Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang: ‘Không có tài liệu y khoa nào chứng minh uống chanh liều cao chữa ung thư hay HIV’
GĐXH - Trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh mỗi ngày để “thải độc – chữa bệnh” đang lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội, kéo theo nhiều ca nguy kịch. Trong cuộc trao đổi với chúng tôi, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang (Trưởng khoa Tiết chế dinh dưỡng - Bệnh viện 19-8) đã chỉ rõ những nguy cơ cấp tính và sự thật khoa học đằng sau trào lưu này.
Trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh liều cao mỗi ngày: Vì sao phản khoa học?
PV: Gần đây xuất hiện trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh mỗi ngày để "thải độc – chữa bệnh". Bà đánh giá thế nào về xu hướng này?
TS Lê Thị Hương Giang: Tôi khẳng định chưa có bất kỳ tài liệu y khoa uy tín nào từ PubMed, Cochrane, WHO, CDC đến các hiệp hội ung thư chứng minh rằng uống nhiều nước chanh có thể chữa ung thư, HIV, ngăn đột quỵ, tăng năng lượng sống, thải độc gan thận hay "kiềm hoá cơ thể",... Tất cả những thông tin này đều đang bị xếp vào nhóm thông tin sai lệch. Đây đang là trào lưu phản khoa học và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng.

TS Lê Thị Hương Giang (Trưởng Khoa Tiết chế dinh dưỡng - Bệnh viện 19-8 Bộ Công an) cho biết: Không có bất cứ tài liệu y khoa nào chứng minh rằng uống chanh liều cao chữa ung thư hay HIV.
PV: Bà có thể cho biết nguy cơ nghiêm trọng khi uống 5-10 quả chanh mỗi ngày hoặc là 200-500ml nước cốt chanh mỗi ngày có thể dẫn đến những nguy cơ gì?
TS Lê Thị Hương Giang: Trước hết là hành động này có thể khiến người uống bị tổn thương dạ dày. Dựa trên các nghiên cứu y khoa về acid citric, pH dạ dày và tổn thương niêm mạc. Nước chanh có pH 2.0–2.6, tương đương acid mạnh, việc chúng ta uống 5-10 quả chanh/ngày bằng việc đưa một lượng acid vượt xa mức chịu đựng sinh lý. Điều này khiến dễ phá hủy lớp nhầy bảo vệ dạ dày, gây viêm, loét, trào ngược hoặc xuất huyết tiêu hoá ở người có bệnh dạ dày.

Người dân tự ý uống chanh liều cao có thể gây nguy hiểm cho bản thân.
Ngoài ra, việc này còn dễ làm tăng nguy cơ dẫn đến suy thận, sỏi thận. Theo nghiên cứu của American Journal of Kidney Diseases cho thấy việc uống nhiều acid citric làm tăng oxalate, tăng nguy cơ sỏi thận oxalate. Nếu người có bệnh thận mạn thì tuyệt đối không được sử dụng lượng lớn nước chanh. Điều này rất nguy hiểm.
PV: Có người cho rằng khi bệnh nhân đột quỵ uống nước chanh vì nghĩ sẽ "tỉnh lại". Điều này có đúng không, thưa bà?
TS Lê Thị Hương Giang: Việc sử dụng chanh quá liều còn có thể dẫn đến nguy cơ bị sặc, tắc đường thở, chậm trễ cấp cứu trong đột quỵ. Như trường hợp ở TP. HCM là ví dụ điển hình. Người nhà bệnh nhân cho bệnh nhân uống nước chanh khi bệnh nhân đang có dấu hiệu đột quỵ dẫn đến việc bệnh nhân bị sặc, tắc đường thở và ngừng tim, làm mất 'thời gian vàng' cấp cứu. Đây là hậu quả nghiêm trọng nhất của việc tin vào 'phương pháp dân gian' trên mạng.
PV: Nhiều người tin rằng chanh giúp "kiềm hoá cơ thể". Điều này có cơ sở từ đâu không, thưa bà?
TS Lê Thị Hương Giang: Hoàn toàn không. "Kiềm hoá bằng thực phẩm" là khái niệm giả khoa học. Cơ thể điều chỉnh pH bằng thận và hệ hô hấp, không thể thay đổi bằng việc uống acid. Thậm chí uống chanh đậm đặc còn khiến cơ thể phải nỗ lực trung hoà, dễ gây mệt mỏi và rối loạn chuyển hóa.

