Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang: ‘Không có tài liệu y khoa nào chứng minh uống chanh liều cao chữa ung thư hay HIV’
GĐXH - Trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh mỗi ngày để “thải độc – chữa bệnh” đang lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội, kéo theo nhiều ca nguy kịch. Trong cuộc trao đổi với chúng tôi, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang (Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng - Bệnh viện 19-8) đã chỉ rõ những nguy cơ cấp tính và sự thật khoa học đằng sau trào lưu này.
Trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh liều cao mỗi ngày: Vì sao phản khoa học?
PV: Gần đây xuất hiện trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh mỗi ngày để "thải độc – chữa bệnh". Bà đánh giá thế nào về xu hướng này?
TS Lê Thị Hương Giang: Tôi khẳng định chưa có bất kỳ tài liệu y khoa uy tín nào từ PubMed, Cochrane, WHO, CDC đến các hiệp hội ung thư chứng minh rằng uống nhiều nước chanh có thể chữa ung thư, HIV, ngăn đột quỵ, tăng năng lượng sống, thải độc gan thận hay "kiềm hoá cơ thể",... Tất cả những thông tin này đều đang bị xếp vào nhóm thông tin sai lệch. Đây đang là trào lưu phản khoa học và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng.

TS Lê Thị Hương Giang (Trưởng Khoa Tiết chế dinh dưỡng - Bệnh viện 19-8 Bộ Công an) cho biết: Không có bất cứ tài liệu y khoa nào chứng minh rằng uống chanh liều cao chữa ung thư hay HIV.
PV: Bà có thể cho biết nguy cơ nghiêm trọng khi uống 5-10 quả chanh mỗi ngày hoặc là 200-500ml nước cốt chanh mỗi ngày có thể dẫn đến những nguy cơ gì?
TS Lê Thị Hương Giang: Trước hết là hành động này có thể khiến người uống bị tổn thương dạ dày. Dựa trên các nghiên cứu y khoa về acid citric, pH dạ dày và tổn thương niêm mạc. Nước chanh có pH 2.0–2.6, tương đương acid mạnh, việc chúng ta uống 5-10 quả chanh/ngày bằng việc đưa một lượng acid vượt xa mức chịu đựng sinh lý. Điều này khiến dễ phá hủy lớp nhầy bảo vệ dạ dày, gây viêm, loét, trào ngược hoặc xuất huyết tiêu hoá ở người có bệnh dạ dày.

Người dân tự ý uống chanh liều cao có thể gây nguy hiểm cho bản thân.
Ngoài ra, việc này còn dễ làm tăng nguy cơ dẫn đến suy thận, sỏi thận. Theo nghiên cứu của American Journal of Kidney Diseases cho thấy việc uống nhiều acid citric làm tăng oxalate, tăng nguy cơ sỏi thận oxalate. Nếu người có bệnh thận mạn thì tuyệt đối không được sử dụng lượng lớn nước chanh. Điều này rất nguy hiểm.
PV: Có người cho rằng khi bệnh nhân đột quỵ uống nước chanh vì nghĩ sẽ "tỉnh lại". Điều này có đúng không, thưa bà?
TS Lê Thị Hương Giang: Việc sử dụng chanh quá liều còn có thể dẫn đến nguy cơ bị sặc, tắc đường thở, chậm trễ cấp cứu trong đột quỵ. Như trường hợp ở TP. HCM là ví dụ điển hình. Người nhà bệnh nhân cho bệnh nhân uống nước chanh khi bệnh nhân đang có dấu hiệu đột quỵ dẫn đến việc bệnh nhân bị sặc, tắc đường thở và ngừng tim, làm mất 'thời gian vàng' cấp cứu. Đây là hậu quả nghiêm trọng nhất của việc tin vào 'phương pháp dân gian' trên mạng.
PV: Nhiều người tin rằng chanh giúp "kiềm hoá cơ thể". Điều này có cơ sở từ đâu không, thưa bà?
TS Lê Thị Hương Giang: Hoàn toàn không. "Kiềm hoá bằng thực phẩm" là khái niệm giả khoa học. Cơ thể điều chỉnh pH bằng thận và hệ hô hấp, không thể thay đổi bằng việc uống acid. Thậm chí uống chanh đậm đặc còn khiến cơ thể phải nỗ lực trung hoà, dễ gây mệt mỏi và rối loạn chuyển hóa.

Trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh mỗi ngày để “thải độc – chữa bệnh” đang lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội, kéo theo nhiều ca nguy kịch.
PV: Theo bà, chanh thực sự mang lại lợi ích gì và cách sử dụng hợp lý như thế nào?
TS Lê Thị Hương Giang: Khi sử dụng hợp lý (khoảng 1–2 quả/ngày) và pha loãng chanh bổ sung vitamin C, hỗ trợ tiêu hoá nhẹ và giúp cải thiện khẩu vị cho một số bệnh nhân đang hoá trị. Nhưng cần nhớ: chanh không thải độc gan thận, không chữa bệnh, và càng không được dùng để thay thế điều trị y khoa.
PV: Bà có những khuyến nghị nào để người dân tránh những hậu quả đáng tiếc?
TS Lê Thị Hương Giang: Người có bệnh dạ dày, bệnh thận, tiểu đường, rối loạn điện giải không nên uống nước chanh thường xuyên. Người dân tuyệt đối không dùng chanh để cấp cứu đột quỵ, nếu người nhà có dấu hiệu bị đột quỵ thì có thể cho bệnh nhân nằm nghiêng, theo dõi nhịp thở và gọi 115 ngay lập tức. Tất cả hướng dẫn cấp cứu đột quỵ của AHA/ASA (Hoa Kỳ) đều khẳng định: Không được cho bệnh nhân đột quỵ ăn/uống trong lúc chờ cấp cứu.
Người dân tuyệt đối không tin các hội nhóm "thải độc – kiềm hoá – chữa bệnh bằng chanh" không có cơ sở khoa học, không có nghiên cứu y khoa chính thức.
Những người đang hoá trị ung thư, mắc HIV, bệnh nền nặng cần phải tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa, không sử dụng nước chanh liều cao để thay thế điều trị.
Lạm dụng nước chanh liều cao không có tác dụng chữa bệnh, mà còn gây nguy hiểm cho sức khoẻ, trong đó có đột quỵ, suy thận, xuất huyết tiêu hoá, rối loạn điện giải. Chanh chỉ có lợi khi dùng đúng - như một thực phẩm, không phải thuốc chữa bệnh.
\
Người sống thọ thường có 4 điểm chung: Kiểm tra ngay xem bạn có bao nhiêu
Sống khỏe - 28 phút trướcGĐXH - Một khảo sát trên hơn 1.000 người trăm tuổi đã chỉ ra rằng, những người sống thọ thường có những điểm chung rất rõ ràng.
Ăn gì buổi tối để tiêu hoá tốt? 5 thực phẩm giàu chất xơ bạn nên biết
Bệnh thường gặp - 2 giờ trướcGĐXH - Lựa chọn thực phẩm phù hợp vào buổi tối, đặc biệt là nhóm giàu chất xơ, có thể giúp giảm khó tiêu và hỗ trợ hệ tiêu hoá hoạt động trơn tru hơn.
Người cao tuổi hay cáu gắt, lười vận động: Coi chừng trầm cảm chứ không phải 'bệnh già'
Sống khỏe - 2 giờ trướcGĐXH - Nhiều người vẫn nghĩ rằng người già trở nên khó tính, ít nói hay uể oải là điều tất yếu của quá trình lão hóa. Tuy nhiên, đằng sau những biểu hiện tưởng như “bình thường” ấy, có thể là một căn bệnh nguy hiểm – trầm cảm ở người cao tuổi.
Người đàn ông 65 tuổi thiếu máu nặng do xuất huyết dạ dày vì 1 sai lầm nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 6 giờ trướcGĐXH - Mệt mỏi kéo dài, hoa mắt chóng mặt và hụt hơi khi gắng sức, ông Hưng (65 tuổi) bất ngờ được xác định thiếu máu nặng do xuất huyết dạ dày sau nhiều năm tự ý dùng thuốc giảm đau.
Những dấu hiệu đặc trưng lão hóa ở phụ nữ: 1 MÙI - 2 TO - 3 NHỎ, nếu không có, chúc mừng bạn còn rất trẻ!
Sống khỏe - 9 giờ trướcGĐXH - Nhiều phụ nữ chỉ mải mê soi gương tìm nếp nhăn để đánh giá sự già nua, mà quên mất rằng cơ thể luôn phát ra những tín hiệu sớm hơn thế.
Loại củ quen thuộc đang bán nhiều ở chợ Việt, người bệnh suy thận cần lưu ý khi ăn để ngừa biến chứng
Sống khỏe - 21 giờ trướcGĐXH - Khoai tây là thực phẩm giàu dinh dưỡng và dễ chế biến. Tuy nhiên, với người bệnh suy thận, đây lại là loại củ cần được cân nhắc do chứa hàm lượng kali cao.
Ăn ít đi sau tuổi 40: 'Liều thuốc' trường thọ rẻ nhất
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Nhiều người vẫn tin rằng “ăn được là còn khỏe”, nhưng khoa học hiện đại lại cho thấy điều ngược lại: ăn vừa đủ, thậm chí ít hơn một chút sau tuổi trung niên, có thể giúp làm chậm lão hóa và giảm nguy cơ tử vong.
Người đàn ông 32 tuổi phát hiện ung thư phổi hiếm gặp từ dấu hiệu nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Ho kéo dài nhiều năm, điều trị nhiều nơi không dứt điểm, nam thanh niên bất ngờ được chẩn đoán mắc ung thư biểu mô tuyến nang – thể ung thư hiếm gặp ở đường thở.
Sau 50 tuổi, người sống thọ thường 'lười' 4 việc
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Sau tuổi 50, có những việc càng "lười" làm lại càng giúp cơ thể bền bỉ, sống thọ và an yên hơn.
Cứu sống bệnh nhân đứt lìa chân tay, hai lần ngừng tim tại Bệnh viện Đa khoa Bắc Kạn
Y tế - 1 ngày trướcGĐXH - Từ tình trạng sốc đa chấn thương, mất máu cấp, chân tay dập nát và tiên lượng sống rất thấp, bệnh nhân 67 tuổi đã “hồi sinh” kỳ diệu sau hơn một tháng được điều trị tích cực tại Bệnh viện Đa khoa Bắc Kạn, đánh dấu nỗ lực không ngừng của đội ngũ y bác sĩ.
5 thực phẩm tốt cho não bộ: Hạt óc chó chỉ xếp thứ 5, vị trí số 1 khiến nhiều người bất ngờ
Sống khỏeGĐXH - Trong danh sách các thực phẩm hỗ trợ não bộ hiệu quả, óc chó chỉ đứng cuối bảng, còn "quán quân" lại là một nguyên liệu quen thuộc, thậm chí có sẵn trong gian bếp của nhiều gia đình.
