫn lên màu đỏ đẹp dưới đây.

Những đồ uống giúp cải thiện tình trạng thiếu máu não

Những đồ uống giúp cải thiện tình trạng thiếu máu não

Ăn - 13 giờ trước

GĐXH - Bên cạnh việc dùng thuốc theo đúng chỉ định từ bác sĩ, chế độ ăn uống cũng góp phần không nhỏ trong việc cải thiện triệu chứng và mức độ của tình trạng thiếu máu não. Hãy cùng tìm hiểu bài viết dưới đây.

5 cách chế biến gây mất chất loại quả quen thuộc trong căn bếp các gia đình

5 cách chế biến gây mất chất loại quả quen thuộc trong căn bếp các gia đình

Ăn - 14 giờ trước

GĐXH - Thực phẩm là nguồn cung cấp dưỡng chất quan trọng cho cơ thể. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết rằng cách chúng ta chế biến thực phẩm có thể ảnh hưởng lớn đến giá trị dinh dưỡng của chúng.

Ngỡ ngàng mâm cơm tươm tất chỉ với 50 nghìn đồng từ người chồng 'hổ báo' của 'bà Vụ trưởng quyền lực' Nguyệt Hằng ngoài đời

Ngỡ ngàng mâm cơm tươm tất chỉ với 50 nghìn đồng từ người chồng 'hổ báo' của 'bà Vụ trưởng quyền lực' Nguyệt Hằng ngoài đời

Ăn - 16 giờ trước

GĐXH - Diễn viên Anh Tuấn trổ tài đi chợ mua thực phẩm tươi, chế biến mâm cơm 5 món đủ chất cho cả nhà với ngân sách vài chục nghìn đồng.

Những mâm cơm gia đình Việt - Nơi ký ức bắt đầu và tình thân đong đầy

Những mâm cơm gia đình Việt - Nơi ký ức bắt đầu và tình thân đong đầy

Ẩm thực 360 - 17 giờ trước

GĐXH - Có người hỏi: “Thế nào là hạnh phúc?”, có lẽ chẳng cần định nghĩa cao siêu, chỉ cần một mâm cơm nóng hổi, vài món quen thuộc, cả nhà quây quần là đủ. Mâm cơm gia đình là nơi lưu giữ ký ức, khơi dậy vị yêu thương, và gói ghém những điều giản dị mà không thứ cao lương mỹ vị nào thay thế được.

Các loại rau, quả giúp bạn thanh lọc máu cực hiệu quả

Các loại rau, quả giúp bạn thanh lọc máu cực hiệu quả

Ăn - 22 giờ trước

GĐXH - Chế độ ăn uống không thể ngăn hoàn toàn nguy cơ tích tụ mảng bám hay xơ vữa mạch máu. Nhưng thường xuyên sử dụng các loại thực phẩm làm sạch mạch máu giúp bạn ngăn ngừa xơ cứng và các bệnh về tim mạch.

Những cách ăn uống lành mạnh giúp duy trì sức khỏe tốt mỗi ngày

Những cách ăn uống lành mạnh giúp duy trì sức khỏe tốt mỗi ngày

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Chìa khóa cho chế độ ăn uống lành mạnh là ăn đúng lượng calo với mức độ hoạt động để cân bằng năng lượng tiêu thụ với năng lượng bạn sử dụng. Bài viết sau sẽ chỉ cho bạn chi tiết vấn đề trên.

2 loại rau ít 'ngậm' thuốc trừ sâu nhất chợ, thải độc cơ thể, có chất hỗ trợ giảm nguy cơ gây ung thư, mùa này nên ăn nhiều

2 loại rau ít 'ngậm' thuốc trừ sâu nhất chợ, thải độc cơ thể, có chất hỗ trợ giảm nguy cơ gây ung thư, mùa này nên ăn nhiều

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Những loại rau quen thuộc dưới đây ít nhiễm dư lượng thuốc trừ sâu mà lại có nhiều lợi ích tốt cho sức khỏe.

Khám phá bữa ăn chống già chồng thường nấu cho Hoa hậu H'Hen Niê

Khám phá bữa ăn chống già chồng thường nấu cho Hoa hậu H'Hen Niê

Ăn - 1 ngày trước

GĐXH - Chung sở thích tập luyện nên mâm cơm của vợ chồng H'Hen Niê thường có tỷ lệ protein cao, hỗ trợ phục hồi cơ bắp sau vận động, tăng cơ, cải thiện độ săn chắc.

Ăn món rau này có thể giúp thải độc và dưỡng gan, giảm táo bón, tiêu diệt vi khuẩn lại giúp tẩy giun

Ăn món rau này có thể giúp thải độc và dưỡng gan, giảm táo bón, tiêu diệt vi khuẩn lại giúp tẩy giun

Ăn - 1 ngày trước

Đây là loại rau theo mùa, tươi ngon nhất vào tháng 4. Khi ăn thường xuyên loại rau này vừa có tác dụng diệt khuẩn và kí sinh trùng gây bệnh, đồng thời cũng giúp làm sạch đường ruột, tẩy giun và ngăn ngừa bệnh cúm.

100+ món ăn ngon mỗi ngày: Gợi ý thực đơn chuẩn vị, dễ nấu, ai cũng mê

100+ món ăn ngon mỗi ngày: Gợi ý thực đơn chuẩn vị, dễ nấu, ai cũng mê

Ẩm thực 360

GĐXH - Bạn đang tìm kiếm những món ăn ngon, dễ làm, đầy đủ dinh dưỡng cho cả gia đình? Bạn muốn có thực đơn mỗi ngày phong phú, không trùng lặp mà vẫn tiết kiệm thời gian nấu nướng? Với danh sách 100+ món ăn ngon mỗi ngày, bạn sẽ có ngay một thực đơn khoa học, đa dạng, giúp bữa cơm gia đình luôn ngon miệng mà không cần phải suy nghĩ "hôm nay ăn gì"?

Top