Trào lưu uống 200–500 ml nước cốt chanh mỗi ngày để “thải độc – chữa bệnh” đang lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội, kéo theo nhiều ca nguy kịch.
PV: Theo bà, chanh thực sự mang lại lợi ích gì và cách sử dụng hợp lý như thế nào?
TS Lê Thị Hương Giang: Khi sử dụng hợp lý (khoảng 1–2 quả/ngày) và pha loãng chanh bổ sung vitamin C, hỗ trợ tiêu hoá nhẹ và giúp cải thiện khẩu vị cho một số bệnh nhân đang hoá trị. Nhưng cần nhớ: chanh không thải độc gan thận, không chữa bệnh, và càng không được dùng để thay thế điều trị y khoa.
PV: Bà có những khuyến nghị nào để người dân tránh những hậu quả đáng tiếc?
TS Lê Thị Hương Giang: Người có bệnh dạ dày, bệnh thận, tiểu đường, rối loạn điện giải không nên uống nước chanh thường xuyên. Người dân tuyệt đối không dùng chanh để cấp cứu đột quỵ, nếu người nhà có dấu hiệu bị đột quỵ thì có thể cho bệnh nhân nằm nghiêng, theo dõi nhịp thở và gọi 115 ngay lập tức. Tất cả hướng dẫn cấp cứu đột quỵ của AHA/ASA (Hoa Kỳ) đều khẳng định: Không được cho bệnh nhân đột quỵ ăn/uống trong lúc chờ cấp cứu.
Người dân tuyệt đối không tin các hội nhóm "thải độc – kiềm hoá – chữa bệnh bằng chanh" không có cơ sở khoa học, không có nghiên cứu y khoa chính thức.
Những người đang hoá trị ung thư, mắc HIV, bệnh nền nặng cần phải tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa, không sử dụng nước chanh liều cao để thay thế điều trị.
Lạm dụng nước chanh liều cao không có tác dụng chữa bệnh, mà còn gây nguy hiểm cho sức khoẻ, trong đó có đột quỵ, suy thận, xuất huyết tiêu hoá, rối loạn điện giải. Chanh chỉ có lợi khi dùng đúng - như một thực phẩm, không phải thuốc chữa bệnh.
\
Bí quyết sống thọ: Sau tuổi 60, ăn sữa chua vào 3 khung 'giờ vàng' này giúp cơ thể khỏe mạnh hơn
Sống khỏe - 1 phút trướcGĐXH - Muốn sống thọ và duy trì sức khỏe khi về già, nhiều người chú trọng đến việc lựa chọn thực phẩm phù hợp. Trong đó, sữa chua là thực phẩm được nhắc nhiều.
Đau họng kéo dài 3 tuần, người đàn ông 60 tuổi đi khám phát hiện ung thư amidan giai đoạn 4
Sống khỏe - 1 giờ trướcGĐXH - Tưởng chỉ bị viêm họng, người đàn ông đi khám bất ngờ khi phát hiện mắc ung thư amidan giai đoạn muộn, khối u đã xâm lấn và di căn hạch cổ.
Trào lưu ăn mực kiểu mới gây 'sốt' mạng xã hội, chuyên gia cảnh báo nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn
Bệnh thường gặp - 3 giờ trướcGĐXH - Mực sống đang trở thành món ăn được nhiều người trẻ tìm kiếm nhờ cảm giác tươi ngon và trải nghiệm mới lạ. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, việc tiêu thụ hải sản sống hoặc chưa được chế biến đúng cách có thể tiềm ẩn những rủi ro mà không phải ai cũng nhận thức đầy đủ.
Tuổi thọ được hé lộ từ dáng đi sau tuổi 60: Nếu có đủ 6 biểu hiện này, sức khỏe thường rất tốt
Sống khỏe - 6 giờ trướcGĐXH - Sau tuổi 60, cơ thể bắt đầu bước vào giai đoạn lão hóa rõ rệt. Theo các chuyên gia, không cần những xét nghiệm phức tạp, chỉ cần quan sát cách đi bộ hằng ngày cũng có thể phần nào đánh giá sức khỏe tổng thể, khả năng vận động và chất lượng tuổi thọ của một người.
Khi ngủ xuất hiện 4 dấu hiệu này, coi chừng đột quỵ não!
Sống khỏe - 18 giờ trướcGĐXH - Một số biểu hiện tưởng như bình thường khi ngủ như tê tay chân, chảy nước dãi một bên hay chóng mặt đột ngột có thể liên quan đến tình trạng thiếu máu não. Nhận biết sớm các dấu hiệu này giúp tăng cơ hội can thiệp kịp thời và giảm nguy cơ đột quỵ.
Nam sinh 13 tuổi nhập viện vì đường huyết giảm nguy hiểm, bác sĩ chỉ ra nguyên nhân nhiều gia đình chủ quan
Sống khỏe - 19 giờ trướcGĐXH - Thừa cân béo phì từ nhỏ, nam sinh 13 tuổi nặng hơn 100kg bất ngờ nhập viện cấp cứu vì đường huyết hạ thấp nguy hiểm.
Không phải ai cũng nên ăn hàu sống: Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng
Bệnh thường gặp - 20 giờ trướcGĐXH - Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng hàu là thực phẩm giàu dinh dưỡng, được nhiều người ưa chuộng nhờ hàm lượng protein, khoáng chất và vi chất cao. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, không phải ai cũng phù hợp để sử dụng loại hải sản này, đặc biệt là khi ăn sống hoặc chế biến chưa chín kỹ.
Người phụ nữ 39 tuổi không đau bụng vẫn phát hiện ung thư dạ dày, bác sĩ chỉ ra dấu hiệu ít ai ngờ tới
Sống khỏe - 23 giờ trướcGĐXH - Không đau bụng, không sụt cân, ăn uống hoàn toàn bình thường, người phụ nữ 39 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư dạ dày trong một lần nội soi khám sức khỏe định kỳ.
Đột quỵ trong lúc ăn cơm, cụ ông U100 hồi phục bất ngờ nhờ một quyết định của gia đình
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Cụ ông 91 tuổi đang ăn cơm bất ngờ cơ biểu hiện đột quỵ. Nhờ được đưa đến bệnh viện trong giờ vàng, người bệnh hồi phục gần như hoàn toàn.
Người sống thọ thường có 6 biểu hiện này khi đổ mồ hôi, nhiều người có mà không biết
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Đổ mồ hôi là chức năng quan trọng giúp cơ thể duy trì thân nhiệt ổn định. Tuy nhiên, không phải ai cũng có kiểu tiết mồ hôi giống nhau. Những người có sức khỏe tốt và tuổi thọ cao thường sở hữu một số đặc điểm khá đặc trưng trong quá trình này.
Mệt mỏi, sụt cân sau thời gian dài táo bón, người phụ nữ 48 tuổi nhận kết quả không ngờ
Y tếGĐXH – Bản thân bệnh nhân nghĩ rằng do táo bón kéo dài dẫn đến chảy máu. Tuy nhiên, khi đi khám, kết quả nội soi đã khiến chị bất ngờ.
